Kültür-Sanat

"Trajik Başarı-Türk Dil Reformu" Üzerine Notlar (12)

"Trajik Başarı-Türk DilReformu" Üzerine Notlar (12) AHMET TALİB ÇELEN Geoffrey Lewis'in "Trajik Başarı-Türk Dil Reformu" eserinden notlara devâm ediyoruz. (Tercüme eden: Mehmet Fatih Uslu, Gelenek Yayınları, İstanbul, 2004)

Ahmet Tâlib Çelen

Sinema Notları -2: Savaşsız Sinema

Eleştirmenleri yeterince haklı çıkarmayan gerçek, 2000 öncesinin Birinci Dünya Savaşı konulu filmlerin resmigeçidi oluşuydu. Amerika, Vietnam Savaşı'na dair "özgün felsefesini" zihinlere kazımak için Uzak Doğu'nun bütün dehlizlerini kurcalamış ve sayısız film üretmişti. Dünya sineması ise İkinci Dünya Savaşı sıralarında sahip olduğu nispeten

Elif Sönmezışık Aydın

III. Dünya savaşı bitti mi yeni mi başlıyor

2026 ve sonrası için iki senaryo2026 yılı ve sonrasında bizi nasıl bir dünya bekliyor Çok tartışıldığı gibi önümüzde büyük bir dünya savaşı mı var Buna bağlı olarak karşılıklı kutuplar saflarını sıklaştırıp, cephelere yığınak mı yapıyorlar Yoksa 11 Eylül 2001'den bu yana devam eden küresel gerginlikler, vekalet savaşları ve iç savaşlar, halk

Prof. Dr. D. Murat Demiröz

Bir Devir Üç Veli

Bir Devir Üç Veli HÜSEYİN ÖZTÜRK Anadolu; medeniyetler, uygarlıklar, kültürler coğrafyasıdır. Sanki dünyanın ve insanlığın merkezî noktası gibidir. Ve öyledir. İnsanlık tarihinin yazılıp da Anadolu'dan bahsedilmediği bir tarih yoktur. Hangi medeniyete uğrak vurulacak olsa, içinde mutlaka Anadolu vardır.

Hüseyin Öztürk

İran nereye

İran nereye İDRİS GÜNAYDIN 1979 yılında, Ayetullah Humeyni İran'a âlâyı vâlâ ile dönünce ve yapılan devrimin adı İslam Devrimi olunca, doğrusu sünni dünya olarak heyecanlamıştık. Hatta Humeyni'nin "devrim ihraç edeceğiz" sözünü bile es geçmiştik..

İdris Günaydın

Prens'in felsefesi, Memleketimizdeki tercümeleri

Küçük Prens, bütün dünyanın sâdece gözüyle değil, kalbiyle de okuduğu bir romandır desek, pek de mübalağa etmiş olmayız. Hakikaten, Fransız muharrir ve pilotu Antoine de Saint-Exupery'nin (1900 - 1944) ilk baskısı aynı ânda İngilizce ve Fransızca olarak 1943'te Nevyork'ta, (Fransa'daki ilk baskısı 1945'te) piyasaya çıkan bu pek

Yesevizade Alparslan Yasa

Selatin Camileri'nden Gönüllere gelen mesaj

Hat Yazılarıyla İstanbul'un Manevî Mimarisi İstanbul'un siluetini süsleyen, Osmanlı Sultanlarının birer "vazife" ve "vefa" nişanesi olarak inşa ettirdiği selatin camileri, sadece taşın ve mermerin değil, aynı zamanda Kur'an ayetlerinin birer yaşayan tefsiri olarak şehre ruh katıyor. İstanbul'un

Fahri Sarrafoğlu

Vesile

Sebep, fırsat ve bahane gibi anlamlara gelen vesile hayatımızdan çıkmaya başladı. Bir işe aracı olmak, o işin gerçekleşmesi için sorumluluk almak ve uygun ortam oluşturmakla da vesile olmak ortaya çıkıyor. Vesile, insan hayatının her döneminde ve dönümünde kendini hissettirir. Muhakkak her işe bir vesile vardır. Arapça bir kelime olan vesile, hayatımıza öyle girmiş ki insanı,

Ali Bal

"Acı içinde bunalıyorum"

Türk Ordusu, 9 Eylül 1922'de İzmir'dedir. 18 Eylül 1922'de, Mustafa Kemal, İkdam Gazetesi yazarı Yakup Kadri Karaosmanoğlu'na şunu söyler: "Millî Mücadelemizin bu dönemi kapanmıştır. Şimdi ikinci dönemini açmamız gerekiyor." ★★★ Birkaç

Naim Babüroğlu

Artık her şey insana bağlı

Yıl 1973'tü. Şili'de sosyalist Salvador Allende hükümetine karşı gerçekleşen faşist darbeyi, Türkiye İşçi Partisi (TİP) genel başkanı sevgili Behice Boran ile birlikte, bir başka faşist darbe sonucunda tıkıldığımız Adapazarı Cezaevi'nde, radyo haberlerinden izlemiştik. 1970'te cumhurbaşkanlığına seçilen Allende, Latin

Ayşe Emel Mesci

Kadınlara yaş üzerinden vurmak

Adı Blok3... Spotify'da 10 milyon dinlenmeye ulaşmış. Demet Akalın ile aralarında bir tartışmaya şahit olduk. Akalın diyor ki, "Tamam, Blok3 güzel şarkılar yapıyor ama orada başka şeyler dönüyor." Akalın'ın iddiasına göre, Ebo yazın Akalın'ın eşi Okan Kurt'u arıyor ve "Ablayı 1 numaradan indireceğiz" diyor.

İpek Özbey-Korkusuz

Yapay Zekâ Kullanmanın Bilişsel Maliyeti

Yapay zekâ artık her yaştan insanın günlük yaşamının ayrılmaz parçası oldu. Özellikle ChatGPT gibi büyük dil modelleri (LLM) kullanan üretken yapay zekâ araçları öğrencilerin ve her meslekten insanın gündelik işlerinde sıklıkla kullanılmaya başlandı. Metin üretme, diller arası çeviri, grafik oluşturma, özet çıkartma, karşılaşılan sorunlarla ilgili tavsiye ve öneri alabilme gibi özellikler

Prof. Dr. Mahmut Özer

Osmanlı ruhu ve yeni dünya düzeni

Şu çok açık: Tarihin yapıldığı zamanlardan geçiyoruz…Önce Gazze'de bütün dünyanın seyrettiği, üstelik de canlı yayında aktarılan ve bütün dünyanın büyük ülkelerinin liderlerinin soykırımcı İsrail'in eli kanlı, gözü dönmüş başbakanı Netanyahu'nın önünde diz çökmekten çekinmedikleri ürpertici bir yok oluş zamanın tam ortasındayız.

Yusuf Kaplan

Selim İleri'nin genç bir yazar olarak mektupları

TAM bir yıl oldu usta yazar Selim İleri aramızdan ayrılalı.Geçen yıl 8 Ocak'ta vefat etmiş ve 10 Ocak Cuma günü sevenleri tarafından biblo güzelliğindeki Vaniköy Camii'nden ebediyete uğurlanmıştı.Oysa geçirdiği önemli rahatsızlıkları atlatmış, yazmaya ve dostlarıyla görüşmeye başlamıştı. Birden fazla yeni kitap projesi vardı üzerinde çalıştığı. Cenazesinde karşılaştığım

İhsan Yılmaz

Renk cümbüşü, mavi bir film

"Avatar: Ateş ve Kül"de Jake ve Neytiri'nin ailesi yaşadıkları kaybın yasını tutarken, Pandora'da savaş büyüyor.Ailenin kül insanlarıyla karşılaşması filme heyecan katıyor. Pandora'da insanların sonsuz istekleri ve kendisi dışındaki her şeye her istediğini yapabilme arzusu hiç bitmiyor... Filmi "IMAX" deneyimiyle izlemek güzeldi, deneyin bence.

Sayım Çınar

İnsanın derin ve saklı tarihi

Genç yaşlarda sanki hayatın ritmi çok daha hızlı oluyor, akıp geçerken çoğu şeyin öneminin farkına varamıyoruz. Zaman geçince geriye dönük muhakemelerimiz bize çok da ayırdında olmadığımız bütün o küçük şeylerin tek tek ya da birbirleriyle el ele tutuşarak hayatımızda birçok şeyi değiştirdiğini, birçok şeye yön verdiğini söylüyor. İnsanın böyle özel, esrarlı ve derin bir tarihi var ve biz

Gökhan Özcan

Bir geleneği anlamak

Düşünce geleneklerini anlama çabasında muhtelif yollar izlenebilmektedir. Bu yolların bir kısmı gelenekler arasında ortaktır. Her geleneğin kendine özgü gelişme, değişme, dönüşme ve çözülme süreçleri vardır. Bu süreçler kurucu şahsiyetleri, kurucu ilkeleri, ilkelerin yorumu olarak ortaya çıkan kapsamlı nazariyeleri, nazariyelerin kurucu ve yorumlayıcı otoritelerini, gelenek içinde bağımsız

Ömer Türker

İnsanlığın sınav kağıdı

Biz insanlar gökyüzüne bakmayı unuttukBulutlar mor, yağmur kırmızı mıydıDünyada sadece yedi gün kalmış bir bebekAynada yüzümüze bakıyorduYatarken, otururken, bir tatlıya kaşığı daldırırkenKan damlıyordu alnımıza...Damlıyor kan dünyanın ortasında

Bedir Acar

"Bilmeyerek hizmet ettiler..."

H. MUHARREM OKUR - ARDA BİLİKBediüzzaman Said Nursî Hazretlerinin hayatını objektif bir nazarla inceleyen herkes görecektir ki: Ona çektirilen sıkıntıların yanında ömrü son derece bereketli ve üretken geçmiştir. Tüm dünyaya yayılan Risale-i Nurlar ve dünyanın her köşesinden dahil olanların bulunduğu Nur Talebeleri kervanı bunu ispatlar niteliktedir. Ömrü sürgünlerde, zindanlarda, savaş meydanlarında,

H. Muharrem Okur

Çocukların Boykotu Vahşi Batı'yı Yenecek

Hem Türkiye'de hem de dünyanın birçok ülkesinde İsrail, ABD ve İngiliz ürünlerine boykot var. Soylu boykotta çocuklar başı çekiyor. Herkesin zulme, haksızlığa karşı yapabilecekleri vardır. Dünyadaki kanlı Siyonizm'in ve emperyalizmin elebaşları ABD ve İsrail'e karşı bütün dünyada bir tepki doğuyor. Bu doğru tavır, bilhassa Gazze'deki

Mehmet Nuri Yardım

Yeniden büyük Türkiye'nin inşası ve Recep Tayyip Erdoğan

Yeniden büyük Türkiye'nin inşası ve Recep Tayyip Erdoğan Ali Erkan Kavaklı 10 Ocak Çalışan Gazeteciler günü dolayısıyla Ak Parti İstanbul il teşkilatı basın mensuplarıyla kahvaltı yaptı ve sunum gerçekleştirdi. Genel Başkan Yardımcısı Faruk Acar,

Ali Erkan Kavaklı

Ülkücü Hareket'in entelektüel irtifa kaybı - II

Geçen hafta bu köşede Ülkücü Hareket'in "entelektüel irtifa kaybı"na değinmiş, hareketin düşünce geleneğiyle kurduğu ilişkinin zamanla zayıfladığına işaret etmiştim.Oradan devam edelim.Ülkücü Hareket'in içinde bir dönem güçlü bir entelektüel damar vardı. Düşünceyi merkeze alan, fikri hareketin önüne koyan bir damar…Dündar Taşer, Galip Erdem ve Erol Güngör bu düşünce hattının öncü isimleriydi.

Bekir Fuat

Güven'e Mektup

Kıymetli arkadaşım Güven. Sana bu mektubu yazmamdaki amacım bir hasbıhalin ötesinde telefonda anlatılacak olayların düşünülme payının olmayışındandır. Malumun artık telefonun bir ucunda ben diğer ucunda sen varsın. Hatıralarımız arasında bizi yalnız bırakmayan cemiyet dedikoduları, geçmişin buruk izleri gibi kulaklarımızda yankılanıp durdu. Tıpkı hüzünlü bir nostalji gibi.

Eyyüp Azlal

Şarkılar kendini hatırlatır

Son günlerde televizyon programlarında Yeşilçam filmlerine ve o filmlerde söylenen şarkılara rastlıyorum.Yeşilçam, Beyoğlu'nda bir sokağa verilen ad. Türk film yapımcılarının yazıhanelerinin bulunduğu bir cadde. Yeşilçam film müziklerini yıllarca önce Kalan Müzik albümünden dinlemiştim. Yeniden anılarım belleğimde mırıldanmaya başladı. O filmlerin çoğunda şarkıları seslendiren

Doğan Hızlan

''Ben seni bırakmadım Yâ Resulallah!''

30 Ekim 1918…Mondros imzâlanmış, her yerde silah bırakılmış. Medîne'nin etrâfı isyancı Araplar ve haçlılalarla sarılı. Şehri savunan Fahreddin Paşa, "Olmaz!" diyor, "Efendimizin diyârını hâinlere bırakmam!"Paşa, kendisiyle birlikte Ravza'yı bekleyen Mehmedlere, "Mehmedçik" adını veriyor. Mehmedçik, iyi beslenemediği

Kerime Yıldız

Vahşi batı

Amerika, doğudan batıya doğru genişleyen bir beyaz kıtadır. Amerikan demokrasisi, üniversitelere kadar uzanan tuhaf ve arzu edilmeyen gelişmeler yaşamaktadır; kendiyle çelişki içindedir. Amerika, silah sanayisiyle gelişmektedir. Günümüzdeki çatışma ortamında Almanya ve Fransa'nın, İngiltere ve bilhassa İskandinav devletlerinin dâhil olduğu bloktan ustaca uzak durmak gerekir. Türkiye'nin yer

İlber Ortaylı

Bahar hala isyancı!

Yaşar Kemal ve Onat Kutlar 11 Ocak 1995. 31 yıl. Tam 31 yıl geçmiş aradan! Takvim böyle söylüyor. Gözlerimiz arıyor, yüreğimiz özlüyor; eş dost, tüm sevenleri, gazeteler de öyle istiyor: Bir yazı daha. Bir anma daha. Bir "unutmadık" daha. Ama ben bugün Onat Kutlar

Zeynep Oral

Heykelleri Paris'te sergilenen Cem Sağbil: Sanat artık Doğu'dan...

Sanat başkentlerinden Paris, kamusal alanlarında binden fazla esere ev sahipliği yapıyor. Sokaklarında üç bin yıllık dikilitaştan 1614 yılında dikilen ilk bronz heykele çeşit çeşit eserle karşılaşabilirsiniz. Bir Türk sanatçının, Cem Sağbil'in iki heykeli de kalıcı olarak Paris'te bir parkta sergilenmeye başlandı… Sağbil ile hem kendi hikâyesini hem de güncel sanatı konuştuk.

Zeynep Bilgehan

Kendinizi değil işinizi ciddiye almalısınız

Jeremy Allen White ile Los Angeles'ta bir araya geldik. "The Bear" dizisiyle dünya çapında büyük bir başarı yakalayan White, "Springsteen: Hiçlikten Kurtar Beni" filminde yaşayan ikon Bruce Springsteen'i canlandırdı. Rock müziğin en güçlü hikâye anlatıcılarından olan Sprinsteen, şarkıcı kimliğinin yanında kültürel bir simge de. Sanatçının Nebraska dönemini merkezine alan

Barbaros Tapan

İki saat

Rolex Submariner veya Squale 1521 Ocean modelleri arasında bir tercih yapmak gerekseydi hangisini seçerdiniz Merak ediyorum, değerli okurlarım Prof. Dr. Melih Bulut ve eşi acaba hangi saati seçerdi Bilmiyorum, belki bir gün öğrenirim. Bildiğim şey çağdaş saatçiliğin merkezinde artık görmezden gelinemeyecek bir manasızlık anıtının yükselmesi. Teknik açıdan değerlendirildiğinde ve satış grafiklerine

Mehmet Çelik

20 yaşına basan 5 ilk albüm

Arctic Monkeys, Taylor Swift, Band of Horses, Beach House, The Kooks müzik dünyasına ilk adımlarını, 20 yıl önce yayınladıkları ilk albümleriye atmıştıAlbüm yıl dönümlerini hatırlamak eski bir dergici hastalığıdır. Eski bir dergici olarak bu hastalığa tutulmuş olmam normal karşılanmalı. 2026'ya girdiğimiz şu günlerde elimde olmadan 2006 yılında yayınlanmış ve bugün itibarıyla

Mehmet Tez

"Maaşlar bizden" (2)

"Gençlere İstihdam Hamlesi" ve öğrenci burslarındaki artış görünen o ki gençlerin çok da hoşuna gitmedi! Çok daha fazlası gerekiyor. Peki bunlar ne olabilir Gelin birlikte düşünelim:Burs konusunda sosyal medyada yaptığımız ankete katılanların yüzde 95'i bursları yetersiz buluyor. Bu da gösteriyor ki burslar, daha doğrusu krediler en az iki katına çıkmalı. Özellikle

Abbas Güçlü

Mahalle dizilerimizi geri versinler

İzlediğim ilk tv dizisi hangisi diye hafızamı yokladığımda "Küçük Ev"le karşılaştım. '70'lerin sonunda TRT'de ekrana gelen, 19. YY'da geçen bu diziye bayılırdım. Büyüdüğünde yazar olacak Laura Ingalls'ın gözünden ailesinin hikâyesinin anlatıldığı dizide o aile sıcağı, birbirini çok seven anne baba, çocuklarının üstüne titreyişleri bana çok iyi gelirdi. Bir dizinin

Filiz Aygündüz

İçimdeki ejderhalar - CEM SANCAR let baseAssetSrv = { uri: 'https://isbh.tmgrup.com.tr/sbh/site/v4',ver:'v=22288'...

'Kendini bilen rabbini bilir' hadisi şerifi fena çarpmıştır bizi. Bir yol çizmiştir hâlden bilene, düşünen beyine. Kendini bilmek... Tamam da aynaya göz kırpmak kadar kolay mı bu Yoksa kendi ruhsal röntgenini çekmek midir asıl mevzu Ki bu söz insanoğlunun yeryüzünde konuşarak yürümesinden beri her parşömende, her taş yazıtta,

Cem Sancar

ABD'de merkez ile eyaletler arasında hep kavga yaşandı - ERHAN...

Amerikan tarihinde zaman zaman Washington ile eyalet yönetimleri arasında anlaşmazlıklar ve gerilimler oldu. Eyaletler, federal hükümetin yetkisinin sınırlı olduğunu iddia edip beğenmedikleri kararları uygulamak istemediler. Merkez ise bir eyaletin federal yasaya ve uygulamaya karşı çıkmasını isyan hükmünde gördü. Gerektiğinde güç kullanarak eyaletleri yola getirdi Amerika Birleşik Devletleri,

Erhan Afyoncu

İstanbul'da bir kış masalı

Kış, İstanbul'a başka bir şehir olma lütfunu bahşeder. Yazın kalabalık, koşuşturma ve bunaltıcı sıcaklarından sıyrılan bu kadim şehir, kışla birlikte adeta nefes alır, dinginleşir ve kendi sesini duymaya başlar. Sokaklarını saran serin, hatta zaman zaman dondurucu hava, İstanbul'u bir masal diyarına çevirir. Benim için İstanbul kışları dostlarla paylaşılan anlam dolu anlar, sıcak sohbetler ve mevsimin getirdiği o eşsiz ritüeller demektir.

Berk Mühürdaroğlu

Biz ne yapıyoruz ya da bize ne yapıyorlar

Gördüğüm şeyi ilkin soyut bir resim sandım. Ressam hayal gücünü devreye sokarak ışık, renk, cisim ve hareketten oldukça çağrışımlı bir atmosfer yaratmıştı. İki yanda uzanan ışık saçakları sağanak etkisi yapıyor en uçta buluştuğu takın üstünden yukarı süzülen başka ışıkla birleşiyordu. Perspektif nedir diye sorulsa öndeki geniş yoğunlaşmadan en uçtaki dar bitişe kadar paralel akan bu uyum örnek

Ömer Erdem

Hastalık hastalığı ya da önce can tahlili

-Hasta mı; hastalık mı-Şuram ağrıyor, demeyegör! Kalemini, gözlüğünü çıkarıyor doktor; yazıyor da yazıyor. Ne yiyip içtiğini sormuyor. Önce bir hoş geldiniz, de! ay, kahve ve saire... ["Can tahlili" diye bir şey var; "Kan tahlili"nden önce.] * Doktorların ya kelimeleri yok veya konuşmaya mecalleri... Ya

Ali Hakkoymaz

Kesintisiz eğitim masalı: Köy okulları nasıl yok edildi

Kesintisiz eğitim masalı: Köy okulları nasıl yok edildi AHMET CAN KARAHASANOĞLU Türkiye'nin en önemli sorunlarından biridir 8 yıllık eğitim. Bu sorun yeterince konuşulmadığı için içerden kanayan bir yara gibi… İç kanamalar çoğu zaman aniden öldürür. Büyük şehirlerden yüksek apartmanlardan bakıldığında kulağa hoş gelen kesintisiz eğitim gerçekten reform mu

Ahmet Can Karahasanoğlu

Peygamber aşığı şâir Fuzûli'nin vefâtı (10 Ocak 1556)

Peygamber aşığı şâir Fuzûli'nin vefâtı (10 Ocak 1556) HALİT KANAK 1483 yılında Bağdat-Kûfe yolu üzerinde, Bağdat'ın 100 km. güneyinde, Fırat'ın önemli kollarından biri olan Sûrâ nehri kıyılarında yer alan Hille'de dünyaya gelen Fuzûlî, Türkmenlerin Bayat boyundandır. Kendisi de Türkçe ve Farsça dîvânlarının önsözünde ana dilinin Türkçe olduğunu açık bir şekilde belirtmektedir.

Halit Kanak