Bugün köşemi, haksız ve hukuksuz olarak tutuklanmış ve/veya mahkûm edilmiş olan bütün "içeridekilere", "onları unutmadığımızı" anımsatmak için, halkına hizmet etmek amacıyla çalışırken tutuklanmış olan, tanımadığım bir akademisyene tahsis ediyorum: Doç. Dr. Buğra Gökce, parmaklıkların arkasından, bir komedyene,
35
Tahran geniş bulvarlar ve büyük meydanlar kenti. 10'u aşan büyük meydanı var. Düşünün, günlerdir tüm bu büyük meydanları gece 12'ye kadar insanlar dolduruyor. Geniş ekranlarda heyecanlı konuşmalar yapılıyor. On binlerce insan, ellerinde bayraklar, Ali Hamaney resimleri ve meydanın her tarafı büyük Hamaney ve Humeyni resimleriyle ve Farsça yazılarla dolu.
35
Siyasette fikir değiştirilebilir. Hatta bazen değiştirilmelidir. Dünya değişir, şartlar değişir, bilgi değişir. Dün doğru olan bugün yanlış olabilir. Hiç kimse bir siyasi görüşü ömür boyu taşımaya mahkûm değildir. Ama bir sınır vardır. Bir siyasetçi, yıllarca savunduğu bir politikanın ayrıntılarını değiştiriyorsa buna evrim denir. Bir siyasetçi, yıllarca savunduğu ilkelerin
33
Giardano Bruno, evrenin sonsuz olduğuna ve başka dünyaların varlığına inanıyordu. 16. yüzyılda Roma Katolik Kilisesi tarafından sapkın ilan edildi. Görüşlerinden vazgeçmeyi reddedince 17 Şubat 1600'de Roma'da diri diri yakılarak idam edildi. İnsan uygarlığının egemen anlayıştan farklı görüş ve inançlara, organize dinlere ve düzene karşı
32
"Tatil budur hissi" diye bir reklam sloganı var ya... Ben sık sık bundan böyle "Faşizm budur" hissi ile yaşıyorum. Haziran sonu, Roma'nın tarihi "Pantheon Meydanı"na bakan kahvelerinden birinde oturuyorum. Yan masada orta yaşta üç erkek, ellerinde purolar ve buz gibi beyaz şaraplarıyla konuşuyorlar:
32
"İki yiğit çıkmış meydana, İkisi de birbirinden merdane. Altta kaldım diye üzülme, Üste çıktım diye sevinme..." Eski pehlivanların öğüdü boşuna değildir. Güreşte olduğu gibi siyasette de asıl marifet rakibi yere sermek kadar, minderden kalkınca el sıkışabilmektir! ***
32
33 yıl oldu. 33 yıl önce 33'ü aydın ve sanatçıyı diri diri yakmışlardı, Sivas Madımak'ta. 33 köylüyü kurşuna dizmişlerdi Erzincan Başbağlar'da. Madımak'ta olan, kamu yetkililerinin gözü önünde ve doğrudan Alevileri hedef almıştı. Başbağlar katliamı ise Madımak'a misilleme gibi gösterilerek bin yıldır birlikte yaşayanların arasına duvar örülmek istenmişti.
40
Butlancılar "devlet aklı" diye tanımladıkları olgu sayesinde CHP'nin tepesine kurulduklarını söylüyorlar. O aklın ne menem bir şey olduğunu soracak olursanız, kısaca betimleyelim: Şu anda ülkemizde olup biteni kurgulayan Saray ve çevresi, halkın oy verip desteklediği hemen hemen tüm muhalefet partilerinin karşısında. Onlara karşı olmakla
38
Nasrettin Hoca bir gün camiden çıkıp evine doğru giderken tanımadığı bir adamla karşılaşır. Hoca ile selamlaştıktan sonra adam minareyi göstererek "Hoca efendi, buna ne derler" diye sorar. Hoca, tereddüt etmeden "Kuyu!" cevabını verir. Adam, hocayı sıkıştırmak için "Hocam, anladım da kuyu nasıl böyle tersyüz olmuş" deyince hoca,
38
Prof. Dr. Rüçhan Işık, Uluslararası alışma Örgütü'nün (ILO) Türkiye direktörüydü. Sivas katliamına uyandığımız günün sabahında, Ankara'daki ILO merkezinde, ülkemizin çalışanlarına dönük bir etkinlik düzenlemişti. Etkinliğin ilk saatlerinden kendisine ulaşan telefonlarla bağlantılı toplantıdan çıkıp geri dönüyor, her dönüşünde de yüzündeki kaygı artıyordu.
38
Yeri geldikçe vurguladığımız bir gerçek var: Cumhuriyet, özünde bir kadın devrimidir. Eşitlik deyince; bundan payını alacak kesim kadınlardır. Mirastan eğitim hakkına, seçme-seçilmeden fırsat eşitliğine kadar... Mustafa Kemal Atatürk'ün bir ülkenin kalkınması için, toplumun çağdaşlaşması için ana kriterin kadınlar olduğunu vurgulayan pek çok sözü vardır.
38
İBB davasında savunmalar devam ediyor. Bu hafta savunma yapan isim, iddianamede "örgüt yöneticisi" olduğu iddiasıyla yer alan Murat Ongun oldu. Mahkemeyi yerinde takip eden biri olarak detayları aktarmak istiyorum. Ongun, dosyanın somut delillerden çok çelişkili tanık ve etkin pişmanlık ifadelerine dayandığını, seçici
38
Dünya Kupası'na erken vedanın ardından konuştuklarımıza bir bakın. Sorumluluk almak isteyen, özeleştiri yapmak isteyen bir tek kişi yok. O beğenmediğimiz (!) Suudi Arabistan Federasyonu başkanı bile elenmelerin ardından istifa etti mesela. ünkü sorumluluk sahibi insanlar ne yaptıklarının da ne yapamadıklarının da farkındadır. Bizde ise TFF Başkanı üstüne toz kondurmuyor. Başarısızlığı
70
Söğütlüçeşme'deki yılların Kadıköy Belediye binası, müthiş bir hafta yaşadı. 12-21 Haziran tarihleri arasındaki 10. Kadıköy Kitap Günleri, bir fuardan öte İstanbul'un, hatta Türkiye'nin en önemli edebiyat buluşma alanına dönüştü. Oysa geleneksel kitap fuarının Haydarpaşa Garı'ndaki inşaat nedeniyle biraz da zorunluluktan belediye bahçesine alınması çekincelere neden olmuştu,
72
Gazi Koşusu'nun 100'üncüsü koşuluyor. Dile kolay. Başkanlarıyla, yönetim kurullarıyla, at sahipleriyle, jokeyleriyle, çalışan personeliyle, sahadaki emekçi kardeşlerimizle, kazananın sevinci, kaybedenin üzüntüsüyle dolu dolu 100 yıl. Ulu önderimiz Mustafa Kemal Atatürk'ün bizlere miras bıraktığı yarışçılığımızın en büyük derbisi Gazi Koşusu'dur. 100 yıldır nesilden nesile taşınan
79
Sezon ortasında geldiniz, takımı siz kurmadınız, 1+1 opsiyonlu kontratınız var. Oyuncuları tanımaya çalışıyorsunuz. Üstelik EuroLeague gibi Avrupa'nın en elit liginde mücadele ediyorsunuz. Takımınızın Play-In'e kalmasının mucize olduğu, kötü sonuçlardan dolayı motivasyonun tamamen düştüğü, üstelik sakatlar kervanının giderek büyüdüğü bir ortamda iş yapmaya çalışıyorsunuz. Evet Pablo
67
Başkan Ertuğrul Doğan'ın "Geçtiğimiz sezon için taraftarlarımızdan özür diliyoruz" söylemi çok yürekten olmalı ki ilk önce Beşiktaş'tan kiralanan ve Trabzonspor'da başarılı bir sezon geçiren Muçi'nin bonservisinin alınmasıyla takımın yeniden yapılanması çalışmalarına erken başlandı. Karadeniz Fırtınası'nda
89
Ligin zirvesinde durum belli ama sıralamanın "sonu" ne olacak Günün maçlarının muamması bu... Bu nedenle Kasımpaşa-Galatasaray karşılaşmasında, topa daha sahip olan taraf Galatasaray olsa da gole daha yakın duran hırslı tarafın Kasımpaşa olması sürpriz değil. Sarı-Kırmızılılarda, yedeklerin forma giydiği karşılaşmada, Lang, Sane
112
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün çizdiği yolda laik Cumhuriyeti savunan bizler, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve ocuk Bayramı'nın coşkusunu dün yaşadık. Ve Beşiktaş tribünlerinin "Mustafa Kemal'in askerleriyiz" tezahüratı beni çok duygulandırdı. Hepsini alınlarından öpüyorum. Gelelim futbola... Beşiktaş elinde kalan tek
113
1-2 şey yazmak farz oldu.Milli takım ilk maçını 1923'te oynadı.102 yaşında.Cumhuriyet'le aynı yaşta. Euro 2024'te Avusturya'yı yendik.MSÜ rektörü Erhan Afyoncu hocamızın aklına 'Kızılelma' geldi.
195
506 ve 5510 sayılı kanunlarda; sigortalı sayılanlar ve sayılmayanlar, sigortalılığın ne zaman başlayıp ne zaman sona ereceği, sigortalılık süresine ilişkin çeşitli hususlar ayrıntılı bir şekilde düzenlendiği halde, ana veya babasına ait işyerinde 18 yaşını doldurmadan önce iş sözleşmesi ile çalışanların sigortalılığına dair herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Bunun yerine, 22/2/2013
73
Amerika'da başkanlar görevi devralırken hemen her zaman John Winthrop'un ünlü, "Yeni Kudüs", "istisna ülke", "aşikâr yazgı" (manifest destiny) vaazını (1630) anarlar. Bu umutlu, kutsanmış başlangıç ne yazık ki gerçekte yerlileri hedef alan bir soykırım ve kölelik üzerine inşa edilen bir tarihin de başlangıcıydı. 1776'daki
63
Süreci başlatan Erdoğan-Bahçeli Cumhur İttifakı'nın amacı açık, Erdoğan'ın seçimi kazanmasıyla süreci sonlandırmak. Süreç, birbirinden bağımsız gibi gözüken iki koldan sürüyor. Bahçeli ile DEM kanalı, Erdoğan tarafından da CHP kanalı. CHP kanalıyla ilerleyen, DEM kanalından tam bağımsız değil, Erdoğan-Bahçeli zaman zaman karşılıklı paslaşmalarla destek
66
Avrupa, tekstil atıklarından kurtulmanın yolunu arıyor. Bulduğu en kolay yöntem ise yıllardır değişmiyor: Atıkları gelişmekte olan ülkelere göndermek. Geçen hafta ortaya çıkan yeni bir kaçakçılık operasyonu, Türkiye'nin bu zincirdeki yerini bir kez daha gözler önüne serdi. Avrupa Birliği'nin önemli haber kanallarından Euronews'ta yer alan habere göre, Avrupa
71
Ekonomi literatürünün en dikkat çekici kavramlarından biri fakirleştiren büyüme (immiserizing growth) teorisidir. Jagdish Bhagwati tarafından geliştirilen bu yaklaşım, bir ülkenin üretimini ve ihracatını artırmasına rağmen refahının azalabileceğini ortaya koyar. Uluslararası ekonomik yapıyı irdeleyen her ekonomist bu konu üzerine sürekli eğilir ve çıkarımlar yapar.
185
Birinci sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; makineler, buhar gücü ve fabrika sisteminin oluşmasıydı (1760-1840). İkinci sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; elektrik enerjisi, seri üretim, kimya sanayi, montaj hatlarıydı (1870-1914). Üçüncü sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; bilgisayarlar, internet, mikro çipler, robot teknolojisi, otomasyon oldu (1970'e kadar). Günümüzde
220
Mevsimin son yazısı ile bu diziyi noktalayalım. Yazdıklarımı yinelemeyeyim. İleride satırbaşı olacaklar varsa onlara dikkat çekeyim. Kapitalizmdeyiz ve onu konuşuyoruz. Onu kavramalıyız. KISA BİLGİ İki yüzyılı aşkın süredir gelişip kurumlarını oluşturmuş kapitalizm, 1970'lerde, sermaye sınıfının "servet"e doğru yol alacağı bir rotaya yöneliyor. İnsana değil,
257
Şu günlerde mezuniyet törenlerinden yükselen sesleri dinliyorum. Gençlerin gözlerindeki ışığı, öfkelerindeki asaleti, itirazlarındaki bilinci görüyorum. Diplomalarını alırken yalnızca kendi geleceklerini değil, üniversitenin anlamını, akademinin onurunu, özgür düşünceyi savunuyorlar. "Kayyum istemiyoruz" diyorlar. "Bilimi, aklı, liyakati savunuyoruz" diyorlar.
35
1980 öncesinde Cağaloğlu'ndaki ofisinde yaptığımız sohbetler geliyor aklıma. Yanıtlarını aradığı sorularla doluydu o. Sanatların temeli diyordu tutkunu olduğu tiyatroya. Felsefenin eksik olduğunu düşünüyordu edebiyatımızda; estetiğin, eleştirinin ve gerçekçiliğin de... Huzursuzdu, duyarlıydı, öfkeliydi ve bu duygularına kararlılığı, çalışkanlığı, yoldaşlığı, insancıllığı katarak yol aldı yaşamda.
41
Hayatın bize sunduklarını kaldırmakta güçlük çektiğimiz, kendi içimize konuşsak da çözüm bulamadığımız, var olan gerçeklik karşısında elimizin kolumuzun bağlandığı zamanlar var. Her yıl olduğu gibi bu yıl da Sivas katliamının senei devriyesinde dört döndüğüm, ayrıntıları hafızamda tazelediğim, yeni bir hatıra kapımı çalarsa nefessiz kaldığım o meşum günü geride bıraktım. Öte yandan bunca yıl
36
Henüz maç oynanmadı. Sonucu Türkiye'nin NATO'nun dayatmalarına karşı duruşu belirleyecek. İnşallah başlıktaki skorun tersi olur ve Türkiye, NATO'ya karşı maçı 3-0 önde tamamlar. ok zorlu bir mücadele olacağı kesin. Bir yanda Avrupa NATO'sunun Türkiye'ye yükleceği yük, diğer yanda ABD'nin adına "Ortadoğu NATO'su" adını verdiği muhayyel bir oluşumun bizi karşı karşıya bırakacağı riskler.
35
Köy Enstitülerinin kurulmasıyla, bakan buyruğuyla "öğretmen okulu"na dönüştürülmesi birkaç ay içinde gerçekleştirildi. Bu, Milli Eğitim'de bir yıkım yaratmıştır. ağdaşlığa ayak uydurmanın başlangıcı olan Köy Enstitüleri, eğitimde uygarlığa açılan bir bilgi atılımı olmuştur.
69
1915 senesinde anakkale Savaşları sırasında İstanbul'dan cepheye bir heyet gider. 28 Haziran 1915 günü yola çıkan ve "Edebi Heyet" adı verilen grubun içinde dönemin önemli yazar, gazeteci ve ressamları bulunur. Heyette İbrahim Alaeddin Gövsa, Ahmet Ağaoğlu, Ali Canip Yöntem, Enis Behiç Koryürek, Orhan Seyfi Orhon, Ömer Seyfettin, Celal Sahir Erozan, İbrahim allı, Hamdullah Suphi,
63
Kadim bir gerçeği hatırlayarak başlayalım: gerçek mezuniyet törenleri yalnızca lise ve üniversite bitiminde yapılır. Anaokulu, ilkokul veya ortaokul bitiminde düzenlenen törenler, bugünün eğlence dünyasının vahim birer icadıdır. ünkü mezuniyet, bir çocukluk oyununun sonu değil; zihnin, sorumluluğun ve toplumsal varoluşun eşiğidir. Tarih boyunca bu eşik,
38
"Asiler Lice'ye gelince genç muallimin (öğretmenin) Kale Mahallesi'ndeki evine gidiyorlar. Kendisini aşağı indirip kapısının önünde öldürüyorlar, sokaklarda sürüklüyorlar..." (Naşit Hakkı, Vakit, 17 Mayıs 1925) "Sureti Mahsusada Diyarbakır'a Gönderdiğimiz Muhabirimizin Mektupları - apakçur Telgrafhanesinde Boğulan Esrar" (Vakit, 17 Mayıs 1925, s.2)
49
Sevgili dostlarım, milyonların izlediği "Ölü Deniz" yaratıcısı Deniz Göktaş yurtdışından geldi ve ters kelepçe takılarak Emniyet'e getirilip tutuklandı. Onun elleri ters kelepçeli adliyeye getirilmesi tam bir kara mizah örneği. Üstelik adı Deniz ve videoda belli ki bir giyotinin tarafından kesilen kafası, konuşurken onu izliyor. Biz de onu izliyoruz, tümüyle bu sahne de kara mizah örneği. Acılı ve hatırlatıcı.
32
İki tür köle vardır. Gönülsüz köleler, gönüllü köleler. Gönülsüz köleler zorla köleleştirilmişlerdir, köle olduklarının farkındadırlar, isyan etmeye çalışırlar. Gönüllü köleler ise köle olmayı kendiliklerinden kabul ederler. Genelde köle olduklarının farkında bile değildirler, hatta köle olmaktan gurur duyarlar. Siz hangi gruba giriyorsunuz veya biz hangi gruba giriyoruz GÖNÜLSÜZ KÖLELER
25
Dostum, ağabeyim Güney Dal'ı ziyaret etmek için yola çıktığımızda Gelibolu'ya Yolculuk romanını yanıma almıştım. Onun yayıncısı ve dostu olarak bu kez, iki dostumla da kendisini buluşturacaktım. Son buluşmamız Bektaş Köyü'ndeki sayfiye evindeydi. Onu, masasında, Adorno'yu Almancasından okurken bulmuştum
39
Müstemleke Valisi Tom Barrack ülkemizin müşfik monarşi ile yönetilmesini öneriyordu. Batı tarzı demokrasinin bizim ülkemiz için uygun olmadığını söylüyor, Körfez ülkelerindeki müşfik, hayırsever, tatliş (!) olanlarını örnek gösteriyordu. Barrack bir Kuzey Afrika (Magrip) ülkesi olan Fas'ı sıralamaya almamıştı. Oysa Fas bu tür bir monarşiydi;
40
Altının üzerinde büyük bir baskı varken neden 24 Temmuz'da daha büyük bir baskı yapılabilmesine imkân tanıyacak bu karar alınıyor Öncelikle altın fiyatlarının düşük kalmasının kimler için yarar sağladığına bakmalıyız. ALTIN FİYATLARININ DÜŞÜK KALMASININ ABD VE FİNANS PİYASALARINA SAĞLADIĞI AVANTAJLAR Altın fiyatının suni olarak düşük tutulması,
43
Bir gün vazgeçmek üzereydi. Dolabın kapağını açtı. İçinde yıllardır "Bir gün yine giyerim" diye sakladığı kıyafetler vardı. Elini en sevdiği elbiseye uzattı. Fermuar yine kapanmadı. Sessizce dolaba geri astı. Ağlamadı. ünkü artık ağlayacak gücü bile kalmamıştı. Defalarca denemişti.
42
20. yüzyılın sonu ile 21. yüzyılın ilk çeyreği arasında dünyaya hâkim olan fikirlerden biri hareketti. Daha iyi bir eğitim için başka bir kente gitmek, daha iyi bir iş için başka bir ülkeye taşınmak, yeni fırsatların peşinden koşmak... Küreselleşme yalnızca malların ve sermayenin değil, insanların da hareketini teşvik eden büyük bir anlatı sundu. Yer değiştirmek cesaret,
52
İnsan neden güvenlik ister Bireyi, toplumu ve siyaseti anlamak için sorulabilecek en temel sorulardan biridir bu. İnsan yalnızca düşünen bir varlık değildir. Aynı zamanda hisseden, bekleyen, korkan, umut eden ve geleceğe hazırlanmaya çalışan bir organizmadır. Beynimiz yalnızca içinde bulunduğumuz anı yönetmez. Henüz yaşanmamış olanı da hesaplamaya çalışır.
82
© 2025
