Türkiye Cumhuriyeti'nin ve Cumhuriyet Halk Partisi'nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, emperyalizme karşı yürüttüğü Kurtuluş Savaşı'nı kazanıp Cumhuriyeti kurduktan sonra, Ankara'yı Türkiye'nin başkenti yaptı. Kurtuluş Savaşı'na karşı çıkarak Britanya İmparatorluğu ile işbirliği yapan ve Atatürk'ün idam fermanını onaylayan Osmanlı İmparatorluğu'nun son padişahı
16
Silivri'de, "dört kişilik casusluk örgütü" iddiasının duruşmasındayım. Bu kumpasın en önemli nedeninin Tele1'e el koymak olduğu süreç boyunca net şekilde görüldü. Merdan Yanardağ gözaltına alınır alınmaz Tele1'e kayyım atadılar. Oysa Merdan Yanardağ kanalın sahibi bile değildi. Ve Merdan Yanardağ
16
"Dağ başını duman almış; Gümüş dere durmaz akar; Güneş ufuktan şimdi doğar; Yürüyelim arkadaşlar" Gençliğimizde her 19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı'nda gururla söylediğimiz, gençliğe atfedilen "Gençlik Marşı" (Gençlik ve Spor Bayramı Marşı) yukarıdaki dizelerle başlar. Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarının 19 Mayıs 1919'da
16
Taş yere düştü deriz de yerçekiminden pek bahsetmeyiz. Gazeteciler, sendikacılar, sivil toplum önderleri derken sonunda sıra hicivcilere kadar geldi. Tek tek konuşuyor olsak da hapishanelerin tıka basa insanla doldurulmasının bir sebebi var. Şöyle anlatayım... Gündemin hay huyundan pek konuşmadık. Ama geçen haftanın önemli meselelerinden biri MHP lideri
16
"Ağlanacak hale gülmek" deyişi yakında yasaklı sözler tanımına alınır mı bilinmez. Geleceğe yönelik kaygılarla birlikte ekonomiden siyasete gerilim yüksekken sinir, moral zikzakları yorucu. Mizah ise bu zorlukların arasında toplumun nefes alanı, umudun direnişi. Ama nefes alanları daraldıkça daralıyor. Konuşmanın, fikrini söylemenin ağır bir sessizliğe hapsedilmek istenir hale geldiği, bunun geçmişte bile böylesine örneğine pek rastlanmadığı görüşleri artıyor.
16
"Na to kefali, na to marmaro". Türkçesi: "İşte kafa, işte mermer!" Ses benzerliğinden ötürü Yunancadan Türkçeye "Nato mermer, nato kafa!" diye geçmiş. Değişime direnen, yenilikleri görmeyen, gelişime kapalı, laftan anlamayan, esneyemeyen, olanı biteni tam idrak edip de bugünkü atmosferi ve yarının ufkunu yakalayamayan, mermer gibi katı, sert tutumlu olanları anlatmak
15
Tahran geniş bulvarlar ve büyük meydanlar kenti. 10'u aşan büyük meydanı var. Düşünün, günlerdir tüm bu büyük meydanları gece 12'ye kadar insanlar dolduruyor. Geniş ekranlarda heyecanlı konuşmalar yapılıyor. On binlerce insan, ellerinde bayraklar, Ali Hamaney resimleri ve meydanın her tarafı büyük Hamaney ve Humeyni resimleriyle ve Farsça yazılarla dolu.
36
Bugün köşemi, haksız ve hukuksuz olarak tutuklanmış ve/veya mahkûm edilmiş olan bütün "içeridekilere", "onları unutmadığımızı" anımsatmak için, halkına hizmet etmek amacıyla çalışırken tutuklanmış olan, tanımadığım bir akademisyene tahsis ediyorum: Doç. Dr. Buğra Gökce, parmaklıkların arkasından, bir komedyene,
36
"Tatil budur hissi" diye bir reklam sloganı var ya... Ben sık sık bundan böyle "Faşizm budur" hissi ile yaşıyorum. Haziran sonu, Roma'nın tarihi "Pantheon Meydanı"na bakan kahvelerinden birinde oturuyorum. Yan masada orta yaşta üç erkek, ellerinde purolar ve buz gibi beyaz şaraplarıyla konuşuyorlar:
36
Siyasette fikir değiştirilebilir. Hatta bazen değiştirilmelidir. Dünya değişir, şartlar değişir, bilgi değişir. Dün doğru olan bugün yanlış olabilir. Hiç kimse bir siyasi görüşü ömür boyu taşımaya mahkûm değildir. Ama bir sınır vardır. Bir siyasetçi, yıllarca savunduğu bir politikanın ayrıntılarını değiştiriyorsa buna evrim denir. Bir siyasetçi, yıllarca savunduğu ilkelerin
33
Giardano Bruno, evrenin sonsuz olduğuna ve başka dünyaların varlığına inanıyordu. 16. yüzyılda Roma Katolik Kilisesi tarafından sapkın ilan edildi. Görüşlerinden vazgeçmeyi reddedince 17 Şubat 1600'de Roma'da diri diri yakılarak idam edildi. İnsan uygarlığının egemen anlayıştan farklı görüş ve inançlara, organize dinlere ve düzene karşı
33
"İki yiğit çıkmış meydana, İkisi de birbirinden merdane. Altta kaldım diye üzülme, Üste çıktım diye sevinme..." Eski pehlivanların öğüdü boşuna değildir. Güreşte olduğu gibi siyasette de asıl marifet rakibi yere sermek kadar, minderden kalkınca el sıkışabilmektir! ***
32
Dünya Kupası'na erken vedanın ardından konuştuklarımıza bir bakın. Sorumluluk almak isteyen, özeleştiri yapmak isteyen bir tek kişi yok. O beğenmediğimiz (!) Suudi Arabistan Federasyonu başkanı bile elenmelerin ardından istifa etti mesela. ünkü sorumluluk sahibi insanlar ne yaptıklarının da ne yapamadıklarının da farkındadır. Bizde ise TFF Başkanı üstüne toz kondurmuyor. Başarısızlığı
70
Söğütlüçeşme'deki yılların Kadıköy Belediye binası, müthiş bir hafta yaşadı. 12-21 Haziran tarihleri arasındaki 10. Kadıköy Kitap Günleri, bir fuardan öte İstanbul'un, hatta Türkiye'nin en önemli edebiyat buluşma alanına dönüştü. Oysa geleneksel kitap fuarının Haydarpaşa Garı'ndaki inşaat nedeniyle biraz da zorunluluktan belediye bahçesine alınması çekincelere neden olmuştu,
74
Gazi Koşusu'nun 100'üncüsü koşuluyor. Dile kolay. Başkanlarıyla, yönetim kurullarıyla, at sahipleriyle, jokeyleriyle, çalışan personeliyle, sahadaki emekçi kardeşlerimizle, kazananın sevinci, kaybedenin üzüntüsüyle dolu dolu 100 yıl. Ulu önderimiz Mustafa Kemal Atatürk'ün bizlere miras bıraktığı yarışçılığımızın en büyük derbisi Gazi Koşusu'dur. 100 yıldır nesilden nesile taşınan
79
Sezon ortasında geldiniz, takımı siz kurmadınız, 1+1 opsiyonlu kontratınız var. Oyuncuları tanımaya çalışıyorsunuz. Üstelik EuroLeague gibi Avrupa'nın en elit liginde mücadele ediyorsunuz. Takımınızın Play-In'e kalmasının mucize olduğu, kötü sonuçlardan dolayı motivasyonun tamamen düştüğü, üstelik sakatlar kervanının giderek büyüdüğü bir ortamda iş yapmaya çalışıyorsunuz. Evet Pablo
67
Başkan Ertuğrul Doğan'ın "Geçtiğimiz sezon için taraftarlarımızdan özür diliyoruz" söylemi çok yürekten olmalı ki ilk önce Beşiktaş'tan kiralanan ve Trabzonspor'da başarılı bir sezon geçiren Muçi'nin bonservisinin alınmasıyla takımın yeniden yapılanması çalışmalarına erken başlandı. Karadeniz Fırtınası'nda
89
Ligin zirvesinde durum belli ama sıralamanın "sonu" ne olacak Günün maçlarının muamması bu... Bu nedenle Kasımpaşa-Galatasaray karşılaşmasında, topa daha sahip olan taraf Galatasaray olsa da gole daha yakın duran hırslı tarafın Kasımpaşa olması sürpriz değil. Sarı-Kırmızılılarda, yedeklerin forma giydiği karşılaşmada, Lang, Sane
112
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün çizdiği yolda laik Cumhuriyeti savunan bizler, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve ocuk Bayramı'nın coşkusunu dün yaşadık. Ve Beşiktaş tribünlerinin "Mustafa Kemal'in askerleriyiz" tezahüratı beni çok duygulandırdı. Hepsini alınlarından öpüyorum. Gelelim futbola... Beşiktaş elinde kalan tek
114
1-2 şey yazmak farz oldu.Milli takım ilk maçını 1923'te oynadı.102 yaşında.Cumhuriyet'le aynı yaşta. Euro 2024'te Avusturya'yı yendik.MSÜ rektörü Erhan Afyoncu hocamızın aklına 'Kızılelma' geldi.
195
İBB davaları sürüyor, İmamoğlu 9 Temmuz'da ne olacak, operasyon mu var diye soruyor. Medya, NATO toplantısı bitince Özgür Özel'e bir şey mi yapacaklar tartışmasına dalıyor, NATO vesilesiyle baskılar, tutuklamalar, Turkuaz operasyonu Ankara'yı bir "Potemkin köyüne" çeviriyor, popüler bir sanatçı kutsala hakaret ettiği iddiasıyla ters kelepçe
33
Avrupa Komisyonu'nun üç üyesi Kaja Kallas, Marta Kos ve Magnus Brunner, NATO zirvesi öncesinde geçen hafta Ankara'daydı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'le görüşmeler yaptılar. Avrupa Birliği temsilcileri bu ziyarette Türkiye'ye yine bildik cümleler kurdu: "Sizi önemsiyoruz ama..."
28
506 ve 5510 sayılı kanunlarda; sigortalı sayılanlar ve sayılmayanlar, sigortalılığın ne zaman başlayıp ne zaman sona ereceği, sigortalılık süresine ilişkin çeşitli hususlar ayrıntılı bir şekilde düzenlendiği halde, ana veya babasına ait işyerinde 18 yaşını doldurmadan önce iş sözleşmesi ile çalışanların sigortalılığına dair herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Bunun yerine, 22/2/2013
73
Süreci başlatan Erdoğan-Bahçeli Cumhur İttifakı'nın amacı açık, Erdoğan'ın seçimi kazanmasıyla süreci sonlandırmak. Süreç, birbirinden bağımsız gibi gözüken iki koldan sürüyor. Bahçeli ile DEM kanalı, Erdoğan tarafından da CHP kanalı. CHP kanalıyla ilerleyen, DEM kanalından tam bağımsız değil, Erdoğan-Bahçeli zaman zaman karşılıklı paslaşmalarla destek
66
Ekonomi literatürünün en dikkat çekici kavramlarından biri fakirleştiren büyüme (immiserizing growth) teorisidir. Jagdish Bhagwati tarafından geliştirilen bu yaklaşım, bir ülkenin üretimini ve ihracatını artırmasına rağmen refahının azalabileceğini ortaya koyar. Uluslararası ekonomik yapıyı irdeleyen her ekonomist bu konu üzerine sürekli eğilir ve çıkarımlar yapar.
185
Birinci sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; makineler, buhar gücü ve fabrika sisteminin oluşmasıydı (1760-1840). İkinci sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; elektrik enerjisi, seri üretim, kimya sanayi, montaj hatlarıydı (1870-1914). Üçüncü sanayi devriminin belirleyici teknolojisi; bilgisayarlar, internet, mikro çipler, robot teknolojisi, otomasyon oldu (1970'e kadar). Günümüzde
220
Mevsimin son yazısı ile bu diziyi noktalayalım. Yazdıklarımı yinelemeyeyim. İleride satırbaşı olacaklar varsa onlara dikkat çekeyim. Kapitalizmdeyiz ve onu konuşuyoruz. Onu kavramalıyız. KISA BİLGİ İki yüzyılı aşkın süredir gelişip kurumlarını oluşturmuş kapitalizm, 1970'lerde, sermaye sınıfının "servet"e doğru yol alacağı bir rotaya yöneliyor. İnsana değil,
257
Bazı haftalar var, haberleri yan yana koyunca insanın önüne sadece ülkenin gündemi değil, kendi vicdanı da geliyor. Bu hafta biraz öyleydi. Madımak'ın yıl dönümüydü. Otuz üç yıl geçmiş ama o acının önünde yine aynı cümlelerle durduk. Bazı acılar zamana bırakılmıyor; çünkü toplumlar yüzleşemedikleri şeyleri gerçekten geride bırakamıyor. Üstü örtülen her yara, bir gün başka bir sessizlikte yeniden çıkıyor karşımıza.
33
Yine bir 2 Temmuz geldi ve geçti. Türkiye yakın tarihinin en canavarca katliamlarından biri olan ve 2 Temmuz 1993'te Sivas'ta memleketimizin yetiştirdiği çok değerli şairlerin, sanatçıların, aydınların, gençlerin gerici bir güruh tarafından yakılarak katledilmesi ve bunun, dönemin iktidarı başta olmak üzere herkes tarafından seyredilmesi tarihe "Sivas katliamı" veya "Madımak katliamı" diye geçti.
15
Şu günlerde mezuniyet törenlerinden yükselen sesleri dinliyorum. Gençlerin gözlerindeki ışığı, öfkelerindeki asaleti, itirazlarındaki bilinci görüyorum. Diplomalarını alırken yalnızca kendi geleceklerini değil, üniversitenin anlamını, akademinin onurunu, özgür düşünceyi savunuyorlar. "Kayyum istemiyoruz" diyorlar. "Bilimi, aklı, liyakati savunuyoruz" diyorlar.
36
1980 öncesinde Cağaloğlu'ndaki ofisinde yaptığımız sohbetler geliyor aklıma. Yanıtlarını aradığı sorularla doluydu o. Sanatların temeli diyordu tutkunu olduğu tiyatroya. Felsefenin eksik olduğunu düşünüyordu edebiyatımızda; estetiğin, eleştirinin ve gerçekçiliğin de... Huzursuzdu, duyarlıydı, öfkeliydi ve bu duygularına kararlılığı, çalışkanlığı, yoldaşlığı, insancıllığı katarak yol aldı yaşamda.
42
Hayatın bize sunduklarını kaldırmakta güçlük çektiğimiz, kendi içimize konuşsak da çözüm bulamadığımız, var olan gerçeklik karşısında elimizin kolumuzun bağlandığı zamanlar var. Her yıl olduğu gibi bu yıl da Sivas katliamının senei devriyesinde dört döndüğüm, ayrıntıları hafızamda tazelediğim, yeni bir hatıra kapımı çalarsa nefessiz kaldığım o meşum günü geride bıraktım. Öte yandan bunca yıl
36
Henüz maç oynanmadı. Sonucu Türkiye'nin NATO'nun dayatmalarına karşı duruşu belirleyecek. İnşallah başlıktaki skorun tersi olur ve Türkiye, NATO'ya karşı maçı 3-0 önde tamamlar. ok zorlu bir mücadele olacağı kesin. Bir yanda Avrupa NATO'sunun Türkiye'ye yükleceği yük, diğer yanda ABD'nin adına "Ortadoğu NATO'su" adını verdiği muhayyel bir oluşumun bizi karşı karşıya bırakacağı riskler.
35
Köy Enstitülerinin kurulmasıyla, bakan buyruğuyla "öğretmen okulu"na dönüştürülmesi birkaç ay içinde gerçekleştirildi. Bu, Milli Eğitim'de bir yıkım yaratmıştır. ağdaşlığa ayak uydurmanın başlangıcı olan Köy Enstitüleri, eğitimde uygarlığa açılan bir bilgi atılımı olmuştur.
70
1915 senesinde anakkale Savaşları sırasında İstanbul'dan cepheye bir heyet gider. 28 Haziran 1915 günü yola çıkan ve "Edebi Heyet" adı verilen grubun içinde dönemin önemli yazar, gazeteci ve ressamları bulunur. Heyette İbrahim Alaeddin Gövsa, Ahmet Ağaoğlu, Ali Canip Yöntem, Enis Behiç Koryürek, Orhan Seyfi Orhon, Ömer Seyfettin, Celal Sahir Erozan, İbrahim allı, Hamdullah Suphi,
64
Sevgili dostlarım, milyonların izlediği "Ölü Deniz" yaratıcısı Deniz Göktaş yurtdışından geldi ve ters kelepçe takılarak Emniyet'e getirilip tutuklandı. Onun elleri ters kelepçeli adliyeye getirilmesi tam bir kara mizah örneği. Üstelik adı Deniz ve videoda belli ki bir giyotinin tarafından kesilen kafası, konuşurken onu izliyor. Biz de onu izliyoruz, tümüyle bu sahne de kara mizah örneği. Acılı ve hatırlatıcı.
34
İki tür köle vardır. Gönülsüz köleler, gönüllü köleler. Gönülsüz köleler zorla köleleştirilmişlerdir, köle olduklarının farkındadırlar, isyan etmeye çalışırlar. Gönüllü köleler ise köle olmayı kendiliklerinden kabul ederler. Genelde köle olduklarının farkında bile değildirler, hatta köle olmaktan gurur duyarlar. Siz hangi gruba giriyorsunuz veya biz hangi gruba giriyoruz GÖNÜLSÜZ KÖLELER
25
Dostum, ağabeyim Güney Dal'ı ziyaret etmek için yola çıktığımızda Gelibolu'ya Yolculuk romanını yanıma almıştım. Onun yayıncısı ve dostu olarak bu kez, iki dostumla da kendisini buluşturacaktım. Son buluşmamız Bektaş Köyü'ndeki sayfiye evindeydi. Onu, masasında, Adorno'yu Almancasından okurken bulmuştum
39
Müstemleke Valisi Tom Barrack ülkemizin müşfik monarşi ile yönetilmesini öneriyordu. Batı tarzı demokrasinin bizim ülkemiz için uygun olmadığını söylüyor, Körfez ülkelerindeki müşfik, hayırsever, tatliş (!) olanlarını örnek gösteriyordu. Barrack bir Kuzey Afrika (Magrip) ülkesi olan Fas'ı sıralamaya almamıştı. Oysa Fas bu tür bir monarşiydi;
40
Altının üzerinde büyük bir baskı varken neden 24 Temmuz'da daha büyük bir baskı yapılabilmesine imkân tanıyacak bu karar alınıyor Öncelikle altın fiyatlarının düşük kalmasının kimler için yarar sağladığına bakmalıyız. ALTIN FİYATLARININ DÜŞÜK KALMASININ ABD VE FİNANS PİYASALARINA SAĞLADIĞI AVANTAJLAR Altın fiyatının suni olarak düşük tutulması,
44
Bir gün vazgeçmek üzereydi. Dolabın kapağını açtı. İçinde yıllardır "Bir gün yine giyerim" diye sakladığı kıyafetler vardı. Elini en sevdiği elbiseye uzattı. Fermuar yine kapanmadı. Sessizce dolaba geri astı. Ağlamadı. ünkü artık ağlayacak gücü bile kalmamıştı. Defalarca denemişti.
42
20. yüzyılın sonu ile 21. yüzyılın ilk çeyreği arasında dünyaya hâkim olan fikirlerden biri hareketti. Daha iyi bir eğitim için başka bir kente gitmek, daha iyi bir iş için başka bir ülkeye taşınmak, yeni fırsatların peşinden koşmak... Küreselleşme yalnızca malların ve sermayenin değil, insanların da hareketini teşvik eden büyük bir anlatı sundu. Yer değiştirmek cesaret,
52
İnsan neden güvenlik ister Bireyi, toplumu ve siyaseti anlamak için sorulabilecek en temel sorulardan biridir bu. İnsan yalnızca düşünen bir varlık değildir. Aynı zamanda hisseden, bekleyen, korkan, umut eden ve geleceğe hazırlanmaya çalışan bir organizmadır. Beynimiz yalnızca içinde bulunduğumuz anı yönetmez. Henüz yaşanmamış olanı da hesaplamaya çalışır.
82
© 2025
