Geçen hafta Kiev'deki bir basın toplantısında iki cumhurbaşkanına (Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski ve Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu) Cumhuriyet adına sorular sordum. Zelenski'nin söylediklerini bir diğer yazıya bırakarak burada Moldova cumhurbaşkanıyla konuşmama değineceğim. Doğu Avrupa'da Ukrayna'dan sonra patlamaya hazır barut fıçısı Moldova.
57
Büyük Birlik Partisi( BBP) Kurucu Genel Başkanı Muhsin Yazıcıoğlu'nun 2009 yılının Aralık ayında helikopterinin düşmesi sonucu hayatını kaybetmesine dair dosya yeniden açıldı.BBP'nin Kurucu Genel Başkanı Muhsin Yazıcıoğlu ve beraberindeki 5 kişinin içinde bulunduğu helikopterin düşmesiyle hayatını kaybettikleri acı olaya ilişkin Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca
36
Yazın bu sıcağında teorik bir yazı çekilmez, biliyorum. Fakat dünya krizi bazı cümleleri zorunlu kılıyor. Bir süredir savaşları, Hürmüz'ü ve enerji hatlarını yazıyorum. Bu kez aksı değiştirip hengâmenin altında işleyen düzene bakacağım. "Borç yiğidin kamçısıdır" demişler ya, bakmayın siz ona. "Borç alan emir alır" diye de bir atasözümüz var hani. Başlıktaki borç da
34
Kırım denildiğinde akla ilk olarak Kırım Tatarları gelir. Çünkü Kırım, tarih boyunca bir Türk yurdu olmuştur. Millî hafızamız da tarihimiz de bunu hiçbir zaman unutmadı.Ancak bu yazıda, 20. yüzyılın 20'li yıllarında, Bolşevik Devrimi sonrasında Kırım üzerine inşa edilmek istenen farklı bir projeden söz etmek istiyorum.Yeni dünya düzeni üzerine kurgulanan
30
Modern askeri stratejilerde en sık yapılan hata, savaşı simgesel hedeflere indirgemektir. Bir ülkenin başkentine ya da prestijli kentlerine yapılan füze saldırıları kamuoyunda büyük yankı uyandırsa da askeri terminolojide bu durum çoğu zaman stratejik bir kazançtan ziyade siyasi bir şovdan ibarettir. Savaşın son safhasında şu ana kadar takip edebildiğimiz kadarıyla Tahran
24
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran anlaşmasını karalayan İsraillilere bu sözlerle savaş açtı:"Cehenneme gidin!"Amerikan medyası da bu ve benzeri başlıklarla, bu "savaş" halini ilan etti ve etmeyi sürdürüyor. James David Vance, ABD'nin 50.Başkan Yardımcısı. Uzun yıllar, en hızlı rakibi olduğu Trump tarafından yardımcısı olarak
39
Açıklama geldi.Hem de bir iddiayla:Kazan-Kazan.Kim içinSöylenene göre "Amerika ve bölge" için.En azından Kongre Üyesi Joe Wilson'ın ifadesine göre öyle.Övgüler en başta Amerika Birleşik Devletleri Türkiye Büyükelçisi ve Suriye ve Irak Özel Temsilcisi Tom Barrack'ın "olağanüstü liderliği"ne.
37
Yani Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahalesinin 52'nci yıldönümü. Ama bazılarının zannettiği gibi Kıbrıs sorununun başlangıç tarihi değil. Bizim açımızdan 1950'li yıllara, Yunanistan için çok daha eskilere gidiyor, imparatorluk Türkiye'sinden koptuğu günlere, hatta ondan öncesine dayanıyor. Kabaca 1820'lerden bu yana adanın Rum Ortodoks ahalisi Yunanistan ile birleşmek istiyor.
61
"America First" ile "Israel First" Arasındaki Fay Hattı JD Vance'in Joe Rogan'ın programında yaptığı açıklamalar, Washington'da uzun zamandır kapalı kapılar ardında konuşulan bir gerçeğin artık yüksek sesle dile getirildiğini gösteriyor. Amerika Başkan Yardımcısı'nın,
58
BİRKAÇ gün önce ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in bir programda İsrail ile ilgili söylediği sözler haklı olarak olay oldu.Neler dedi Vance bir hatırlayalım:- İsrail'in sistemi içinde, savaşı süresiz olarak devam ettirmek için Amerikan kamuoyunu manipüle etmeye çalışanlar olduğunu şüphesiz biliyoruz.- Epstein'in İsrail istihbaratının en üst kademesiyle bağlantıları olduğu da açıktı.
47
Haluk Levent, çok uzak değil, geçen yılın sonuna dek Türkiye'nin en güvenilir ismi çıkmış. Bir, iki, üç değil... Tam 6 yıl boyunca "üst üste" bu payeye erişmiş. Şimdi bizim mahallede eş, dost; "Kılıçdaroğlu'ndan sonra en büyük darbemiz, en büyük düş kırıklığımız oldu" diyerek dövünüyor.
44
Belediyelerdeki yolsuzluk ve rüşvet skandallarından sonra yardım kuruluşu Ahbap'taki hırsızlık ve dolandırıcılık skandalı toplumumuzu pek şaşırtmamışa benziyor. Bir kesim zaten bu kokuşmuşluğu biliyor ve patlamasını bekliyordu. Diğer kesim de bu yolsuzlukları bilmesine rağmen ortaya çıkmasına kızıyor. Ve hâlâ bu rezaletleri savunabilenler bile var.
41
Türkiye güçlendikçe buna en güçlü tepkinin nereden geleceği aslında belliydi. NATO'da ağırlığını artıran, Avrupa'nın güvenlik mimarisinde vazgeçilmez bir aktöre dönüşen ve krizlerin çözüm masasında söz sahibi olan Türkiye'nin attığı her stratejik adım, doğal olarak bazı çevreleri rahatsız edecekti. Bu nedenle Avrupa'nın Türkiye karşıtlarının olduğu akımın Kıbrıs çıkışı sürpriz
41
Bu pazar sizlere renkli ve neşeli bir yazı yazmak niyetindeydim. Brüksel'in bir anda bastıran kavurucu sıcaklarını, ardından göğün o tanıdık kurşuni örtüsüne teslim oluşunu anlatacaktım. Arnavut kaldırımlarında yankılanan adımları, kafelerden yükselen kahkahaları, kahve fincanlarından süzülen buharı... Gent'te Tinder'ın arkasındaki "aşkı algoritmaya döken"
38
BM'ye bağlı Uluslararası Göç Örgütü ile BM Mülteciler Yüksek Komiserliği'nin ortak açıklamasına göre, savaşın harap ettiği Arakan (Rakhine) eyaletinden Haziran sonlarında yola çıkan teknelerden birinde yaklaşık 250 kişi bulunuyordu ve tekneyle bağlantı, yola çıkışından kısa süre sonra kesildi. Yaklaşık 280 kişiyi taşıdığı belirtilen ikinci teknenin ise 8 Temmuz'da İravadi sahilleri açıklarında battığı düşünülüyor.
82
Son dönemde Türk entelektüel mahfillerinde ve bazı mevkutelerde, Mustafa Müftüoğlu'nun o eski ve meşhur kitap başlığına Yalan Söyleyen Tarih Utansın ifadesine sığınarak yapılan felsefi savunmalar dikkat çekmektedir. Tarihin "muktedirler" tarafından tahrif edildiği ve resmi anlatının gerçeği perdelediği tezi üzerinden yürütülen bu kurnaz retorik, ilk bakışta rasyonel bir tarih
46
Ukrayna savaşı 5'inci yılında. Ne Rus ne de Ukrayna tarafı, bu savaşın nasıl biteceğini biliyor; ama sokaktaki gerçeklik şu: Halklar savaştan yorgun.Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Kiev'de kaldığımız süre boyunca Ukraynalılara, hem savaş hem de Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiyhakkında ne düşündüklerini sordum. Elbette genel bir kanıya varmak imkânsız ama bu kadar kısa sürede bile farklı fikirleri dinlemek çarpıcıydı.
42
Doğu Akdeniz, insanlık tarihi boyunca medeniyetlerin beşiği olduğu kadar büyük güçlerin bilek güreşi sahnesi de olmuştur. Ancak 2026 yılının ortalarına geldiğimiz şu günlerde, bölge siyaseti belki de tarihinin en karmaşık, en kırılgan ve barut kokulu dönemlerinden birini yaşıyor. Bir yanda Brüksel koridorlarında diplomatik kâğıtlar üzerinde şekillendirilen
69
Türk Dünyası Entegrasyonunda 'Uygulama' sınavında karnemiz nasılTürk dünyasının jeopolitik, jeoekonomik ve sosyo kültürel anlamda proaktif bir eksen olarak küresel sahnede yerini alması, bugün bir temenni olmaktan çıkıp kurumsal bir gerçekliğe dönüşmüştür. Özellikle Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) çatısı altında, devlet başkanları düzeyinde ortaya konan güçlü siyasi irade, tarihî bir entegrasyon hamlesini müjdelemektedir.
47
Türkiye tabir tamda yerinde, bir "ARINMA" süreci yaşıyor. Yasa dışı bahis'den uyuşturucu kaçakçılığına, sokak çetelerinden yolsuzluk, fuhuş, rüşvet ve irtikap suçlarına kadar onlarca kriminal olay yargıya taşınmış durumda. Bunların bir kısmının mahkeme süreci devam ederken, gün geçtikçe yeni operasyonların geldiği de hepimizin malumu... Belli ki bu durum bir süre daha devam edeceğe benziyor.
72
NATO'nun Ankara'da 7-8 Temmuz 2026'daki zirvesinde NATO 3.0 olarak adlandırılan "daha fazla Avrupaî ve daha az Amerikan ittifakını" belirtilen tanımdır. NATO 3.0 ittifakın geleneksel yük paylaşımından ziyade, etkili yük kaydırmaya, yani yükü diğer müttefiklere devretmeyi esas alan bir kavramdır.NATO 3.0 kavramıyla ABD'nin NATO'dan çekileceği veya evine döneceği
56
15 Temmuz hain darbe girişiminin üzerinden tam 10 yıl geçti.15 Temmuz 2016 gecesi Türkiye yalnızca bir darbe girişimiyle karşı karşıya kalmadı. Devletin anayasal düzeni, demokratik kurumları ve millet iradesi, FETÖ terör örgütü tarafından organize edilen silahlı bir kalkışmayla hedef alındı. Türkiye Büyük Millet Meclisi bombalandı, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi ve Emniyet Genel
54
HTTP/2 200 date: Thu, 16 Jul 2026 01:45:06 GMT content-type: text/html; charset=utf-8 server: cloudflare cache-control: max-age=30 expires: Thu, 16 Jul 2026 01:45:35 GMT x-lb-cache: HIT x-platform: desktop x-cf-platform: desktop content-encoding: gzip nel: {"report_to":"cf-nel","success_fraction":0.0,"max_age":604800} vary: accept-encoding age: 1 last-modified:
49
Kahvelerimizi yudumlarken, 15 Temmuz ve Fatih Sultan Mehmet köprülerinde, trafik tamamen durmuştu. Her iki köprü, üniformalı teröristler tarafından kapatılmıştı. Garip bir şeyler olduğu çok açıktı. Apar topar eve döndük. Haber kanalları arasında hızlı bir tur yaptım. Yeni bir terör eylemi ihtimalinden bahsediliyordu. O anda ilk aklıma gelen kişiyi, İbrahim TENEKECİ'yi
69
Ankara'daki NATO Zirvesi'nde önemli konulardan biri de Türkiye-ABD ilişkileri olacak. Türkiye'nin ABD tarafından tek taraflı olarak F-35 programından uzaklaştırılması ve CAATSA yaptırımları gündeme taşınacak. F-35 savaş uçağı projesi, NATO'nun güneydoğu kanadının Rusya'ya karşı savunmasında hayati öneme sahip olup, dolaylı olarak bütün üye ülkeleri de
81
NATO Zirvesi bitti, sonuç bildirgesi yayınlandı, ABD-İran savaşı hızlandı, ateşkes sahada bitti gibi de değil, uygulanıyor gibi de değil, Lindsey Graham öldü, yani daha sonuç bildirgesindeki imzalar kurumadan bir sürü şey oldu. Bu durum, yani dünyanın acelesi olması bu zirvenin önemini değiştirmiyor. Yine de adettir, Zirve sonrasında bir değerlendirme yazısı kaleme alınır. Ben bu yazıyı yazarken
78
Haziran ve Temmuz ayları itibarıyla NATO, ABD ve Avrupa gündeminde Türkiye'nin adının bu kadar sık geçtiği bir dönem az görülmüştür. Önce 28-29 Haziran'da İstanbul'da NATO Parlamenter Asamblesi'nin Meclis Başkanları Zirvesi yapıldı, ardından 7-8 Temmuz'da Ankara'da Zirve gerçekleştirildi. İki toplantı da aslında aynı soruyu farklı platformlarda tartıştı: İttifak, değişen
53
Diyanet'in "İlim ve Hikmet Halkaları" Projesi Neden Hepimizin Sahip Çıkması Gereken Bir Medeniyet Hamlesidir Toplumların geleceğini sadece ekonomik yatırımlar değil, aynı zamanda yetiştirdikleri insan da belirler. Bir milleti ayakta tutan asıl güç; sağlam aile, güçlü eğitim, köklü kültür ve sahih bilgiyle beslenen bir medeniyet şuurudur.
53
ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee'nin ABD'yi mi yoksa İsrail'i mi temsil ettiği konusunda Amerikalıların bile kafası karışık. Nitekim "Vanity Fair" dergisinden Aidan McLaughlin geçtiğimiz Şubat ayında Huckabee ile yaptığı röportajda "Amerika Birleşik Devletleri'ndeki sağcı kesimin bir kısmında sizin ABD'den ziyade İsrail'in büyükelçisi gibi davrandığınız yönünde bir algı var. Bu suçlamaya cevabınız nedir" diye soruyordu.
55
Artık ezberledi herkes ama fikrî takip edebi gereği yeniden alıntılamak zorundayım; Oval Ofis'te F-35'ler ve motorlar konusunda kendisine yöneltilen soruya şu cevabı vermişti Trump, "Türkiye'yi memnun edecek bir şeyler yapacağım". Baya bir dalgalanma yarattı bu sözler. Sadece Türkiye'de değil, Yunanistan başta birçok ülkede...Perşembe akşamı da
68
Ortodoks Hristiyan İlyas-Nevâl Terzî çifti, Siyonist terör örgütleri tarafından bölgeden sürgün edildikleri 1948 yılına kadar, Akdeniz kıyısındaki şirin ve bereketli Filistin şehri Yafa'da yaşıyordu. Sonra, kendileri gibi on binlerce mülteciyle beraber Gazze'deki bir kampa yerleştirildiler. Kamplar zamanla kasabalara dönüştü, Terzîler de yine Akdeniz kıyısındaki bu derme-çatma gecekondu kasabalarda yaşamaya alıştılar. Diğer bütün Filistinli mülteciler gibi.
56
7-8 Temmuz'da Ankara'nın ev sahipliği yapacağı NATO Liderler Zirvesi'nin gündemi büyük ölçüde belli. Savunma harcamalarının somut yeteneğe dönüştürülmesi, savunma sanayii üretiminin artırılması, Ukrayna'ya desteğin sürdürülmesi ve Rusya'ya karşı caydırıcılığın güçlendirilmesi. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin "NATO 3.0" olarak adlandırdığı dönüşüm,
54
Fransa'daki bir haftalık iş gezisi sona ererken, Fransa'ya bir de demografik açıdan bakayım dedim. Eski kartpostallardaki o "tek tip", sarışın, mavi gözlü, kilise çanlarının gölgesinde kruvasanını yiyen Fransa imajı yavaş yavaş tarih sahnesinden çekiliyor. Son 25 yıla dönüp baktığımızda, Eyfel Kulesi'nin gölgesindeki ülkenin radikal bir kabuk değişimine
83
Deniz yolları, stratejik darboğazlar ve transit geçiş noktaları küresel enerji arz güvenliğinin tarihsel belirleyicileri. Geçmişte, sanayi üretimi için kömür tedarik zincirinin fiziksel güvenliği ön plandayken bugün petrol, doğal gaz, yeni nesil enerji teknolojileri ve bunların üretimindeki kritik hammaddelerin uluslararası pazarlara kesintisiz ulaştırılması sistemin işleyişinde belirleyici
54
1994 Dünya Kupası'nı tek başına organize eden Amerika, 2026'da Kanada ve Meksika'yla turnuvaya yeniden ev sahipliği yaparken futbolun değişimine de damgasını vuruyor. Turnuva 48 takım, 104 maç ve 16 farklı şehirle bugüne kadarki en geniş dünya kupası organizasyonu olarak öne çıkarken, Amerika'nın ev sahipliği küresel bir endüstri haline gelen futbolun ne kadar büyük bir ekonomik
66
Ortadoğu, uzun yıllardır savaşların, vekâlet mücadelelerinin ve güç rekabetlerinin merkezinde yer almaktadır. Bu nedenle bölgede yaşanan her gelişme yalnızca ilgili ülkeleri değil, aynı zamanda uluslararası aktörleri de yakından ilgilendirmektedir. Son dönemde Suriye-Lübnan ilişkileri ve özellikle Lübnan Hizbullahı'nın geleceği üzerine yapılan tartışmalar da bu çerçevede değerlendirilmelidir.
47
İslamabad Mutabakat Zaptı, ABD Başkanı Donald Trump ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan tarafından 17 Haziran'da imzalandı. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif de arabulucu olarak metne imzasını koydu. Tarihte ilk kez İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı ve ABD Başkanı aynı anlaşmaya imzalarını koydular. Daha önce yine tarafların birbirlerinin egemenlik haklarına riayet edeceklerini taahhüt
58
Uluslararası ilişkiler literatüründe ateşkesler, tarafların insani mülahazalarla sivil kayıpları önlemesi ve diplomatik çözüme şans tanıması için kurgulanır. Ancak soykırımcılığı artık küresel kabul gören İsrail askeri doktrinine göre ateşkesler, stratejik birer mola amacına matuf olmaktan ibarettir. Silahların görece sustuğu kısa dönemlerin akabinde gerçekleşen saldırılar, ilkinden çok daha
85
STOKHOLM — İki yaşlı lider, ülkelerini kişisel olarak sürükledikleri felaketle sonuçlanan savaşlardan çıkmak için mücadele ediyor. İkisi de başarılı olamıyor.Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 2022'nin başlarında Ukrayna'ya tam ölçekli bir işgal başlattığında, amacı Kiev'de rejim değişikliği sağlamak ve birkaç gün içinde zafer ilan etmekti — bu bir "savaş"
109
© 2025
