Gündem / Dünya Gündemi

Ah Gazze ah!..

Bu köşede çok kere dile getirdik... Gazze'deki vahşet ve soykırım insanlık için bir kara lekedir! Sel felaketine maruz kalan Gazze'nin son hâli tek kelimeyle yürek parçalayıcı. İnsanlık bu feci manzara karşısında utanır mıCumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yıllardır Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı gibi, COP31 Antalya

İsmail Kapan

Kana doymama hastalığı!

Bizim de içinde yaşadığımız bölge için ciddi risk oluşturan savaş tamtamları yeniden çalıyor. Şubat sonunda ABD ve İsrail'in İran'a yönelik ortak saldırısıyla başlayan çatışma, zaman zaman ateşkeslerle dursa da hiçbir zaman tam olarak sona ermedi. Bugün yeniden alevlenmesi gündelik tartışma konusu. ABD lideri Trump'ın ve onun temsil ettiği Batı emperyalizminin İslam dünyasına yönelik

Ahmet Varol

Ukrayna Savaşı üzerinden Avrupa'nın geleceğini kim hazırlıyor

ABD, Rusya ve Ukrayna heyetlerinin Abu Dabi'de gerçekleştirdiği görüşmelerden kamuoyuna yansıyan en somut sonuç, esir takası meselesi oldu. Ancak görüşmelerin arka planında toprakların akıbetinin de ele alındığı biliniyor.ABD Özel Temsilcisi Jared Kushner'in açıklamalarına göre, ilerleyen süreçte bu görüşme formatına Avrupa'nın da katılması öngörülüyor. ABD, yeni güvenlik mimarisinin oluşturulması konusunda Avrupa'yı da bir anlaşmaya zorluyor.

Sevil Nuriyeva

Müslüman senatör

ABD'de 3 Kasım günü düzenlenen ara seçimlerde, Demokrat Parti'nin Michigan adayı olarak yarışan Muhammed Abdurrahman es-Seyyid'in -ya da meşhur olduğu adıyla Abdul al Sayed'in- ülkesinin ilk Müslüman senatörü olarak seçilmesi, gündemi epey meşgul etti. Kampanya boyunca, rakipleri Seyyid'in Mısırlı kökenini, "radikal" eğilimlerini, Müslüman Kardeşler Teşkilâtı'yla

Taha Kılınç

'Bal tuzaklı', 'Kızıl Serçe'li bir küresel skandalın anatomisi...

Amerika'daki iki siyasi partinin Trump'a bakışları farklı. Ama Çin'e gidecek 'çipler ve yapay zekâ'da tokalaşıyorlar...Ara seçim sonuçlarının, Trump'la birlikte 'Yapay Zekâ'yı da 'topal' bıraktığını biliyoruz. Amerikan Kongresi'nin, Trump'ın yapay zekâ politikalarını 'yavaşlatmaya' çalıştığına dair güçlü kanaatler var.

Nedret Ersanel

Tam Bağımsız Türkiye'nin Milli Enerji 2040 Vizyonu

Türkiye'nin hemen her alanda reform niteliğindeki büyük değişimlere ve önemli gelişmelere sahne oluyor. Esasen bu durum, Türkiye'nin devam eden ihtiyaçlarının bir gereği olarak ortaya çıkıyor. Enerjiden ekonomiye, güvenlikten eğitime, toplumsal yaşamın her alanında yeni hamleler yapmak, yenilikleri yaşama geçirmek, sorunları çözerek, kapsamlı sonuçlar üretmek, Türkiye'nin kurumsallaşma kapasitesini yükseltmenin kaçınılmazlarıdır.

Prof. Dr. Yaşar Hacısalihoğlu

ABD-Çin rekabetinde COP31

Türkiye, COP (Conference of Parties-Taraflar Toplantısı) toplantısına ev sahipliği yapıyor. Katılanlardan daha çok katılmayanların tartışıldığı ilk Birleşmiş Milletler (BM) Taraflar Toplantısı değildi, son da olmayacak. Fakat bu yazıda ben iki küresel gücün rekabetine odaklanmak istiyorum: ABD ve Çin!Zira ikisi de dünyayı en çok kirleten ülkeler. BM Çevre Programı'nın

Deniz Kilislioğlu

35 x 35'ten Milli Enerji 2040'a: Türkiye Antalya'da Ne Öneriyor

9 Kasım tarihinde Antalya'da başlayan 31. BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı iklim rejiminin enerji meselesini hangi dilden konuşacağına dair bir sınava dönüşmüş durumda. 2023 yılında Dubai'de kabul edilen "fosil yakıtlardan kademeli olarak uzaklaşma ilkesinin" nasıl uygulanacağı üç yıldır tartışılıyor. Türkiye dönem başkanlığı ise tartışmanın ağırlık

Büşra Zeynep Özdemir

Yeni Haçlıları bekleyen akıbet

Batı'nın dünyaya dayattığı neoliberal piyasa uygarlığının içine girdiği darboğaz her geçen daha da derinleşiyor. ABD Başkanı Donald Trump gibi popülist siyasetin sembolü olarak kabul edilen aktörlerin iktidara gelişiyle beliren umut kısa sürede yok oldu. Zira Trump ile birlikte Avrupa'daki ve Latin Amerika'daki sağın yükselişiyle birlikte şu yorumlar öne çıkmaya başlamıştı...

Bercan Tutar

Sahi... asıl sorun ne

Dünyanın enerji, ticaret, güvenlik ve finans başlıklarında ayrıştığı bir zamanda Antalya, ortak geleceğin konuşulduğu önemli bir diplomasi buluşmasına ev sahipliği yapıyor. Türkiye'nin açtığı zemin, adalet sorusunu da gündeme taşıyor: Yeryüzünü tüketerek zenginleşenlerin faturasını kim ödeyecekGeçenlerde yeniden elime aldığım Alev Alatlı'nın Beyaz Türkler Küstüler

Hasan Hüseyin Öz

COP31'de Kazakistan çıkarması...

Antalya önemli bir buluşmaya ev sahipliği yapıyor.Küresel iklim diplomasisinin en kritik karar mekanizmalarından biri olan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), Antalya'da dünyanın dört bir yanından devlet ve hükûmet başkanlarını, müzakerecileri, bilim insanlarını ve küresel sermaye temsilcilerini bir araya getirdi.

Meryem Aybike Sinan

ABD ve sosyalizm

Donald Trump, siyasi kariyeri boyunca sık sık "Amerika asla sosyalist bir ülke olmayacak" ifadesini kullandı ve hala kul­lanmaya devam ediyor. Trump, Demokrat Parti'nin sol kanadının savunduğu "demok­ratik sosyalizm" politikalarını sert bir dille eleştiriyor. Bu düşünceyi ABD'nin kuruluşu ve kültürel kimliği için en büyük tehditler­den biri olarak nitelendiriyor.

Prof. Dr. Ragıp Kutay Karaca

Yapay zekâ balonu değil, borç balonu mu patlayacak

Ekonomi tarihinde bazı dönemler vardır ki ge­leceğe duyulan inanç, bugünün gerçekleri­nin önüne geçer. Yatırımcılar henüz ortaya çıkma­mış kazançları satın alır, şirketler yıllar sonra elde etmeyi umdukları gelirler için milyarlarca dolar harcar. Bir süre sonra herkes aynı soruyu sormaya başlar: Bu yatırımlar gerçekten karşılığını verecek mi Bugün yapay zekâ etrafında yaşanan gelişme­ler,

Bekir Tamer Gökalp

Yapay Zekâ ve Bilimsel Araştırma: Yetkin Zihinler İçin Güç, Donanımsız...

Yapay zekâ, bilimsel araştırma dünyasında yepyeni imkânların kapısını aralıyor. Birkaç dakika içinde yüzlerce sayfalık metinleri özetleyebiliyor, farklı görüşleri karşılaştırabiliyor, araştırma konuları önerebiliyor, karmaşık bilgileri düzenleyebiliyor ve akademik yazım süreçlerini kolaylaştırabiliyor. Daha önce günler süren bazı işler artık çok daha kısa zamanda yapılabiliyor. Ancak bütün bu gelişmelerin ortasında üzerinde ciddiyetle düşünmemiz gereken temel bir soru var:

Prof. Dr. Vasfi Aşur Ebu Zeyd

ABD'nin demir kapı görev gücü

ABD/İsrail-İran arasındaki savaşta, ABD'nin İran'a karşı "azamî baskı" stratejisinin genişlemesiyle, Hazar Denizi'ni hedeflediği ve Rus çıkarlarını tehdit riski taşıdığı ileri sürülüyor.ABD'de 03 Kasım 2026 ara seçimlerinde, Cumhuriyetçilere ve Donald Trump'a halk desteği azalırken, seçmenler Trump yönetiminin İran politikasını benimsemediklerini de gösterdiler. Buna rağmen Trump, İran konusundaki uygulamalarından vazgeçmiyor.

Muhammet Örtlek

Enerji Bağımsızlığının Jeopolitiği: Nükleer Güç ve Çeşitlendirme...

Türkiye, altı reaktörlü ve 4,5 GW kapasiteli olası bir nükleer santralin fizibilite çalışmalarını yürütmek üzere 12 Kasım'da Kanadalı AtkinsRealis şirketi ile bir anlaşma imzaladı. Bu adım, Türkiye'nin nükleer programını şu anda Rusya'nın Rosatom şirketi tarafından inşa edilen 4,8 GW'lık Akkuyu santralinin ötesine taşıma yönündeki artan çabalarını ortaya koyuyor. Anlaşma aynı

Defne Ersoy

Kusursuz fırtına

"İlk Dönemimde Ordumuzu Yeniden İnşa Ettim ve ŞİMDİ TEKRAR YAPIYORUZ, şimdiye kadar olduğundan daha büyük ve daha iyi!Gelecek Kongre'deki Radikal Demokrat Çoğunluk, Bir Numaralı Gündemlerinin Bu Tarihi Ulusal Güvenlik Yatırımını ENGELLEMENİN ve DİRENMENİN olduğunu zaten açıkça ortaya koydu.Savaşçılarımızı zayıf ve korumasız bırakmak istiyorlar, ama Amerikan Halkı Savaşçılarının GÜVENLİ ve GÜÇLÜ olmasını istiyor.

Filiz Katman

Işıklar kimin için yanacak

Son günlerde Avrupa'dan peş peşe gelen kriz hazırlığı çağrıları sosyal medyada adeta distopik bir hikâyeye dönüştü. Avru­pa Birliği, vatandaşların olağanüstü durum­larda en az 72 saat kendi kendilerine yete­bilecek temel ihtiyaçları bulundurmalarını öneriyor. İngiltere, 22 Ekim'de başlattığı "Be Re­ady" kampanyasıyla hanelere elektrik, su, telefon veya

Burak Tayiz

Mesele Netanyahu değil, Siyonizm

"İsrail'de değişen bir şey olmayacak!" diye geliyor dilimin ucuna... " "Kötü bir şey olmasın, nazarımız değmesin, her şey yolunda gitsin" diyerek dilimi ısırıyorum. Evet, hükumet kurma görevi, Siyonist Cumhurbaşkanı Herzog tarafından eski genel kurmay başkanı, yeni Siyonist siyasetçi Gadi Eisenkot'a verildi; adam 2022'den beri Netanyahu'nun hem parti-dışı

Hakkı Öcal

Dönüm noktası

Nihayet ABD ve İsrail'de seçimler tamamlandı. Trump büyük bir hezimet yaşarken, Siyonistler Netanyahu'nun RUH İKİZİNİ seçtirerek mevcut planın bir manada devamını sağladı. "Peki, savaşlar durur mu artık" derseniz Böyle bir iklim görmediğimi itiraf etmeliyim maalesef. Zira bir yerde ateş sönse bile, başka yerlerde o ateşi yakmaya hazır kıta bekledikleri aşikâr.

Oğuz Baran

Ailenizin peşine düşen bir rejime ne ad verirsiniz

3 Mart 2011 sabahı Ahmet Şık'ın İstanbul'daki dairesinin kapı zili çaldı. Eşi Yonca'yı kapıdaki polisleri duymadan önce uyandıran şey, golden retriever cinsi köpekleri Pablo'nun havlamaları oldu. O dönem araştırmacı gazeteci olan Ahmet, o zamanlar Pensilvanya'da yaşayan İslamcı vaiz Fethullah Gülen'e sadık polis memurları ve savcıların kendilerini soruşturan herkese

Ezgi Başaran

COP31: Antalya'dan dünyaya hangi karar çıkacak

Birleşmiş Milletler İklim Zirvesi COP31 dolayısıyla Antalya'dayım ve görüşmeleri yerinde takip ediyorum. Zirvenin ilk günlerinde Türkiye'nin gündeme taşıdığı hedeflerden biri, elektriğin dünya genelinde nihai enerji tüketimindeki payını 2035'e kadar yaklaşık yüzde 23'ten yüzde 35'e çıkarmak. Bunun günlük hayattaki karşılığı, otomobillerin benzin yerine elektrikle çalışması,

Faik Tanrıkulu

Kıbrıs'ta yeni müzakere tuzağı mı

Kıbrıs'ta 9 Kasım günü yaşanan gelişmeleri yalnızca iki yeni geçiş kapısının açılması kararıyla değerlendirenler, asıl büyük resmi gözden kaçırıyor. Rum lider faşist Eokacı Nikos Hristodulidis, BM temsilcisi Maria Angela Holguin'in ev sahipliğinde Tufan Erhürman'la gerçekleştirdiği dört saatlik 3'lü görüşmenin ardından gerçek hedefini açıkça ortaya koydu; BM Genel Sekreteri

Hüseyin Macit Yusuf

Şehitler, şahitlerimizdir!

Siyasi sınırlarımız Edirne'den başlayıp Ardahan'da bitiyor olabilir. Fakat doğal sınırlarımızın çok gerisindeyiz. Türkiye'nin ne olduğunu anlamak için mevcut sınırların dışına çıkmak gerekiyor. Mesuliyet sahamız Bosna'dan Doğu Türkistan'a, Kırım'dan Afrika'ya kadar uzanır. Şehitler, vatanın tapu sicil belgesidir, kimlik kartıdır. Şehitlerimiz,

Ayhan Demir

O ağaç bizim

Türkiye'nin ev sahipliğini yaptığı Birleş­miş Milletler İklim Değişikliği Zirvesi COP31, bu hafta başında Antalya'da başladı. COP31 Zirvesi'ne 150'den fazla ülkeden bi­lim insanları, devlet adamları, bürokratlar, akademisyenler, aktivistler ve finans dünya­sından binlerce insan katılıyor. COP31 Zirvesi'nde cuma günü gerçekleşe­cek olan "Eyleme Geçen

Fikret Aydemir

Washington'da direnç barikatı

Geçtiğimiz günlerde ABD'de tamamlanan ara seçimlerin ardından Cumhuriyetçi kanatta yaşanan ağır siyasi yenilgi, Amerikan elitleri arasında derin bir şok dalgası yarattı. Seçim gecesi Beyaz Saray'daki gergin atmosfer, sadece bir hüsranının değil, yönetim içerisindeki derin bir makas değişiminin de habercisiydi. Veriler, Trump'ın yenilgi sonrası sergilediği geçici

Mehmet Beyhan

Lider diplomasisi

Diplomasi kabaca devletler arası ilişkilerin müzakere, diyalog, tehdit, mükafat ve uzlaşmayla yönetilmesinin kurumsallaşmış biçimi olarak tanımlanabilir. Binlerce yıldır var olduğu, devletlerin birbirine temsilciler gönderdiği, barış ve hatta savaş için müzakereler yaptığı bilinir. Kurumsallaşması da 15'inci yüzyılda Venedik Cumhuriyeti'nin, İstanbul da dâhil olmak üzere gönderdiği kalıcı elçilerle ilişkilendirilir.

Mensur Akgün

Trump'ın topal ördek dönemi stratejisi

Ara seçimlerde Cumhuriyetçilerin Kongre'nin her iki kanadını kaybederek siyasi bir hezimet tablosuyla karşı karşıya kalması sonrasında Trump'ın yenilgiyi kabullenen ve uzlaşmacı bir tavır takınması siyasi pragmatizmine işaret ediyor. Kendi tabanı dışındaki bağımsız ve merkeze yakın Cumhuriyetçi kitlenin desteğini yitirdiğini sandıkta açıkça gören Trump, 60 Minutes mülakatında göçmenlik

Kadir Üstün

Seçim sonrası

ABD ara seçimlerinin ardından çıkan neticeler netleşmeye başladıkça, Amerika'nın önümüzdeki iki seneki siyasi gidişatı da belirginleşiyor. Öncelikle şunu söyleyeyim, bu seçimler kesinlikle ve ke­sinlikle büyük bir sürprizle neticelenmedi. Daha önceki yazılarım ve yorumlarımdan da takip edebileceğiniz gibi, valiliklerin, bu kadar olmasa da Demokratlar lehine de­ğişeceğinden emindik. Temsilciler

Prof. Dr. Burak Küntay

İki imparatorluk, tek şehir: İstanbul'un 1600 yıllık sanat yolculuğu...

Roma ve Osmanlı imparatorluklarına başkentlik yapan İstanbul'un dünya sanatına bıraktığı izler, Londra'daki Victoria ve Albert Müzesi'nde (V&A) açılan "Konstantinopolis'ten İstanbul'a: İki İmparatorluk, Tek Şehir" sergisinde buluştu. Koç Holding'in 100'üncü yılında desteğiyle hayata geçirilen sergi, Bizans mozaiklerinden Osmanlı ipeklerine uzanan kültürel etkileşimin hikâyesini anlatıyor.

İpek Yezdani

Boş Bir Tencerenin Anlattığı Büyük İnsanlık Dramı

Gazze'de 77 yaşındaki bir adamın torunlarına yemek götürebilmek için aşevi kuyruğunda beklediği fotoğraf, aslında bir insanın değil, bir toplumun elinden alınan hayatın hikâyesidir. Bazen bir fotoğraf, sayfalarca yazının anlatamadığını tek başına anlatır. Gazze'den gelen, elinde boş bir tencere taşıyan yaşlı bir adamın fotoğrafı da bunlardan biri.

Ali Akbaba

Neoconlar "savaşa devam" diyorlar!

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in 3 Kasım'daki ara seçimlerin sonuçlarıyla ilgili olarak "X" hesabından yaptığı paylaşımda dile getirdiği 4 maddelik öneri paketi arasında ilk sırada İran'la savaşın sona erdirilmesi, son sıradaysa İsrail'le ilişkilerinin değiştirilmesi yer alıyordu.Vance'in hezimetin kök sebebi olarak İran'la devam eden savaşı

Abdullah Muradoğlu

Tam bağımsızlık ve Atatürk

Asya ve Afrika milletlerine sömürgecilikten kurtulma konusunda yol gösteren Kurtuluş Savaşı'nı yönetmiş Atatürk'ün en temel ilkesi, hiç şüphesiz, tam bağımsızlıktır ve emperyalizmi sorgulamayan bir Atatürkçülük yorumu, eksik bir yorumdur. Atatürk'ün hayatını "Tek Adam" adlı eserde en güzel şekilde anlatan, kendi hayat hikâyesini de birkaç devrin ve

Deniz Berktay

Trump'a sandıktan tarihi tokat

Amerikan seçmeni, Donald Trump'a yalnızca bir seçim yenilgisi yaşatmadı; aynı zamanda onun siyaset anlayışına, ekonomik tercihlerine, göçmen politikalarına ve dış politika maceralarına karşı çok güçlü bir itiraz ortaya koydu. Cumhuriyetçilerin yıllardır aşılmaz görülen kaleleri birer birer sarsılırken, Washington'da yeni bir siyasi dönemin kapısı aralandı. Evet;

Tarık Ziya Gücüm

İki seçimin ardından: İsrail Başbakanını, Ortadoğu çıkışını arıyor...

Ortadoğu'nun geleceğini etkileyebileceği düşünülen iki seçim sonuçlandı. İlki İsrail Seçimleri, oldukça çekişmeli ve yüksek katılımlı bir seçim oldu. İsrail toplumunun hem 7 Ekim hem sonraki süreçle ilgili söyleyecek sözü olduğu ve genel olarak memnuniyetsiz oldukları anlaşılıyor.İSRAİL'DE KISMİ DEĞİŞİM TALEBİAncak

Prof. Dr. Vişne Korkmaz

Fon krizi ve geleceksizliğimiz

Türkiye'de yaşayan insanın ortalama bir günü nasıl geçiyor Nasıl yaşıyor Yaşıyor mu, yoksa ayakta mı kalmaya çalışıyor Nefes almak yaşamaktan sayılıyorsa yaşıyor diyebiliriz ama biliyoruz ki yaşamak için nefes almak yetmiyor. Bir toplum bugünlerde patlama noktasında yaşıyor duygularını. Toplumun öfkesi iktidarın korkusu bir araya gelince baskı artıyor.

İpek Özbey

Yeni siyasal dalga

Son yıllarda yaşadığımız siya­sal dönüşümü anlamaya çalı­şırken üzerinde en fazla durduğu­muz konulardan birisi de demok­ratik sistemlerin doğaları gereği kendi içlerinden ürettikleri oto­riterleşme eğilimleri. Küresel si­yasal gelişmeler, liberal demok­rasilerin kurumsal temsil meka­nizmalarının yetersizliği, güçlü lider arayışının yaygınlaşması, siyasi kutuplaşmanın derinleş­mesi ve çoğulculuğun

Prof. Dr. Deniz Ülke Kaynak

5 trilyon dolar

Dünyanın bir köşesinde bombalar patlıyor; diğer köşesinde, o bültenleri seyreden bir insanın mutfak masrafı katlanıyor. Washington'da alınan bir savaş kararının faturasını; Berlin'de tezgâhını açan işçi, Tokyo'da kepenk kapatan esnaf, Kahire'de tenceresini kaynatmaya çalışan emekli ve İstanbul'da kirasını denkleştirmeye çabalayan dar gelirli ödüyor. ABD

Emre Şahin

Savaş daha yeni başlıyor

GEÇEN gün bir Trump açıklaması düştü önüme.Beyaz Saray Özel Kalem Müdürü Susie Wiles görevden alınmış, yerine ise Trump'ın en etkili başdanışmanlarından, belki de en etkilisi olan Stephen Miller atanmıştı.Belki birçoğuna rutin bir değişiklik olarak gelebilir. Benim için ise önümüzdeki 27 ayın gideceği yönü

Yunus Paksoy

Topal ördekler ekseni

"Jeopolitik manzara değişti" diyor eski İngiliz istihbarat (MI6) diplomatı ve Ortadoğu uzmanı Alastair Crooke özetle ve ekliyor: "Gerek Donald Trump gerekse Netanyahu (ABD ile İsrail de bir hafta arayla yapılan seçimlerden) ağır darbeyle çıktı. İkisi de hem siyaseten hem

Nilgün Cerrahoğlu