Sinan Meydan

Sinan Meydan

Cumhuriyet
Kültür-Sanat / Tarih 60 yazı 0 takipçi

1921 Anayasası Görüşmeleri ve 'Mahalli Muhtariyet'

1921 Anayasası taslak metnindeki "tam muhtariyet" ifadesinin "siyasi özerklik" veya "etnik özerklik" olarak yorumlanabileceği düşünülerek 14 Aralık 1920 tarihli meclis oturumunda, taslak metindeki "tam" sözcüğü anayasadan çıkarılmıştı. Öteden beri Türkiye Cumhuriyeti'nin üniter yapısına ve bölünmez bütünlüğüne karşı siyasal ve etnik özerkliği savu

9 Eylül'ün anlamı: "İzmir'in Kurtuluşu Sadece İzmir'in Kurtuluşu Değildir"

Bugün 9 Eylül 2026; İzmir Marşı'ndaki ifadelerle İzmir'in dağlarında çiçeklerin açtığı, bozulmuş düşmanların yel gibi kaçtığı gün; bugün güzel İzmir'imizin kurtuluşunun 104. yıl dönümü... 15 Mayıs 1919'da İzmir'in işgali kararı, İngiltere'nin aldığı, Fransa ve ABD'nin de kabul ettiği bir karardı. Ayrıca İzmir'in işgali sadece İzmir'le sınırlı kalma

Büyük Zafer'in Anlamı - 1924 Dumlupınar Konuşması

"Efendiler! Milli hakimiyet öyle bir nurdur ki, onun karşısında zincirler erir, taç ve tahtlar yanar, yok olur..." (M. Kemal Atatürk, 30 Ağustos 1924, Dumlupınar) M. Kemal Atatürk 30 Ağustos 1924'te Dumlupınar Anıtı temel atma töreninde. 26-30 Ağustos 1922 tarihleri arasında Mustafa Kemal (Atatürk)'ün başkomutanlığında "Büyük Taarruz ve Başkomutan

'Geçmişi ve geleceği de kurtaran BÜYÜK ZAFER'

"Allah'ım, ne muazzam zaferdi o, ortalık hercümerç oldu; beş altı saat içinde başka bir dünya doğdu ve biz mest olduk... Artık benim ne düşünecek ne yazacak, hatta ne yaşayacak takatim kalmıştı. Bizim dilimiz tutulmuştu, ordu bizzat yazıyordu." (M. Akif Ersoy, 1936) AKP iktidarı, "Yeni Türkiye" adını verdiği yeni saray rejimine uygun yeni bir tari

Lozan, Laiklik ve Bağımsızlık

"İslam hukukunda, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Müslüman olmayan toplulukların yararına din ve öğretime ilişkin bir takım çok özel ayrıcalıkların bulunduğunu Türk temsilci heyetine hatırlatmak isterim. Bu ayrıcalıkların kaldırılmaması (...) çok istenir bir şeydir..." (İngiliz Başdelegesi Lord Curzon, Lozan, 14 Aralık 1922) Siyasal islamcılar, "Türki

Atatürk'ün Gözünden 'Vahdettin'in Kaçışı

"Vahdettin Efendi, bu gece saraydan gaybubet eylemiştir (kaçmıştır). Zat-ı Şahane İngiliz himayesine girerek bir İngiliz savaş gemisiyle İstanbul'dan müfarakat etmiştir (ayrılmıştır)." (TBMM Zabıt Ceridesi, C.24, 18.11.1338 /1922, s. 562, Nutuk /Söylev, C.2, s. 922-923) Bir taraftan "Kurtuluş Savaşı"nı, diğer taraftan "Vahdettin'in ihanetini ve kaç

'Kurtuluş Savaşı'na savaş açmak!

"Gerçekte, içinde bulunduğumuz o tarihte, Osmanlı Devleti'nin temelleri çökmüş, ömrü tamamlanmıştı. Osmanlı toprakları tamamen parçalanmıştı. Ortada bir avuç Türkün barındığı bir ata yurdu kalmıştı. Son mesele, bunun da paylaşımını sağlamaya çalışmaktan ibaretti..." (Atatürk, Nutuk, 1927) AKP'nin Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Hürriyet'ten Ebru K

Unutulan Cumhuriyet şehidi: Mehmet Zeki Dündaralp

"Asiler Lice'ye gelince genç muallimin (öğretmenin) Kale Mahallesi'ndeki evine gidiyorlar. Kendisini aşağı indirip kapısının önünde öldürüyorlar, sokaklarda sürüklüyorlar..." (Naşit Hakkı, Vakit, 17 Mayıs 1925) "Sureti Mahsusada Diyarbakır'a Gönderdiğimiz Muhabirimizin Mektupları - apakçur Telgrafhanesinde Boğulan Esrar" (Vakit, 17 Mayıs 1925, s.2

Hatay'ın Kurtuluşu ve Atatürk'ün Fotoğrafı

"Hatay işlerinde hayırlı neticeler elde edileceğine emin olabilirsiniz. Atatürk'ün reisliği altında yapılan bütün toplantıların hayırla neticelendiğini bilirsiniz!' (Ali etinkaya, Son Posta, 21 Haziran 1938, s.11) Hatay, 23 Haziran 1939'da Türkiye-Fransa arasında imzalanan Ankara Antlaşması ile yeniden vatan toprağı yapıldı. Ancak Hatay'ın kurtuluş

Atatürk'e ve Cumhuriyet'e Suikast - 'İzmir Suikastı'

"Benim naçiz (değersiz) vücudum bir gün elbet toprak olacaktır; fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır (sonsuza kadar yaşayacaktır)." (Gazi M. Kemal Paşa, 19 Haziran 1926) 15 Haziran 1926'da ortaya çıkan Atatürk'e yönelik İzmir Suikast Girişimi'nin üstünden tam 100 yıl geçti. Türk Bağımsızlık Savası'nın lideri ve başkomutanı, Türkiy

'Devlet aklı' kimin aklı

CHP'ye yönelik belediye operasyonları, İBB Davası ve son olarak "mutlak butlan" kararı, 25 yıllık AKP iktidarının, neredeyse tüm anketlerde birinci parti olarak görülen CHP'yi bölüp, parçalayıp etkisizleştirme planının bir sonucudur. Dolayısıyla AKP'li yetkililerin "Bunlar CHP'nin iç sorunudur! Bizi ilgilendirmez!" söylemi koca bir aldatmacadır. Pe

Direniş mitingleri: 'Halkın önünde hiçbir güç duramaz!'

'Milletin heyecanını ve milli gösterileri yasaklamak için hiç kimsede güç ve kuvvet göremem.' (M. Kemal Paşa, 3 Haziran 1919) Kendi kaderini kendi eline alma kararlılığı gösteren, gerektiğinde bir araya gelerek meydanlardan sesini yükselten bir halkın önünde hiçbir güç duramaz. Biz bu gerçeği, 107 yıl önce Türk Kurtuluş Savaşı'nda görmüştük. 30 Eki