II. Mahmud, amcası III. Selim'in gazelindeki şu beyti tahmis etmiş ve bu tahmîs çok meşhur olmuştur."Rûz u şeb dîdelerim derdin ile kan ağlar Vâkıf olan benim esrârıma her ân ağlar" (Gözlerim gece gündüz senin aşkının derdiyle kan ağlar. Benim çektiğim aşk acısına vâkıf olanlar da benim hâlime üzülüp her an ağlamaktalar) Tahmîs, kısaca, başka bir
19.06.2026
156
Bir kardeşimizin: "Sultan Mahmudların ma'lum ve ma'rûf bir aşk/meşk hikâyesi var mı aceb" diye sorması üzerine yaptığım bu çalışma Risâle-i Nurdaki Farisî bir beytin şerhi mesâbesindedir.Onyedinci Söz'ü okumuş olanlar, mezkür sorunun niçin sorulduğunu hemen anlamışlardır. Üstad "Barla Yaylası, çam, katran, ardıç, karakavağın bir meyvesidir." beyânı
18.06.2026
204
Bazen insan, gayr-i ihtiyâri olarak hacâlet-âver bir duruma dûçar olur, müşkül bir vaziyete düşebilir. Yapılması gereken, açıkça özür dilemektir.Süleyman Nazif'in peşine genç bir müteşâir takılmıştır. Nazif'e her fırsatta şiirlerini göstermekte, bir iltifat koparabilmek için didinmektedir. Nazif, şiir heveslisi genci bir türlü uzaklaştıramaz. Devr
11.06.2026
173
"Şapka Deyip Geçmeyin" başlığı altında işlediğimiz, "hizmet içi eğitim" mahiyetindeki yazılarımız, hitâma ermek üzere.Diziye başlarken, bazı kardeşlerimiz "Hoca, bu konuda ne yazacak ki bir 'seri' olsun" diye taaccüp etmişlerdi. Sorular, sataşmalar, itirazlar ve serbest çağrışımlarla şumûlünün genişleyeceğini tahmin ediyordum, ama mevzuun bu kadar
15.12.2025
240
"...kelâmın tabakaları, ulviyet ve kuvvet ve hüsn-ü cemâl cihetinden dört menbaı var: Biri mütekellim, biri muhatap, biri maksat, biri makamdır. Ediplerin, yanlış olarak yalnız makam gösterdikleri gibi değildir. Öyle ise, sözde kim söylemiş, kime söylemiş, niçin söylemiş, ne makamda söylemiş ise bak. Yalnız söze bakıp durma."25.SözCMK md.58–5726 SK
09.11.2025
174
Şapka Deyip Geçmeyin-58 - Anlatım Bozuklukları-39Uygun kelime kullanmamak, aynı zamanda mantık hatasını da netice vermektedir: * "ok sevinçliydi. Adeta etekleri tutuşmuştu." Etekleri zil çalsa, tutuşmazdı böyle! * "Yazar, gelecekle ilgili anılarını yazacakmış." Mâziyle ilgili hâtıraları dedem de yazar, mârifet istikbaldekini önceden yazabilmek! * "
01.11.2025
241
Şapka Deyip Geçmeyin-57 - Anlatım Bozuklukları-38Bir cümlede, iletilmek istenen mesajın sıhhati için mantık son derece önemlidir. Mantık tutarsızlıkları, cümlede dil bilgisi kaidelerine aykırı başka bir pürüz olmasa bile mesajın eksiksiz iletilmesine engel olur. Mantık hatasına dayalı misalleri, birkaçı müstesna kendi yazarlarımızdan değil, hâriçt
25.10.2025
263
Şapka Deyip Geçmeyin-55 - Anlatım Bozuklukları-36*"Bir kızı olmalı insanın. Unutulmayı yüz tutmuş eski dostları hatırlatan..." "Bir kızı olmalı insanın. UnutulmayA yüz tutmuş eski dostları hatırlatan..." *" Test edilince okunanların hakikat olduğunu anlaşılır" Cümlede belirtme hal eki (-i hâli) fazla. " Test edilince okunanların hakikat OLDUĞU anl
12.10.2025
294
Şapka Deyip Geçmeyin-56 - Anlatım Bozuklukları-37*"Namık Kemal'in hürriyeti destanlaştıran "Hürriyet Kasidesi" şiiriyLE "Rüya" başlıklı makalesi, Üstad Bediüzzaman'ın "Hürriyete Hitap" nutukları arasında da muazzam bir mana ve muhteva paralelliği bulunmaktadır." Vâsıta hâli (şiiriyLE) gereksiz kullanılmış sanarak cümleyi not etmiştim. Vasıta hâli s
06.10.2025
271
Şapka Deyip Geçmeyin-54 - Anlatım Bozuklukları-35* "Araştırıp bulabildiğimiz bu "hakikat davasının" detaylarını belli başlı ve kategorize edip birlikte anlamaya çalışalım." okluk ve vasıta hâlleri ekleri eksik. "...detaylarını belli başlıkLARLA ve kategorize edip birlikte anlamaya çalışalım." *" Malûmdur ki, kale dışarıdan yapılan müdahaleler ve iç
29.09.2025
236
Şapka Deyip Geçmeyin-53 - Anlatım Bozuklukları-34Adam sahnede türkü söylüyor: "Bitlis'tee üç minâreee" diye âvâzını salmışken sesini kısarak "bir rivâyete göre beş" demiş ve devam etmiş: "Beri gel ağam beri geel!" Hâl ekleri, ilk mektebe göre beş (yalın, -i,-e,-de,-den); liselere göre ilgi hâli (-in,-nin) ilâvesiyle altı; üniversitede ise vasıta hâ
24.09.2025
178
Şapka Deyip Geçmeyin-52 - Anlatım Bozuklukları-33Türkiye Türkçesinde Üstada kadar, çıkma hâliyle öbekleşen "... ehl-i dünyaya riyakârlıklarımDAN İİN beni sıkıyor." şeklinde kullanıma rastlamamıştım. Alışılagelmiş bir kullanım olmadığından ilk karşılaşmada yadırgatıyor. Kusurlu gibi görünüyor. Hamdi Aktaş kardeşimizin suali de zaten bu sebeptendi. T
16.09.2025
280
313
303
294
280
276
271
263
243
241
240
© 2025
