E-Devlet uygulamalarında SGK bildirimlerini kimler yapabilir
e-Devlet uygulamaları işyeri bildirimi kolaylaştırıyor mu, yoksa yetki kargaşası yaratarak daha mı karmaşık hale getiriyor?
Yazı, sosyal güvenlik mevzuatına göre işveren bildirimlerinin e-Devlet uygulamalarına taşındığını ve çeşitli işlem türleri için farklı yetkilendirme kurallarının oluşturulduğunu açıklamaktadır. Ancak sistem, kullanıcı yetkisi konusunda katı sınırlamalar getirmiş ve hata mesajlarıyla başvuran kişileri sınırlandırmaktadır. Çok katmanlı yetkilendirme mekanizması ve dilekçe yolunun devam etmesi, e-Devlet dijitalleştirmesinin gerçekten işlemleri basitleştirip hızlandırdığı mı, yoksa sadece form değiştirip aynı bürokratikliği koruduğu mu sorgulatıyor?
Sosyal güvenlik mevzuatına göre yapılması gereken bildirimlerin önemli bir kısmı e-Devlet uygulamalarına taşınmıştır. İşveren uygulamaları yönünden e-Devlet uygulamaları vasıtasıyla bildirim yapma yetkisi ise uygulama bazında farklılık gösterebilmektedir.
İlk defa sigortalı çalıştırılmaya başlanılacak işyerlerinde işyeri bildirgesi düzenleme yetkisi
İlk defa sigortalı çalıştırılmaya başlanılacak işyerlerinde işyeri bildirgesinin e-Devlet uygulamalarında yer alan "İşyeri Bildirgesi (4/a lı Sigortalı Çalıştıranlar Yönünden)" seçeneği vasıtasıyla gönderilmesi gerekmekle birlikte işyeri bildirgesini düzenleyen kişi, işverenin kendisi, şirket ortağı veya yöneticisi olabileceği gibi işyerinin muhasebecisi veya çalışanı yahut bir yakını da olabilecektir.
Nakil nedeniyle işyeri bildirgesi düzenleme yetkisi
Sosyal güvenlik uygulamalarında işyerinin farklı bir ile nakli halinde yahut İstanbul, Ankara, Kocaeli, Mersin ve Hatay illerinde faaliyet gösteren işyerlerinin aynı il içinde olmakla birlikte, farklı bir Ana SGM'nin veya farklı bir Ana SGM'nin altındaki Alt SGM'lerden birinin görev alanına giren adrese nakli halinde, nakil nedeniyle işyeri bildirgesi düzenlenmesi icap etmektedir.
Söz konusu nakil durumlarında, işyerinin nakli nedeniyle düzenlenecek işyeri bildirgesinin, e-Bildirge kullanıcısı tarafından "İşyeri Bildirgesi (4/a lı Sigortalı Çalıştıranlar Yönünden)" seçeneği vasıtasıyla ulaşılan "Nakil İşyeri Bildirgesi Düzenle" seçeneği vasıtasıyla düzenlenmesi gerekmektedir. Aksi halde yani e-Bildirge kullanıcısı dışındaki işyeri sahibi, şirket ortağı veya muhasebe yetkilisi tarafından "Nakil İşyeri Bildirgesi Düzenle" seçeneği vasıtasıyla işlem yapılmak istenildiğinde "Sorgulanan işyerinin e-bildirge kullanıcısı olmadığınızdan bu işlemi gerçekleştiremezsiniz." şeklinde bir uyarı mesajı ile karşılaşılacaktır.
İstanbul, Ankara, Kocaeli, Mersin ve Hatay illerinde faaliyet gösteren işyerlerinin aynı il içinde olmakla birlikte aynı Ana SGM'nin altındaki farklı bir Alt SGM'nin görev alanına giren bir adrese nakli halinde yahut işyerinin bu iller dışındaki illerde aynı il içinde farklı bir SGM'nin görev alanına giren adrese nakli halinde eski ve yeni SGM'ye işyerinin nakledildiği tarih ve adres belirtilmek suretiyle bir dilekçe ile başvurulması gerekecektir. İşyerinin nakli sonrasında bağlı bulunulan SGM'nin değişmediği durumda ise yalnızca bağlı bulunan SGM'ye adres değişikliği için bir dilekçe ile başvurulması yeterli olacaktır.
e-Bildirge kullanıcısı değiştirme yetkisi
e-Bildirge kullanıcı değişiklik işlemlerine ilişkin başvurular e-Devlet uygulaması üzerinden "İşyeri Bildirgesi (4/a lı Sigortalı Çalıştıranlar Yönünden)" seçeneği vasıtasıyla ulaşılan "e-Bildirge Kullanıcı Değişiklik İşlemleri" seçeneği vasıtasıyla yapılabildiği gibi bir dilekçe ve eki e-Bildirge şifre başvuru formu, sözleşme ve noter onaylı vekaletname/imza sirküleri ile birlikte işyerinin bağlı bulunduğu SGK Müdürlüğüne kağıt ortamında başvurulması suretiyle de yapılabilmektedir.
e-Devlet uygulamaları vasıtasıyla yapılacak e-Bildirge kullanıcı değişiklik başvurularında; SGK işyeri dosyasının tescil kütüklerinde kayıtlı bulunan gerçek kişi işyerleri için işveren veya işveren vekili tarafından, şirketlerde yöneticilerden biri tarafından, adi ortaklık/iş ortaklığı işyerlerinde işveren veya ortaklardan biri tarafından, apartman/site yönetimlerinde ise yönetici tarafından yapılmasına izin verilmektedir. Haliyle başvurunun yukarıda belirtilen kişiler haricindeki kişiler tarafından veya mevcut e-Bildirge kullanıcı yetkisi bulunan kişinin yukarıda belirtilen kişiler arasında yer almaması halinde bu kişinin e-Bildirge kullanıcı değişikliği için sisteme giriş yapması halinde "İlgili işyeri için işveren/işveren vekili/yönetici kaydınız bulunamadı, işyeri sicil numarasını kontrol ediniz veya üniteye başvurunuz." şeklinde bir hata mesajı dönülmektedir.

20