Müzik ruhun gıdasıdır. Çocuklarla kurulan iletişimde de en güçlü ve etkili araçlardan biridir. Farklı ülkelerde göçmen çocuklarla müzik ve ritim temelli atölyeler yapan öğretmen ve besteci Gönül Yeprem, "Müzik çocuklara kendilerini ifade edebilecekleri güvenli bir alan sunar" diyor.

Çocuklarla iletişim kurmak ve onlarla aramızdaki bağı güçlendirmek için en etkili yollardan biri oyunsa, diğeri de müzik. Doğumdan itibaren seslere, mırıldanmalara, melodilere tepki veren bebekler, duygu durumumuzu da sesimizin tonundan hissediyor. Müziğin dili evrensel olduğu için, tüm çocuklarla kurulabilecek en güzel araç. Öğretmen, besteci ve sanatçı Gönül Yeprem de farklı ülkelerde yaşayan göçmen çocuklarla yaptığı müzik etkinliklerinde, çocukların kendilerini güvende hissetmelerini, ait olma duygularını güçlendirmeyi ve duygularını ifade edebilecekleri ortak bir alan oluşturmayı hedefliyor.

İngiltere başta olmak üzere çeşitli uluslararası etkinliklerde 2-12 yaş arası çocuklarla müzik, ritim ve hareket temelli atölyeler yapan Yeprem, bu ay Barselona'da Nest Abroad ve Viyana'da Bianna Art iş birliğiyle göçmen çocuklarla müzik buluşmaları gerçekleştirecek. Gönül Yeprem ile müziğin iyileştirici gücünü konuştuk.

■ Göçmen çocuklarla müzik etkinlikleri yapıyorsunuz. Buradaki amaç nedir

Göç süreci çocuklar için yalnızca yeni bir ülkeye taşınmak değil aynı zamanda yeni bir dil, yeni bir kültür, yeni arkadaşlıklar ve yeni bir yaşam düzenine uyum sağlama süreci. Bu uyum zaman alıyor ve özellikle ilk dönemlerde çocuklar yaşadıklarını her zaman sözcüklerle ifade edemeyebiliyor. Dil, çocukların sosyal hayata katılmasının, arkadaşlık kurmasının ve yeni çevrelerinde kendilerini ait hissetmelerinin en önemli kapılarından biri. Ancak bu kapının açılması belli bir zaman gerektiriyor. İşte bu geçiş döneminde müzik, çocuklara sözcüklerden bağımsız bir ifade alanı sunuyor. Özellikle kendi ana dillerinde şarkılar söylemek, çocuklara tanıdıklık hissi vererek kendilerini daha güvende hissetmelerine ve duygularını düzenlemelerine destek olabiliyor. Yeni bir ülkede kendi diliyle yeniden bağlantı kurabilmek, hem duygusal olarak destekleyici oluyor hem de çocukların kendileriyle ve birbirleriyle bağ kurmalarını kolaylaştırıyor.

Bu yıl Londra'da düzenlenen 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı etkinliğinde de, Barselona merkezli Nest Abroad ile iş birliği yapma fırsatı buldum. Çocuk ve ergen klinik psikoloğu Kevser Çakmak tarafından küratörlüğü yürütülen Nest Abroad, göç eden ailelerin ve çocukların uyum süreçlerini çocuk odaklı bir yaklaşımla destekleyen topluluk çalışmaları yürütüyor. Müzik atölyemiz de bu yaklaşımın bir parçası olarak çocukların bir araya gelmesini, bağ kurmasını ve kendilerini ait hissedebilecekleri güvenli bir alan oluşturmayı amaçladı.

■ Müziğin hem birleştirici hem de iyileştirici bir gücü var. Uzun yıllardır çocuklarla çalışan biri olarak bu konuda neler düşünüyorsunuz

Müzik, çocukların duygularına ulaşmanın en doğal yollarından biri. Çocuklar kaygılarını, öfkelerini, heyecanlarını ya da iç dünyalarında yaşadıkları karmaşayı çoğu zaman sözcüklere dökmekte zorlanırlar. Müzik ise onlara kendilerini ifade edebilecekleri güvenli bir alan sunar. Bir ritme eşlik etmek, bir şarkı söylemek ya da birlikte hareket etmek, çocukların duygusal olarak rahatlamalarına ve kendilerini daha iyi hissetmelerine katkı sağlayabilir. Birleştirici gücü de burada ortaya çıkıyor. Müzik etkinliklerinde çekingen bir çocuğun gruba dahil olduğunu, kendini ifade etmekte zorlanan bir çocuğun ritim aracılığıyla iletişim kurmaya başladığını çok sık görüyoruz. Çünkü müzikte başarı baskısı yok. Birlikte üretmek, dinlemek ve paylaşmak var. Bu da çocukların birbirlerini kabul etmelerini, iş birliği yapmalarını ve aidiyet duygusu geliştirmelerini destekliyor. Ayrıca müzik sadece duygusal alana değil, çocuğun bütün gelişimine dokunur. Ritim çalışmaları dikkat ve odaklanmayı, grup etkinlikleri sosyal becerileri, şarkılar ise dil gelişimini destekler. Çocuk kendini iyi hissettiğinde, gruba ait olduğunu düşündüğünde ve duygularını sağlıklı bir şekilde ifade edebildiğinde öğrenmeye de daha açık hâle gelir.