Zorbalık

Zorbalık, bir güçlünün kendisinden bazı yönlerden zayıf olana baskı yapmasıdır. Kanımca zorbalık kavramının göze çarpmayan bir özelliği göreceli oluşudur.

ZORBALIKTA GÖRECELİLİK

Bir saldırganlığın, haksız bir davranışın zorbalık sayılıp sayılmaması göreceli (relatif) bir olaydır. Örneğin bir kişi diğerinin parasını gasp ederse veya tarlasını elinden alırsa bu durum zorbalık sayılır. Ancak tarihte güçlü bir ülke zayıf bir ülkenin topraklarını, şehirlerini elinden almışsa buna "Fethetti" veya "Zapt etti" denmiştir. Eğer bir kişi diğer bir kişiyi zorla kaçırıp uzun süre elinde tutarsa buna "Alıkoyma" denir, cezası ağırdır. Ancak krallar, imparatorlar sevmedikleri, korktukları kişileri kalelere, kulelere kapatırlarsa buna "Alıkoydu" denmez, "Hapsetti" denilir. Bir zamanlar Avrupa'da krala ihanet suçlaması ispatlanması gerekmeyen, doğruluğu ezbere kabul edilen bir isnattı.

Eğer bir kişi komşusunu öldürürse, büyük suçtur. Ancak bu kişi bir padişahsa, "Padişah seferdeyken oğlu malıma, mülküme hıyanet etti, katli vaciptir" diye fetva alırsa ve onu çadırında öldürtürse bu durum cinayet sayılmaz, idam sayılır, öldürten ceza almaz.

Avrupalılar Kızılderililer'i, Aztekler'i, İnkalar'ı tümden yok etmişlerdir ancak onlara göre bu durum soykırım değildir, onlara medeniyet götürmüşlerdir.

OKUL ZORBALIĞI

Akran zorbalığı da denilen okul zorbalığı çocukların veya gençlerin birbirlerine yaptıkları zorbalıktır. Sözel tacizden, alay etmeden, isim takmaya, omuz atmaya, vurmaya kadar gider. Bazı zorbalar arkadaşlarından zorla para alırlar, şikâyet etmesi halinde ailelerine zarar vereceklerini söyleyerek tehdit ederler.

AİLEDE ZORBALIK

Aile içi zorbalık çok yaygın bir zorbalık türüdür. Ülkemizde ve dünyada küçük kızların zengin yaşlı erkeklerle evlendirilmelerine sık rastlıyoruz. Bu konu romanlarda ve filmlerde de çok miktarda işlenmiştir. Örneğin Fakir Baykurt'un "Tırpan" romanında bir baba 13 yaşındaki kızını 50 yaşında varlıklı bir ağayla evlendirmek ister. Kadınıyla, erkeğiyle bütün köy babanın bu kararını destekler.

"Ölü Ozanlar Derneği" isimli filmde genç, tiyatro sanatçısı olmak istemektedir. Ancak babası onun askeri okula girmesi konusunda ısrar eder. Sonuçta genç geri dönülmez bir yola başvurur. Öğrenciler dışındaki tüm yetişkinler babayı değil, öğrencilerine özgürlüğü, var oluşlarını yaşamayı öğretti diye öğretmeni suçlar.

Bazı ailelerde erkeklerin eşlerine yönelik sözel ve fiziksel tacizleri sonuçta cinayete dönüşüyor.

ÜLKEDE ZORBALIK

Osmanlı'nın duraklama döneminde yeniçeriler, sipahiler bozulmuşlardı. Vezirleri paralar (linç eder), zenginlerden haraç alırlar, evleri, hamamları basıp kız, oğlan kaçırıp tecavüz ederlerdi. Halkın bunları şikâyet edebileceği bir makam yoktu.* Devşirme olmayan bazı sözde yeniçeriler donanmaya da yazılıp çift maaş alırlar, ticaretle uğraşır, donanma sefere çıkınca karacı olduklarını, kara birlikleri sefere çıkınca da denizci olduklarını söyleyip evlerinde otururlardı.