Dünyanın en büyük iki motorlu yeni uçağı Boeing 777-9'un testlerinde son aşamalara yaklaşıldı. Bir sürü talihsizlik yaşayan uçak, B737 MAX serisinin yol açtığı kazalar nedeniyle de ince elenip sık dokundu. Her seferinde FAA yetkilileri bazı eksikler buldu. Geçmişteki olaylardan büyük zarar gören Boeing çok hızlı toparlandı.

O test pilotlarının aldığı para sonuna kadar helal olsun. Elbette mühendislerin, teknisyenlerin ve bütün çalışanların, eski adı 777x olan B777-9 uçağı için verdikleri emek ve dikkat, iki motorlu bir dev yarattı.

Dünyanın iki motorlu en büyük yolcu uçağının birkaç kalkışını izledim. Test uçuşundaki pilotlar öyle bir kalkış yaptılar ki, o tonlarca ağırlıktaki uçak bir füze gibi fırladı, müthiş bir tırmanış sergiledi. Pilotlar uçakla oyuncak gibi oynadılar. Uçak tüm davranış zorlamalarına, limit üstü sistem talimatlarına çok akıllı ve kontrollü cevaplar verdi.

Artık bu uçak sanıyorum 2027'de yolcu taşımaya başlayacak. Uzun menzilli, geniş gövdeli, iki motorlu, çift koridorlu, iki sınıfta 414 yolcu kapasiteli uçak, rakiplerinden yüzde 20 daha az yakıtla daha çok para kazandıracak. Son zamanlardaki bütün Airshow'larda neredeyse herkes bu uçağı seyretmek için fuarlara gidiyordu. Ve kalkışını izlemek gerçekten çok heyecan verici oluyordu.

Haberin Devamı

TASARIMIN TEMELİ

Boeing 777X ailesi, olağanüstü bir deneyim sunarken verimliliği ve çevresel performansı en üst düzeye çıkarmak için tasarlandı. Aerodinamik ve motorlardaki yeni atılımlarla 777-9, yerini alacağı uçaklara göre yüzde 20 daha düşük yakıt tüketimi ve emisyon, yüzde 40 daha düşük gürültü seviyesi ve rakiplerine göre yüzde 10 daha düşük işletme maliyeti sunacak. Gerçek bir aile olan 777X'in , düşük riskli, karlı büyüme, yüksek güvenilirlik ve daha fazla esneklik için 777 ve 787 Dreamliner aileleriyle sorunsuz entegrasyon sunacağı açıklandı. Geniş ve ferah kabini, yeni özel mimarisi ve 787 Dreamliner'dan alınan yeniliklerle 777X, (777-9 ve 8 ) yolculara bir bakıma geleceğin uçuş deneyimini yaşatacak.

Boeing'in Amerika Seattle kentindeki Everett fabrikasında montajı yapılan uçakların ilk uçuşu 20 ocak 2020'de gerçekleşti. Gecikmelerle bugüne gelindiğinde artık müşteri teslimatları için çok daha yakın bir zaman veriliyor. 12'den fazla müşteriden 619 adet sipariş alındı. En büyük siparişi 270 uçakla Emirates ,9 4 uçakla Katar Hava Yolları verdi. Singapur Hava Yolları 31, Lufthansa 27, Etihad 25 ve Cathay Pasific 21 uçak ile sipiraş rekorunda öne geçtiler. Sipariş listesinde kimliği açıklanmayan 50 uçaklık siparişin ayrıntıları merak ediliyor. Ayrıca son dakikalarda adı açıklanmayan bir müşteriden de 20'den fazla uçak siparişi geldi. Bu sayılar bazen artıyor ve bazen iptallerle eksiliyor. B777x iyi bir satış yakalanmış durumda. THY'nin bu uçakla ilgili şu ana kadar bir siparişi bulunmuyor. Uçağın standart katalog fiyatı 442.2 milyon dolar.

Haberin Devamı

ÇARŞIYA UYMAYAN HESAPLAR

Tasarım çalışmaları ABD'de Charleston , Huntsville, Long Beach, Philadelphia ve St. Louis ile Rusya'da Moskova arasında dağıtıldı. Proje maliyetinin 5 milyar doları aşması ve bunun en az 2 milyar dolarının karbon kompozit kanat için olması bekleniyordu. 2011 yılında Boeing, yenilenen Airbus A350 XWB'ye yanıt olarak üç geliştirilmiş 777 modeliyle stratejisini iyileştirdi. Hedef, 2015'te kesin bir konfigürasyon, 2017 sonu veya 2018'de ilk uçuş ve 2019'da hizmete girişti. O dönemde önerilen 407 yolcu kapasiteli 777-9-X, 777-300ER'yi dört parça uzatarak 76.48 metre uzunluğa ve 344 ton maksimum kalkış ağırlığına ulaştıracaktı. Ama yıllar hızla akıp geçti. Her aşamada uçakta sorunlar çıktı. Parça temin eden şirketlerin sorunları ile de boğuşuldu. Pandemi dahil, birçok ekonomik kriz de yaşandı. Boeing, bugün satış rekoru kıran 737 MAX sorunları nedeniyle durgunluk dönemine girdi. Bütün sorunların aşılması yıllar aldı. 777X diye adlanan bir numaralı test uçağının montajının tamamlanması çok başarılı olan GE motorların takılması, 2019 yılının sonuna uzadı. En farklı özelliklerden biri de havalimanlarında park kolaylığı sağlayacak olan katlanan kanat, bu uçakla birlikte havayollarında çok önemli bir yenilik olarak ortaya çıktı.

Haberin Devamı

Bu iki motorlu, dünyanın en büyük uçağının tüm testleri başarı ile sonuçlanıyor. Büyük ve güçlü havayolu şirketleri, 777-9 uçağını bir an önce uçurmak için heyecanla bekliyorlar. Daha az yakıttan başlayarak, kabinde yolculara en üst seviyede konfor sunacak uçak, artık 2027'de ilk yolcularını alacak ve gökyüzünde olması gereken irtifaya tırmanacak.

B777-9-8 ve kargo modeli siparişleri:

Tip Siparişler

B777-8 35

B777-9 521

B777-8F kargo 63

TOPLAM 619

B777-9 TEKNİK ÖZELLİKLER

Mürettebat: 2Kapasite: 414 (iki sınıf) veya 349 (üç sınıf) yolcuUzunluk: 76,73 mKanat açıklığı: 71.76 m (kanat uçları katlandığında (64.84 m) yerde - katlanan kısım 6.92 mGenişlik: 6.20 m (gövde)Yükseklik: 19.53 mKanat alanı: 516.7 m²Boş ağırlık: 181 bin 437 kgMaksimum kalkış ağırlığı: 351 bin 534 kgYakıt kapasitesi: 197 bin 356 litre - 158.477 kgMotorlar: 2 adet General Electric GE9X-105B1A ve alt varyantları veya -102B1A ve benzeri alt varyantlar yüksek baypaslı turbofan , her biri 110 bin lbf (490 kN) itme gücüMenzil: