İslâm'ın lügat manası; Tâbi olmak, teslim olmak, bağlanmak itaat etmek, boyun eğmek manalarına gelir. Allah Teâlâ'nın emirlerine teslim olup itaat etmeğe dayanan bir din olması sebebiyle bu dine İslâm denmiştir. Terim anlamı ise; Allah tarafından peygamberler aracılığı ile insanlara bildirilen dünyada ve ahirette insanları mutluluğa ulaştıracak hayat şekli, itikadî ve amelî bir nizamdır.

İslâm'ın manası teslim olmaktır. Allah'ın hükümlerine teslim olmaksızın İslâm olmaz. İslâm; Allah'ın insanlar için seçtiği dinin özel adıdır. "Size din olarak İslâm'ı seçtim" (Mâide, 53 ) buyrulmaktadır.

"İslâm"ın kelime olarak anlamlarından biri de "barış"tır (esenlik, mutluluktur). Tüm insanlar fitneyi, fesâdı terk edip Allah'ın dini olan İslâm'a teslim olsalar, her taraf selâmete kavuşup tümüyle barış ve kardeşlik hüküm sürer. Çünkü İslâm barış, esenlik, mutluluk dinidir.

Rabbimiz; son peygamber Hz. Muhammed (s.a.v.)'i göndermek suretiyle İslâm dinini onunla tebliğ ettirmiştir. Hz. Peygamber (s.a.v.)'in dâvet ettiği İslâm dinini kabul edenler Müslüman olmuş, Peygamber Efendimizin (s.a.v.) yanında yer almış, kabul etmeyenler "biz atalarımızdan gördüğümüz gibi yaşarız, kabul etmeyiz" diyenler kâfir olmuşlardır.

Allah Teâlâ bu gerçeği Kur'an-ı Kerim'de şöyle belirtmektedir: "Hiç şüphesiz, Allah katında din İslâm'dır." (Âl-i İmrân, 319); "Kim İslâm'dan başka bir din ararsa (ona tâbi olursa) asla ondan kabul edilmez. O, âhirette de kayba (hüsrana) uğrayanlardandır."(Âl-i İmrân, 385)

Allah Teâlâ'nın insanlar için seçtiği, râzı olduğu İslâm dininden râzı olmayıp beğenmeyenler, "bu çağda, bu asırda İslâm'ın prensipleri uygulanmaz" diyenler, âhirette de hüsrâna uğrayanlardan olacaktır.

Dünya ve âhirette huzur, saadet isteniyorsa, İslâm'dan başka bir din, yaşam biçimi kabul edilmemelidir. Allah'a iyi bir kul olmanın, imtihanı kazanmanın tek çıkar yolu Hz. Muhammed (s.a.v.)'i önder, örnek edinmek, onun gösterdiği İslâm'a tam mânâsıyla tâbi olmak, teslim olmakla mümkündür. Bunun dışındaki yollar asla ondan kabul edilmez, o âhirette de hüsrana uğrayanlardan olacaktır.

Peygamberimiz. İslâm için birçok tarifler yapmıştır. Ancak bütün bu tarifler, izahlar temel olarak beş ana rükün (temel) üzeredir. Bir hadiste şöyle buyrulmaktadır: "İslâm beş şey üzerine kurulmuştur: 'Allah'tan başka ilâh olmadığına ve Muhammed'in Allah'ın rasûlü olduğuna şehâdet etmek, namaz kılmak, zekât vermek, Ramazan orucunu tutmak, Kâbe'yi hac etmektir." (Müslim, Îmân, 21)

Bu hadis-i şerif İslâm binasının bu beş temel üzerine kurulu olduğunu açıklamaktadır. Bu beş husus, İslâm'ın temelleridir, fakat İslâm'ın tamamı değildir. Nasıl ki, temel atılınca bina tamamlanmış olmadığına göre, binanın tamamlanması için bu temeller üzerine yapılacak işler olduğuna göre, İslâm'ı bu beş temelden ibaret görmek "temel atılınca bina tamamlanmıştır" demek kadar, çok büyük bir hatadır.