Sadece insanların değil, bir takım devletlerin en hayatî organlarından birisi de 'boğaz' bölgesidir.

Bu yüzden, 'Boğaz Harbi' deyimi, sadece coğrafî mekânlar için yapılan savaşlar için değil; ekonomik kıtlık veya pahalılık günlerinde, toplumları tehdit eden 'beslenme' konusunun anlatılması için de kullanılır..

Coğrafî mânada, 'Boğaz' deyince dünyadaki en önemli ve stratejik 'boğaz'ların başında İstanbul ve Çanakkale 'boğaz'ları gelse gerek.. (Merhûm) Mehmed Âkif de, 'Çanakkale Şehidlerine..' hitaben yazdığı şiirine de, 'Şu Boğaz Harbi nedir Var mı ki dünyada eşi../ En kesif orduların yükleniyor dördü -beşi..' mısralarıyla başlar..

Ama, bugünlerde 'Boğaz Harbi' deyince dünya siyasetinde ilk akla gelenlerden birisi de 'Hürmüz Boğazı' etrafında alevlenen savaş durumudur. (Bizim mizah edebiyatımızda bir de '7 Kocalı Hürmüz' vardır, bu konuyla bir ilgisi yoksa da..)

*

Hind Okyanusu ve Umman Denizi'nin, Büyük Arab Yarımadası ile İran coğrafyası arasındaki, Hürmüz mıntıkasından geçip -Karadeniz'in yaklaşık yarısı kadar büyüklükte- Basra'ya kadar uzantısı olan Körfez bölgesinde tutuşan alevlerle, bütün Ortadoğu'yu kaplayabilecek bir yangın söz konusu..

Bilindiği üzere, Türkiye'de ve Irak'ta 'Basra Körfezi' diye anılan coğrafî mıntıka, İran'da 'Halic-i Fars' ve Arab rejimlerinde ise, 'Halic-i Arab' diye anılan ve isimlendirmesinde ihtilafların henüz de giderilemediği bir bölge..

1987-88'lerde, İran'dan bir heyet Libya'ya gittiğinde, orada, Muammer Gaddafî'nin huzurunda yapılan resmî görüşmelerde, 'Halic-i Fars' diye bir isimlendirme geçince, Gaddafî hemen yüksek sesle itiraz eder ve 'Halic-i Fars (Fars Körfezi) değil, 'Halic-i Arab..' (Arab Körfezi) diyeceksiniz..' der ve ortalıkta buz gibi bir hava hâkim olur..

*

İran heyeti Libya'dan dönüşte, gezileriyle ilgili olarak İslam İnkılabı'nın lideri İmam Rûhullah Khomeynî'ye tekmil verirken, Gaddafî'nin tepkisini de aktarırlar. Rûhullah Khomeynî, canlı olarak tv. ekranlarından bütün ülke çapında yayınlanan o görüşmede, hemen ânında ilginç bir 'çözüm' buluverir ve 'Mâdem ki, hassasiyet söz konusu, orası, bütün sahilleriyle, Müslüman halklar tarafından çevrili olduğuna göre, bu Körfez'e 'Halic-i İslam /İslam Körfezi' denilsin..' demiş ve bu sözler de 'tekbir' sadâlarıyla teyid olunmuştu.

Ama, bu konu ilk anda, bazı haritalarda hemen o şekilde 'Halic-i İslam' isimlendirmesi yazıldıysa da; bu konu daha sonra tavsatıldı ve böylece İmam Khomeynî bile zımnen sansürlenmişti.. Bu konunun, devletlerin veya halkların bölgeci, coğrafyacı veya kavmiyetçi hassasiyetlerinin devreye beklenmeyen şekilde nasıl girebildiği açısından önemli olduğu, izahtan varestedir.

*

Evet, 'Hürmüz Boğazı' etrafında gelişen buhranın, yarınlarda, Kızıl Deniz'in Hind Okyanusu'na kavuştuğu yerin iki tarafında bulunan Yemen ile Doğu Afrika ülkesi olan Cibuti arasındaki 'Bâb'ul-Mendeb Boğazı'na da sıçrayabileceği ihtimali giderek güçleniyor..

Daha birkaç ay öncesine kadar, İran'la BAE sahilleri arasında sakin bir şekilde uluslararası deniz trafiğine açık olan Hürmüz Boğazı'nın şimdi birden bire Amerikan emperyalizminin insanlığa hizmet etmek (!) adına, 15 bin km. ötelerden gelip Hürmüz'ün kontrolü üzerinde söz sahibi olduğunu söylemesinin mantığı üzerindeki suskunluk; evet, asıl tehlikeyi işaret etmektedir.

Trump', Hürmüz'e müdahalelerinin gerekçesi olarak, 'insanlığın hayatî ihtiyaç ve menfaatlerinin karşılanması'nı belirtiyor..

Bu mantığa karşı, başkaları da, insanlığın ihtiyaçlarını karşılamak adına savaş gemilerini New York Körfezi'ne sokmak istese, Trump, buna ne diyecektir İşbu Trump Efendi, dün gece, İran'a yeniden saldırırken yaptığı açıklamada, 'İran'ı deliler yönetiyor..' diyordu; sanki kendisi başka bir şey imiş gibi..

Böyleyken, bırakalım Trump'ı ; bizdeki bir çok yorumcular ekranlardan öyle tuhaf yorumlar yapıyorlar ki, 'İran şöyle yapmalı, böyle yapmalı veya yapmamalı..' gibi ahkâm kesmelerle akıl vermeye kalkışmazlar mı

Ne kadar hümanist bir yaklaşım değil mi,