6 Eylül 2026 tarihli ve 33362 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Orta Vadeli Program (OVP) (2027-2029) ile Türkiye ekonomisinin önümüzdeki üç yıllık dönemine ilişkin temel hedefleri ve politika çerçevesi belirlenmişti.

Orta Vadeli Program'ın sosyal güvenlik ve çalışma hayatına ilişkin hükümleri ile çalışma hayatında önemli düzenlemeler getiriliyor.

***

EMEKLİLİK ŞARTLARI MI DEĞİŞİYOR

OVP'de çalışanların daha uzun süre istihdamda kalmasını teşvik edecek düzenlemelere de yer veriliyor. Ancak kamuoyunun beklediği gibi emeklilik şartlarında bir değişiklik bulunmuyor. Mevcut emeklilik şartları uygulanmaya devam edilecek.

Ancak bu hedef, mevcut aşamada emeklilik yaşının veya prim gün sayısının artırılacağı ya da kademeli emeklilik düzenlemesinin hayata geçirileceği şeklinde yorumlanmamalıdır.

Programdaki yaklaşım, emeklilik hakkını kazanan kişilerin çalışma hayatında kalmasını teşvik edecek modeller geliştirilmesi olarak değerlendirilmelidir.

Tecrübeli çalışanların bilgi ve birikiminden daha uzun süre yararlanılması, aktif-pasif dengesinin güçlendirilmesi ve nitelikli iş gücünün çalışma hayatından erken ayrılmasının önlenmesi amaçlanmaktadır.

Bu konuda yapılacak düzenlemelerin çalışanların kazanılmış haklarını koruması, gönüllülük esasına dayanması ve çalışmaya devam etmeyi ekonomik açıdan anlamlı hâle getirmesi gerekir.

***

PRİM TEŞVİKLERİ SADELEŞECEK

OVP'de istihdam destekleri ve sosyal sigorta prim teşvikleri de özel olarak ele alınıyor.

Mevcut sistemde farklı kanunlar ve uygulamalar kapsamında çok sayıda istihdam teşviki bulunuyor. Ancak bu teşviklerin karmaşık olması, yararlanma şartlarının farklılık göstermesi ve uygulamada sık değişiklik yapılması işverenlerin teşviklerden yeterince yararlanmasını zorlaştırabiliyor.

Program kapsamında etkin olmayan teşviklerin sonlandırılması, teşvik sisteminin daha sade ve etkili bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.

Bu düzenlemeler yapılırken yalnızca teşviklerin bütçeye maliyeti değil; oluşturduğu ilave istihdam, kadın ve genç istihdamına katkısı, kayıt dışılığı azaltıcı etkisi ve işveren üzerindeki yükü de değerlendirilmelidir.

Teşviklerin sadeleştirilmesi doğru bir hedeftir. Ancak sadeleştirme yapılırken istihdamı koruyan ve artıran etkili desteklerin güçlendirilmesi gerekir.

Özellikle gençlerin, kadınların, engellilerin ve uzun süre işsiz kalanların istihdamını destekleyen uygulamalar sosyal politika açısından önemini korumalıdır.

***

ESNEK ÇALIŞMA GÜVENCESİZLİK DEĞİLDİR!

Yeni nesil ve esnek çalışma modelleri de OVP'nin çalışma hayatına ilişkin önemli başlıklarından biridir.

Teknolojik gelişmeler, dijitalleşme ve hizmet sektöründeki dönüşüm; uzaktan çalışma, hibrit çalışma, kısmi süreli çalışma, proje bazlı çalışma ve platform ekonomisi gibi modelleri hayatımızın bir parçası hâline getirdi.

Çalışma mevzuatımızın da bu değişime uyum sağlaması kaçınılmazdır.

Ancak burada temel ilke, esnekliğin güvencesizlik yaratmamasıdır.

Yeni çalışma modellerinde işçinin ücret, çalışma süresi, hafta tatili, yıllık izin, iş sağlığı ve güvenliği, sendikal haklar ve sosyal güvenlik bakımından korunması gerekir. Aynı zamanda işverenlerin de uygulanması güç ve belirsiz yükümlülüklerle karşı karşıya bırakılmaması önemlidir.