Her şeyi yoktan var eden Yaratıcıda hiç değişiklik olmaz. Şimdi nasılsa, âlemi ve içindekileri yaratmadan önce de öyle idi.

Sual: Her şeyde değişiklik olduğu gibi, her şeyi yoktan var eden Yaratıcıda da değişiklik olur mu, yaratandan başkasına yaratıcı denir mi

Cevap: Her şeyi yoktan var eden Yaratıcıda hiç değişiklik olmaz. Şimdi nasılsa, bütün âlemi ve içindekileri yaratmadan önce de öyle idi. Her şeyi yoktan yaratmış olduğu gibi, her zaman da, şimdi de, her şeyi yaratmaktadır. Çünkü değişmek, mahluk yani yaratılmış olmayı, yoktan yaratılmış olmayı gösterir. Onun hep var olduğu, yok olmayacağı açıkça bildirilmiştir. Bunun için, Onda hiç değişiklik olmaz. Mahluklar ilk yaratılmalarında Ona muhtaç oldukları gibi, her an da muhtaçtırlar. Her şeyi yaratan, her değişikliği yapan yalnız Allahü teâlâdır. Düzenli olmaları için ve insanların yaşayabilmeleri ve medeni olabilmeleri için, her şeyi sebeplerle yaratmaktadır. Sebepleri O yarattığı gibi, sebeplerin tesir etmelerini, iş yapabilmelerini de, O yaratmaktadır. İnsanlar sebeplerin maddelere tesir etmelerine vasıta olmaktadır.

Aç olunca, bir şey yemek, hasta olunca ilaç almak, mum yakmak için kibriti çakmak, hidrojen elde etmek için çinko üzerine bir asit dökmek, çimento yapmak için kireç taşı ile kil karıştırıp ısıtmak, süt elde etmek için ineği beslemek, elektrik elde etmek için hidro-elektrik santrali kurmak, her çeşit fabrika yapmak, sebepleri kullanarak, Allahü teâlânın yeni şeyler yaratmasına vasıta olmaktır. İnsanın, iradesi ve kuvveti de, Allahü teâlânın yarattığı birer sebeptir. İnsanlar da, Allahü teâlânın yaratmasına vasıta olmaktadır. Allahü teâlâ, böyle yaratmak istiyor.