Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun emsal kararı, özellikle SSK'dan sonra Bağ-Kur'lu olan sigortalılar için yeni bir hukuki yol açtı. Karar, belirli koşullarda hizmet birleştirmesine itiraz edilerek istenen statüden emeklilik talep edilebileceğini ortaya koyarken, bunun otomatik bir hak olmadığına da dikkat çekiyor.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun emeklilikle ilgili bir kararı geçtiğimiz hafta kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Karar için "Artık emeklilik durumunuza siz karar vereceksiniz" şeklinde başlıklar kullanıldı. Aslında Yargıtay'ın verdiği hem yeni değil hem de haber başlıklarında ifade edildiği kadar geniş kapsamlı değil. Ancak özellikle çalışma hayatında farklı sosyal güvenlik statülerinde çalışmış kişiler açısından önemli.

KARAR NE DİYOR

Karara konu olayda SGK, kişiye Emekli Sandığı, SSK ve Bağ-Kur hizmetlerini birleştirip son 7 yılında Bağ-Kur sigortalılığı fazla olduğu için Bağ-Kur hükümlerine göre aylık bağlamış. Zorunlu hizmet birleştirmesi nedeniyle kişi SSK'dan emekli olsaydı emekli olabileceği tarihten daha geç emekli olmuş. Kişi talebine uygun biçimde Bağ-Kur hizmetleri dışlanarak aylığının Emekli Sandığı ve SSK'lı hizmetleri dikkate alınarak bağlanması gerektiğini iddia ederek SSK'dan emekli olsaydı ödenmeye başlanacak ancak Bağ-Kur'lu sayıldığı için ödenmeyen emekli aylıklarının faiziyle birlikte ödenmesini talep etmiş. Yerel mahkeme davacıyı haklı bulmuş Yargıtay da kararı onamış.

AÇIK TALEP GEREKLİ

Bu karar, herkesin istediği sosyal güvenlik statüsünden emekli olabileceği anlamına gelmiyor. Yargıtay'ın ortaya koyduğu esas; somut olayın özelliklerine göre sigortalının açık talebinin olması halinde hizmet birleştirmesine zorlanamayacağını ifade ediyor. Dolayısıyla karar, emeklilik sistemini değiştirmiyor; ancak hizmet birleştirilmesinin uygulanmasına ilişkin önemli bir noktayı vurguluyor. SGK 1 Ekim 2008 öncesinde sigortalı olanların farklı sigortalılık türlerinde çalışması varsa aylık bağlama talebi geldiğinde bu hizmetleri birleştiriyor, emeklilik için son 1.261 gün hangi statüde prim ödendiğine bakıyor ve buna göre aylık bağlıyor. SGK kişinin SSK, Bağ-Kur ya da Emekli Sandığı'na tabi hizmetlerinin birleştirilmeden ya da sadece kendi seçtiklerinin birleştirilerek aylık bağlanması yönündeki taleplerini dikkate almıyor. Yani birleştirmeyi zorunlu tutuyor. Bu da son çalışmaları Bağ-Kur'lu olanları daha geç emekli yapıyor.

ÖNCE TALEP SONRA DAVA

SGK hizmet birleştirmesi yapmadan aylık bağlamıyor. Dolayısıyla bu durumdaki kişilerin önce aylık bağlanmayı talep etmesi ve gelecek ret cevabı sonrası konuyu mahkemeye taşıması gerekiyor. Aslında bu karar, Yargıtay'ın ilk kez verdiği bir karar da değil. Daha önce de benzer yönde kararlar verilmişti. Ancak Hukuk Genel Kurulu'nun kararı, aynı yöndeki içtihatları güçlendirmesi bakımından ayrı bir önem taşıyor.