Bir insana kıymak, bütün insanlığı yok etmek gibidir!..

İslam'da insan hayatı o kadar kıymetli ki haksız yere birini öldürmek en büyük günah sayılıyor, peki bu ilke modern toplumda cezalandırma ve adalet sistemine nasıl yansıyor?

Mehmet Can
Bugün
18
Özet Bu özet koseyazarioku.com tarafından üretilmiştir

Yazar, İslam'ın insan hayatına verdiği önemi Kuran ve hadislerle temellendirerek, insanın can güvenliğinin dokunulmaz ve kutsal olduğunu savunuyor. Temel iddiası, can kıymak ve intihara dair bu dini ilkelerin sadece bireysel değil toplumsal bir meslek olması gerektiğidir. Ancak bu kutsal ilkeleri günümüzün çoğulcu hukuk sistemleriyle uzlaştırmak gerçekten mümkün müdür?

Yüce dinimiz İslam; yaratılmışların en şereflisi ve en mükemmeli olan insana çok büyük değer ve önem vermiştir. Allahü Teâlâ; insanı en güzel şekilde yaratmıştır. Âyet-i kerimede buyuruldu ki: "Muhakkak ki Biz, insanı en güzel surette yarattık." (Tin 4) Bunun için insan hayatı çok kıymetlidir ve can güvenliği daha anne karnında iken başlayan fıtrî bir haktır.

Yüce Dinimiz bu âli bakış açısıyla câhiliye döneminde sınırlı olarak bilinen ve sadece haram aylarda uygulanan dokunulmazlık mefhumunu her zaman ve mekâna naklederek umumileştirmiştir. Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:

"Yedi helâk edici (günahtan) sakının! Sahâbîler: Ey Allahın Resûlü! Bunlar nelerdir, diye sorunca, Efendimiz aleyhisselam şöyle buyurdu: (Onlar;) Allah'a ortak koşmak, büyü yapmak, Allah'ın haram kıldığı bir nefsi haksız yere öldürmek, faiz yemek, yetim malı yemek, savaş meydanından kaçmak, evli, namuslu ve hiçbir şeyden haberi olmayan kadınlara zina isnadında bulunmaktır." (Buhari)

"Müslüman müslümanın kardeşidir. Ona hiyânet etmez, yalan söylemez ve yardımı terketmez. Her müslümanın diğer müslümana; ırzı, malı ve kanı haramdır. (Eliyle kalbine işaret ederek) takvâ buradadır. Bir kimseye şer olarak müslüman kardeşini hor ve hakir görmesi yeter." (Tirmizi)

"Allah katında dünyanın yok olması, bir müslümanın öldürülmesinden daha hafiftir." (Tirmizi)

"Gökte ve yerde olanların tümü, bir mümini öldürmek için işbirliği yapsalar, Allah onların hepsini yüz üstü cehenneme yollar." (Tirmizi)

Binaenaleyh herkes kendi hayatını korumaya çalıştığı gibi başkalarının hayatlarını da korumaya ve can güvenliğini sağlamaya yardım etmek durumundadır. Çünkü bir başkasının canına kast edildiğinde, sadece maktule zulmedilmiş olmaz. Aynı zamanda insan hayatının önemi ve dokunulmazlığı gibi toplumda hâkim olması gereken mühim bir prensip çiğnenmiş ve çok muhtaç olduğumuz merhamet gibi yüksek bir ahlakî fazilet zedelenmiş olur.

Allahü Teâlâ'nın insanlığa son mesajı olan Kuran-ı kerimde, hataen bile olsa bir hayata son vermenin yani bir insanı öldürmenin "diyet" ve "köle azat etmek" gibi maddî cezaları, "oruç" gibi bedenî cezaları yer alır.

Dinimiz, temelde bütün insanların hayat hakkını güvence altına almış ve uygulamada gerçekleştirilmesi için çeşitli tedbirler öngörmüştür. Yüce dinimizin insan hayatına verdiği değeri anlayabilmek için Kuran-ı kerimin şu âyet-i kerimelerine kulak vermek kâfidir:

"Kim, katil olmayan ve yeryüzünde fesat çıkarmayan bir kişiyi öldürürse, sanki bütün insanları öldürmüş gibi olur. Kim de bir kişinin hayatını kurtarırsa sanki bütün insanların hayatını kurtarmış gibi olur."