Emeğin hakkı, devletin akı: Elden maaş ödeyenlere çifte ceza!

"Alın teri kurumadan hakkın verilmesi" mukaddes bir düsturdur. Lakin günümüzde bazı işverenler, asgari bordro kurnazlığına saparak hem işçinin istikbalini hem de devletin hazinesini ciddi bir aşınmaya maruz bırakmaktadır.

Geçtiğimiz yıl yürürlüğe giren yeni değişiklikler, kaçış yollarını tamamen kapatıyor. Çember daralıyor. Elden ücret ödeyen patronlara çifte ceza kesiliyor...

KAYITLI KAYITDIŞILIK YARASI

Güneş balçıkla sıvanmaz. İş hayatında en sık rastlanan usulsüzlüklerden biri, yüksek ücret alan çalışanların bordroda asgari ücretli gösterilmesidir. Bu durum, "Kayıtlı Kayıt Dışılık" olarak adlandırılan derin bir iktisadi yaradır.

İşçinin hakiki kazancını gizlemek, kul hakkına girmektir; zira bu kurnazlık, çalışanın geleceğini doğrudan baltalamaktadır. Devletin vergi ve prim kaybı bir yana; işçinin emekli maaşı, tazminatı ve sigorta yardımları da bu yüzden kuşa dönmektedir. Bu mağduriyetlerin bertaraf edilmesi amacıyla ilk yasal barikat 2008 yılında kurulmuştur.

KANUNİ KALKAN VE ŞEFFAFLIK

Borçlar Kanunu, Basın İş, Deniz İş ve İş Kanunu'nda yapılan köklü değişikliklerle, tüm ücret ve tazminat ödemelerinin bankalar vasıtasıyla yapılması mecbur kılınmıştır. Kanunun ruhu, şeffaflığı tesis etmektir. Bu uygulama sayesinde işveren, borcunu ifa ettiğini zahmetsizce ispat edebilmektedir.

Muhtemel ihtilaflar daha başlamadan kökten engellenmektedir. Büyük müesseselerde maaş ödemeleri sürat kazanmıştır. Ayrıca personelin tek bankada toplanması, ciddi bir promosyon geliri doğurmaktadır. Ne acıdır ki, yasal boşluktan faydalanan bazı işverenler bu promosyonları kendi kasalarına aktarmaktadır; bu durum hakkaniyete sığmamaktadır.

ÇEMBER DARALDI: SINIR 3 İŞÇİ!

Devlet, denetim ağını adım adım genişletmektedir. İlk etapta 2009 yılında 10 işçi ile başlayan mecburi banka yolu, 2016 yılında 5 çalışana kadar indirilmiştir.

Nihayet, geçtiğimiz sene yapılan değişiklikle çember tamamen daralmıştır. Bünyesinde sadece 3 ve üzeri çalışan bulunduran tüm iş yerleri bu kapsama dâhil edilmiştir. Artık kaçış yolu kalmamıştır; gazetecilerden gemi adamlarına kadar herkes bu sıkı koruma kalkanının şemsiyesi altındadır.

İSTİSNALAR VE AÇIK BEYAN KAMÇISI

Hukuk, hayatın olağan akışını ihmal etmez. Banka şubesi bulunmayan mahallerde, ödemelerin PTT vasıtasıyla yapılmasına müsaade edilmiştir.