Orta Doğu okumaları

İnanç Uysal
01.03.2025
17

Genelde uzmanı olmadığım konularda danışmayı tercih ederim. O nedenle de bu gün köşemi kamuoyunun daha çok göç politikaları ile ilgili değerlendirmelerinden tanıdığı İlay Aksoy hanım efendi ile gerçekleştirdiğimiz bir söyleşiye ayırmayı tercih ettim.

Suriye de Irak gibi parçalanıyor mu

Suriye, Irak gibi değil eski Yugoslavya gibi böldürüleceğini düşünüyorum. ABD'nin yeni dünya düzenindeki hedefi büyük yekpare bloklar istemiyor. AB için de aynı mantık yürütüyor. Böl, parçala yönet. Şimdiden Suriye'nin fiilen

1. İsrail

2. PYDABD

3. DürzilerAleviler ve muhtemelen Hıristiyanlarda onlara katılır

4. Sünnilerin bölgesel olarak konumlandığını görüyoruz. Bundan sonraki süreçte bu bölgelerin bir tanesine özerklik ilan etmesine geldi sıra ( ki Dürziler geçen gün bunu yaptı )BM tarafından ( tıpkı İsrail'e yaptığı gibi) tanındıktan sonra fiilen bölünmenin ilk ayağı tamamlanmış olacak. Bana kalırsa Al Sharaa'nın görevi tam da bu.

Burada da Irak benzeri bir yapı oluşursa 1981 deki Oded Yinon planı büyük İsrail yerine şimdilik küçük komşular şeklinde işlemiş olmaz mı

Irak'ta özerk alanlar henüz tam bağımsızlığı ilan edemiyor, her be kadar İtalya gibi ülkeler onlara yurtdışında temsil ofisleri açtırsa da. Burada Suriye'ye "Balkanlar" modeli uygulamaktır diye ön görüyorum.

Suriye batısında; Lazkiye, Tartus ve Arvad Adası'nı kapsayan Ugarit bölgesinde özerklik ilan edildi.

Fiilen 4 parçalı bir Suriye ye mi gidiyoruz

Evet haklısınız. Görünürde mezhep, görünmeyen tarafında ise yer altı kaynaklar, liman işletmeleri ve İsrail'in Büyük Orta Doğu projesini gerçekleştirmek için gerekli koridor oluşturmak. Suriye'deki nüfusun Türkiye'ye nakledilmesinin sebebi de budur. Alan boşaltıldı.

İsrail ve ABD'nin bölgenin tamamı için bir ticari faaliyet alanı oluşturma planı mı var

İsrail'in kuruluş sebebi Batı'nın en zengin stratejik üssü olmaktı. Kutsal topraklar tam bir hikaye, neden bunu söylüyorum çünkü eğer gerçekten din amaçlı yapılmış olsaydı o zaman neden ilk kurulurken başka ülkeler düşünülmüş örneğin Uganda, Amerika Birleşik Devletleri, Avusturya, Guyana, Surinam gibi

Lokasyon olarak öncelikle İngiltere'nin Hindistan ticari rotasını çok kısaltan ama daha da önemlisi 1.Dünya savaşından sonra sınırları yeniden İngilizler ve Fransızlar çizerken bölgede onların adına kontrol altında tutabilecek bir strateji üs görevi görüyor. Ticaret elbette bu işgallerin en önemli parçası çünkü bir ter altı ve yer üst çok zenginlik var bölgede.

Hindistan dan gelen ticaret yolları projesi daha ekonomik olmasına rağmen neden Türkiye yerine İsrail den geçiyor. Biz kazandıysak

Biz kazanmadık, biz hükümetin aracılığıyla sömürüldük. BOP projesinin gerçekleşmesi tüm bölge ülkelerin istikrarsızlaştırılmasından geçiyor. Biz kazanmadık söylemleri sadece propagandadan ibaret. Yarın İsrail'in işi Al Sharaa'yla tamamen bittiğinde kendisini imha edecek, diğer teröristlere yaptığı gibi. Bu durumda Suriye'deki konumumuz çok sıkıntılı olmayacak mi İşin içinden çıkmak için ağır tavizler vermeye müsait olmayacak mı Küreselciler şu an BRİCS'ın kurucu üyelerini rakip görüyor, ve ona göre strateji geliştiriyor. Hindistan da kurucu üye. Biz BRİCS'te sadece "partner" statüsündeyiz.

Büyük ve güçlü bir Devletiz sizce Ortadoğu'nun bu günkü durumundan, yeni Osmanlı gibi bir imparatorluk oluşturmak mümkün olabilir mi.

Mümkün değil. Bir kere Osmanlı'nın altındaki ülkelerin tümü her ne kadar tartışmaya açık da olsa bağımsızlıklarını ilan etti. Mikro düzeyde bir milliyetçilik oluştu. Çağ değişti, insanların eğitim seviyeleri yükseldi, koşullar değişti ve en önemlisi ihtiyaçlar değişti. Bu da propagandadan ibaret.

Trump şu anda bölgeyi tam olarak bir ticaret sahası gibi anlatıyor ve Filistin konusundaki niyetlerini açık ediyor. Burada biz ne yapmalıyız.