Yok sayılanlar

Bu yazı bir görüş değil, yaşanmışlığın kaydıdır. Bir tanıklıktır.

Bu yazı; slogan sevene ağır, taraf kavgası arayana sıkıcı, hızlı tüketene uzun gelebilir...

Siz hiç yok sayıldınız mı

Söylediğiniz bir sözün duyulmadığı, verdiğiniz emeğin görülmediği, orada olduğunuz hâlde "yoksunuz" muamelesi gördüğünüz oldu mu hiç

Kalabalık bir sınıfta el kaldırıp öğretmenin bakmadığı çocuk gibi...

Bir işte "iyi ki varsın" yerine "zaten görevindi" denilen emekçi gibi...

Ya da en ağırı: Bir ömür çalışıp, sonunda kayıtlarda hiç var olmamış sayılan biri gibi...

Yok sayılmak içini acıtır insanın.
ünkü bu, yalnızca hakkın gaspı değil; insanın varlığına yönelmiş açık bir inkârdır.

Bir anne düşünün.
ocuğu daha dünyaya gelmeden, kanını emer.
Doğar, sütünü emer.
Binbir zahmetle büyütür; gençliğini emer.
Bir ömür sevgisini emer...

Anneme ait bu sözler.
Devamında, 'bala (evlat) hep emer oğul', sözleri dökülmüştü ağzından.

Şimdi ben bir gün dönüp anneme şunu desem: Senin yaptıkların kayıtlı değil. Sayılmıyor.

Bu nankörlük karşısında, ne hissederdi anam

İşte bugün yüzbinlerce insan devletten tam olarak bunu duyuyor.

Neden bu girizgahı yaptım

ALIŞTIK AMA SAYILMADIK

18 Ocak Pazar günü Staj ve ıraklık Sigortası Mağdurları Federasyonu İstanbul'da bir konferans düzenledi.

Başlığı sade ama çığlığı büyüktü: Staj, ıraklık Sigortası SGK Başlangıcı Olsun.

O salonda, yüzbinlerce insanın ortak hissi vardı: alıştık ama sayılmadık!

Federasyonun mücadelesi takdire şayan.

Belli ki sonuç alınana kadar da durmayacaklar.

Konferansta tek bir siyasi parti başkanı vardı.

Anahtar Partisi Genel Başkanı Yavuz Ağıralioğlu.

Şu cümleyi kurdu: 'Devletin imkânlarını har vurup harman savururken hesaba gelmeyen para, hakkı olanlar hakkını isteyince hesaba geliyorsa devlet kötü yönetiliyor demektir.'

O gün orada bütün muhalefet partilerinin temsilcileri olmalıydı. Ama bu çığlık onların ajandasına girmemişti.

'Kötü yönetilen sadece devlet mi' diye düşündüm ister istemez.

BU BİR TANIKLIK

Tatmayan bilmez derler.
Meslek lisesi mezunuyum.
Sigorta başlangıcım 1994.

Stajımı Yalova'da, akrilik kimya sanayide faaliyet gösteren, üretim kapasitesi o yıllarda dünyanın ilk 3'ü arasında gösterilen dev bir fabrikada yaptım.

Lise son sınıfta 3 gün fabrikaya 2 gün okula gittim.
ıraklık eğitiminde bu süre daha da fazla: 4 gün iş, 1 gün okul.
Bazı yerlerde hafta sonu mesaisi bile var.

Stajı ya da çıraklığı sadece eğitim olarak görenlerin anlaması adına söylüyorum.

İşin matematiği net: Bu eğitim değil iş!

Prensip olarak erken emekliliğe karşı olsam da önceliğim adalet üretmeyen sistemle mücadele etmek.

Gelin biraz daha derinlemesine düşünelim.

Bugün Şampiyonlar Ligi maçı var.
Galatasaray Atletico Madrid'i ağırlayacak.
Bazı çocuklar o maça gidemez.
Bazıları ilk düdüğü bile duyamaz.
Yorgunluktan televizyon başında uyuyakalırlar çünkü.

alışmak ibadettir bizim inancımızda.
Bu çocuklar daha buluğ çağında başlar ibadete.
İbadetinizin yok sayıldığını düşünün.
Bu durumda ibadetinize aynı şevkle devam edebilir misiniz

Türkiye'de sosyal güvenlik sisteminin en acı çelişkilerinden biri tam da burada: alıştılar ama sayılmadılar.

Stajyer dedik.
ırak dedik.
Formayı giydirdik ama lisans çıkarmadık.
Sahaya sürdük ama istatistiğe yazmadık.

On binlerce genç, daha ergenliğini tamamlamadan sabahın köründe yollara düştü.

Atölyeye girdi.
Tezgâh başında durdu.
Mesai yaptı.
Ustaya, amire, vardiyaya tabi oldu.
Binlercesi ya canından oldu ya da uzvundan.

Ama emeklilik söz konusu olduğunda sistem onlara şunu söyledi: Sen o maçı hiç oynamadın.

Bugün yaklaşık 331 bin insan, hayatının bir bölümünün resmi kayıtlarda silinmiş olmasıyla yaşıyor.

Bir yasal düzenlemeyle 70-80 bin kişi hemen emeklilik hakkına kavuşabilir.

Kanun teklifleri var.
Komisyonlar var.
Ama kararlı bir siyasi irade yok.
Bu "yok sayma" yalnızca kâğıt üzerinde değil.
Hayatın tam ortasında.

BU BİR İŞ KAZASI DEĞİL

Arda Tombul.
Henüz 14 yaşındaydı.

Büyükçekmece'de, Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) kapsamında staj yaptığı metal atölyesinde, kafası sac büküm makinesine sıkıştı.
Tam 16 dakika müdahale edilmedi.

Bir futbol maçında oyuncu yerde kalsa hakem oyunu durdurur.
Burada durmadı.

Altı gün sonra çocukluğunu bile yaşayamadan aramızdan ayrıldı Arda.

Bu bir iş kazası değil.
Bu, kuralları yanlış yazılmış bir ligdir.
Ve bu ligde kaybedenler hep çocuklar oluyor.

Bir yanda çalıştığı hâlde "çalışmamış sayılan" gençler...
Diğer yanda "eğitim" adı altında ağır sanayide oynatılan çocuklar...

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi'nin verileri ortada:
2013-2025 yılları arasında en az 770 çocuk işçi, hayatını kaybetti.
2025'te bu sayı tam 94.

Onlar maç izleyemedi.
Hayal kuramadı.
"Büyüyünce" diyemedi.

Sosyal devlet dediğiniz şey, kupalarla, madalyalarla ölçülmez.
En zayıfı nasıl koruduğunuzla ölçülür.

ocuğu koruyamayan, gencin emeğini yok sayan, çalışanı istatistikten silen bir sistem adil değildir.

ocukluğunu yaşayamayanlar, yarın anne-baba olduklarında tek bir şey ister: Ben çocukluğumu yaşayamadım bari çocuğum yaşasın.

Bugün staj ve çıraklık mağdurları şunu söylüyor: Ben yine çalışırım. Emekli olsam bile çalışırım. Ama bari evladıma nefes alabileceği bir gelecek bırakayım.

MESELE ERKEN EMEKLİLİK DEĞİL

Erken emeklilik devlete yük müdür
Evet, yüktür.