İsrail'in Washington'la yaşadığı kriz, klasik bir "görüş ayrılığı" değil. Tel Aviv'in asıl korkusu, ABD'nin İran'la pazarlık yapması da değil; bu pazarlığın konusu haline gelmesi. Washington, Hürmüz'deki kapanma riskini azaltmak, petrol fiyatlarını sakinleştirmek ve savaşı mutabakat zaptına bağlamak isterken, Tel Aviv'in Güney Lübnan hesabını masaya koyuyor.
İsrail basınına yansıyan "güven krizi" ifadesi, sıradan bir haber ayrıntısından daha fazlasını anlatıyor. ABD, metni İsrail'le paylaşmaktan çekiniyor; çünkü Tel Aviv'in bunu sızdırıp Washington'a karşı kampanyaya çevirebileceğini düşünüyor. Bir taraf artık verdiği bilginin kendisine karşı kullanılacağından korkuyor.
Burada şaşılacak bir şey yok. Öteden beri, ezberlere inat söylediğimiz mesele buydu. ABD, ekonominin gerçeklerinin duvarına çarptığı gün İsrail'le ilgili ezberini bozmak zorunda kalacaktı. Çünkü ABD-İsrail ilişkisini, Amerikan Ortadoğu politikalarından bağımsız okuyan herkes yanlış sonuca varır. İsrail, Washington için yalnızca ideolojik yakınlık, lobi gücü ya da dinî bağlılık meselesi olmadı. ABD, İsrail'i gerektiğinde karadaki savaş gemisi gibi kullandı.
1973 Arap-İsrail Savaşı sonrasında Amerikan stratejik aklında İsrail'e yüklenen anlam değişti. İsrail, Amerikan deniz gücünün, üs ağının ve petrol jeopolitiğinin tamamlayıcı aparatı haline geldi. Bu ilişki başından beri bugünkü yoğunlukta değildi. Amerika'daki siyonist çevrelerin bir bölümü dahi, Arap-İsrail savaşları öncesinde bugünkü kadar sınırsız bağlılık içinde değildi. Savaşlar, petrol jeopolitiği ve Sovyet etkisi İsrail'i merkeze taşıdı.
Bugünkü kırılma bu zeminin tersinden işlemesidir. Süreç içinde siyonizm ABD siyasetini büyük ölçüde esir alsa da ekonomik gerçeklik sonunda kendi hükmünü dayatıyor. E... bu kadar borcu döndürmek kolay değil. ABD, İsrail'den vaz mı geçiyor, yok, ama İsrail'in hareket alanı Amerikan maliyet hesabını zorladığı için frene basıyor. Açık ama yine de söyleyeyim, İsrail ezberi, ahlaki bir uyanışla değil, ekonomik gerçekliğin duvarıyla çatırdıyor.
Yıllarca ABD'nin bölge siyasetinde İsrail güvenliği mutlak veri kabul edildi. Şimdi Washington, İran'la masaya otururken İsrail'in Lübnan'daki askeri varlığını pazarlığın başlığına dönüştürüyor.

12