Dağ kanunlarına dönüş

3 Ocak sabahı dünya, uluslararası tarihe kara bir leke olarak geçecek bir olayla uyandı. ABD özel kuvvetleri, Venezuela'nın başkenti Caracas'a düzenledikleri bir operasyonla Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve eşini yatak odalarından alarak kaçırdı. Gerçekleşen, egemen bir devlete ve liderine karşı uluslararası hukuku ve diplomatik teamülleri hiçe sayan modern bir korsanlık eylemiydi.

Dünya, uzun yıllar boyunca hukukun, kuralların ve toplumsal sözleşmelerin insanlığı barbarlıktan koruyacağına inanmak istedi. Devletlerin gücünü sınırlandıran anlaşmalar, liderleri denetleyen mekanizmalar ve krizleri yönetmek için oluşturulan diplomatik zeminler, bu inancın temel dayanaklarıydı. Ancak son yaşananlar, dünyanın artık kurallara, anlaşmalara ve ortak akla dayalı bir düzenden; kaba gücün meşruiyet kazandığı, güçlünün zayıfı ezdiği orman kanunları, hatta mağara kanunları çağına geçtiğinin açık bir ilanıydı.

Venezuela Devlet Başkanı Maduro, ülkesindeki ekonomik krizin sorumlusuysa ve seçimlerde şaibe olduğuna dair ciddi iddialar varsa bile çözüm yolu bu korsanlık olamazdı. Uluslararası gözlem mekanizmaları, şeffaf soruşturmalar, bölgesel arabuluculuk girişimleri ve halkın iradesini esas alan seçim süreçleri hâlâ mümkündü.

ABD yönetimi bu haydutluğa, "uyuşturucu terörizmi, kokain kaçakçılığı ve ABD'ye karşı makineli tüfeklere sahip olma" gibi gerekçeler uydurmakta gecikmedi. Bu tablo, 2003'te Irak işgaline bahane edilen ve hiçbir zaman bulunamayan kitle imha silahları yalanını bizlere hatırlattı.

Bu operasyonun arka planında, Maduro'nun Filistin'e verdiği açık ve kesintisiz desteğin de bulunduğunu göz ardı etmemek gerekir. Venezuela, yıllardır işgalci İsrail'in Gazze'de ve Filistin topraklarında yürüttüğü işgal ve katliam siyasetine karşı en net tutum alan ülkelerden biri oldu. Maduro yönetimi, siyonizmi açıkça eleştirmiş; İsrail'le diplomatik ilişkileri askıya almış ve Filistin direnişine siyasi destek vermekten geri durmamıştı.

Bu duruşun, özellikle Gazze'deki soykırımın küresel ölçekte tepki topladığı bir dönemde, ABD-İsrail ittifakı açısından kabul edilebilir olmadığı açıktı. Dolayısıyla Maduro ve eşine yönelik bu saldırganlığı yalnızca "demokrasi" ya da "narko-terörizm" söylemleriyle açıklamak ikna edici değildir. Filistin meselesinde safını netleştiren, İsrail'in saldırgan politikalarını meşrulaştırmayı reddeden her aktör gibi Maduro da hedef tahtasına oturtulmuş; bu operasyon, aynı zamanda siyonizme karşı çıkanlara verilmiş açık bir gözdağı niteliği taşımıştır.

Venezuela örneğinde yaşananlar, yalnızca Latin Amerika'yı ilgilendiren bir mesele de değildir. Bu tablo, küresel sistemin iflasının ilanıdır. Eğer bir ülkenin iç sorunları, başka bir devletin saldırganlığına gerekçe yapılabiliyorsa, yarın aynı yöntem başka coğrafyalarda da uygulanabilecektir. Bugün Venezuela, yarın başka bir ülke… Bu zincirin nerede duracağına dair hiçbir güvence yoktur. Güçlünün hukuku belirlediği, zayıf olanın ise yalnızca sonuçlara katlanmaya zorlandığı bir dünya düzenine rıza gösterilmemelidir.

Venezuela baskını, aynı zamanda II. Dünya Savaşı sonrası kurulan uluslararası sistemin fiilî cenazesi olmuştur. ABD'nin bu eylemi, başka devletlere karşı güç kullanımını yasaklayan temel Birleşmiş Milletler ilkelerinin açık ihlaliydi.