Kısa bir süre hapishanede kalan bir arkadaşım anlattı. Aynı koğuşta kalan bir suçlu mahkemeden çıktıktan sonra koğuşuna sevinçle dönmüş.
Arkadaşım sormuş; "Hayrola, tahliye mi oldun" Gururla "Yok" demiş suçlu olan, "10 yıl ceza verdiler."

Bizimki gülmüş, "10 yılın nesine seviniyorsun" Aldığı cevaba bakın: "20 yıl isteniyordu. Yarı yarıya zafer kazandım. Nasılsa 5 yıl yatar çıkarım." Bu suçlu uyuşturucu satmaktan hapse girmiş biri. Muhabbetin arkası daha feci. "Peki, çıkınca ne yapacaksın" Katillerin bile hayatımıza girdiği bir düzende uyuşturucu satan adamın geleceği de kuşkusuz farklı değil. "Yine uyuşturucu satacağım. Ne yani, asgari ücretle bir işte mi çalışacağım!"

Hapishanenin insanı ıslah eden yanı geçmişte kaldı. İşledikleri cinayetlerle kariyer yapan adamlar ülkesinde, zehrin tadını alan bir daha zor terk ediyor yanlışlarını. Böylelerine daha ağır cezalar gerektiğini söylemek haddimize değil. Çünkü kolay para kazanmanın ilham verici yanı ağır bedeller ödetse de ne desek nafile. Kafile hâlinde suçlular da geliyorsa yandı bizim çocuklarımız!

Çalmanın ayıp ve hatta günah sayılmadığı bir zaman tünelinin içindeyiz. Onların ayakta kalma koşullarını icat eden sistem, yarınlar için nasıl büyük bir tehlike oluşturuyor kimsenin umurunda değil. Bilgisayarın karşısında "oyun haplarıyla" bağımlı hâle getirilen çocuklar ve dizilerin karşısında kendinden geçen aileler filmin sonunu bekliyorlar. Hayata katlanmanın yolu uyuşmaktan geçiyor belki de.

Gençliğimde hapiste yıllar geçiren bir adam tanımıştım. Hayatın bodrum katında yaşamış ama başı hep yukarıda! Çocukluğunda su satmış, simit satmış ama kimseyi satmamış, hapis cezası yüzünden eğitimini yarım bırakmış. Hayatında hiç çiçek koparmamış birine niye hapis yattığını sormuştum da öfkesini yenemediği zamanlar olmuş, doğrularında inadı inatmış.

Hapisten çıktıktan sonra elinden gelen her işi yapmış, aç kalmış ama harama el uzatmamış. Hayatın selesinde taşımış çocuklarını, karısına gül gibi bakmış. Herkes rahmet okuyor ardından. Ardında güzel izler bırakmış. Yıllar sonra "nasıl öldü" diye sormuştum da hapishanede ciğerleri su toplamış!

Böyle insanları da gördü hapishaneler. Onlar gururlu mahkûm. Kendi dilini yaratan ve teknolojiye mahkûm olanların tanımakta zorluk çektiği insanlardan biri.