General Electric (GE) Aerospace'in üst düzey yöneticileriyle İstanbul'da gerçekleştirdiğimiz görüşme, Türkiye ile şirket arasındaki ilişkinin ulaştığı boyutları daha yakından değerlendirme imkânı verdi.

GE Aerospace, yaklaşık 50 bin ticari ve 30 bin askerî uçak motorundan oluşan küresel filosu, 57 bin çalışanı ve yılda yaklaşık 3 milyar dolarlık araştırma-geliştirme harcamasıyla dünya havacılık sektörünün en önemli aktörlerinden biri. GE Aerospace, Türkiye'de bu yıl 60'ıncı yılını kutluyor. İlişkilerin başlangıcı 1966 yılında Türk Hava Kuvvetleri envanterine giren, J85 motorlu F-5 uçaklarına kadar uzanıyor. Türkiye de artık yalnızca uçak ve motor satın alan bir ülke değil. Kendi hava araçlarını tasarlayan, kritik parçalar üreten, motor montajı ve bakımı gerçekleştiren, küresel tedarik zincirlerine dâhil olan ve ileri mühendislik kabiliyeti geliştiren bir ülke konumunda.

Bu nedenle GE Aerospace ile Türkiye arasındaki ilişkiyi yalnızca 'satıcı ve müşteri' ilişkisi olarak tanımlamak eksik kalır. Bugün Türkiye'de hizmette olan veya sipariş aşamasında bulunan 3 bin 100'den fazla ticari ve askerî motor, GE Aerospace ve ortaklarının ürünlerinden oluşuyor.

Savunma ve Sistemler Direktörü Kement Akdemir ve Satış Genel Müdürü Orkun Tuncer (soldan sağa)

Türk Hava Yolları, Pegasus ve SunExpress gibi Türkiye'nin önde gelen hava yolu şirketleri; GEnx, GE90, CFM LEAP ve CFM56 motorlarını kullanan geniş ve dar gövdeli uçak filolarına sahip. Türk Hava Yolları'nın 50 Boeing 787 için 100'ü aşkın GEnx motorunu tercih etmesi ve bu anlaşmayı 15 yıllık bakım hizmetiyle desteklemesi, ilişkinin geleceğe dönük boyutunu gösteriyor.

HÜRJET HAYATİ

İş birliğinin savunma sanayii boyutu ise daha da kritik. Türkiye'nin ilk yerli jet eğitim ve hafif taarruz uçağı HÜRJET'e, GE Aerospace tarafından üretilen F404 motoru güç veriyor. TUSAŞ ile GE Aerospace arasında Mayıs 2026'da imzalanan nihai anlaşma, HÜRJET programı için F404 motorlarının tedarikini ve programın teknik olarak desteklenmesini kapsıyor.

HÜRJET, Türkiye açısından sıradan bir uçak projesi değil. Türk Hava Kuvvetleri'nin eğitim ihtiyaçlarının karşılanması, mevcut jet eğitim uçaklarının yenilenmesi ve Türkiye'nin uluslararası pazarlara rekabetçi bir platform sunabilmesi açısından büyük önem taşıyor. Bu nedenle F404 motorlarının zamanında temin edilmesi ve HÜRJET programının kesintisiz biçimde ilerlemesi hayati önemde.

KAAN'ın uçuş testlerinde kullanılan F110 motorları da yine GE Aerospace tarafından üretiliyor. GE Aerospace'in Türkiye'deki varlığı yalnızca uçaklarla sınırlı değil. Son 30 yılda 35 adet LM2500 gaz türbini, İstanbul sınıfı fırkateynler ve MİLGEM korvetleri dâhil olmak üzere Türk Deniz Kuvvetleri'ne ait 18 gemiye entegre edildi.