Her şeyi insanın etki alanındaki bir şey gibi tanımlamak zamanımızın en derin problemi belki de. Aslında insanın etki alanı çok sınırlı... Buna karşılık insan birçok başka şeyin çok daha fazla şekilde etkisine açık... Bir şeyleri anlamaya çalışırken kendimizi konumlandırdığımız yer doğru değilse, bütün o anlama çabası doğal olarak boşa gidiyor ve daha kötüsü bizi de yanlışa sevk ediyor. Dahası, etki alanımızda sandığımız şeyler bizden sandığımız kadar çok etkilenmeyince hayal kırıklığına uğramamız kaçınılmaz oluyor.
Simone Weil, 'Tanrı Sevgisi Üzerine Düzensiz Düşünceler' kitabında insanlığın istikametinin nerede ve nasıl şaştığına inceden bir vurgu yapıyor: "Bir çiftçinin işi güneş enerjisini yakalamak yahut onu hapsetmek değildir. O, ekimini güneşe göre yapar ve bitkilerini ondan en sahih şekilde yararlanmak üzere yetiştirir. Bu emekte saklı olan çabanın mihenk noktası çiftçinin kendisi değil, güneştir. Bu durum bizim de iyiliğe erişmek için ve ruhumuzu dindirmek için, merhametin ve lütfun ışığından ayrılamayacağımızı anlatır. O çiftçi gibi hepimiz de Tanrı ile yaratılışın sahnelendiği kutsal bir dramda basit oyuncularız."
Hayat bizim kurguladığımız bir şey değil; zihinlerimize bunun aksini kodlamaya çalışan zamane gurularının söylediklerinin aksine, hayat içinde yaşadığımız ve iyisiyle kötüsüyle maruz kaldığımız bir şey! Yani ipler bizim elimizde değil, hiçbir zaman da olmuyor. Kararını verdiğimiz şeyler bile hayatın önümüze çıkardığı seçenekler arasından yaptığımız 'tercihler' ve yönelimlerle ilgili...
"Suyun üstünde suyla birlikte akan kuru bir yaprak gibiyiz" dedi manzarayı seyreden iki adamdan biri. "Ama yaprak bizden farklı olarak yüzeceğim diye deliler gibi çırpınıp kendini telef etmiyor!" dedi gülümseyerek diğeri.
Çoğu zaman zekamıza çok fazla güvenip kendimizi hataya düşürüyoruz. Zekanın mekanik bir yapısı var, elindeki somut, görünür, ölçülebilir, ölçeklenebilir, hesaba gelir malzemeyle işliyor. Oysa hakikatin nüvesi soyut alandadır, aşkın tabiattadır, insanın sınırlı kapasitesiyle tam olarak kavrayamayacağı, ölçümleyemeyeceği, hesabını yapamayacağı ve idrakine güç yetiremeyeceği büyüklükte, daha doğru deyişle sınırların ötesinden sonsuza uzanan tarifsizliktedir. İnsan en üst seviyedeki zekasıyla bile ancak uzanabildiği yere kadar sınırlı, sonlu, kifayetsiz bir idrak geliştirebilir. Zekanın bittiği, aklın hayrete düştüğü, kalbin kamaştığı yer, sonsuz hakikat için neredeyse belirsiz, küçük bir noktadır. Bunu göremeyen kendini okyanusta yol alan bir gemi zanneder; oysa leğenin içindeki bir kâğıt kayıktır sadece. Islandığı yerde de batar.

4