Prof. Dr. Hüseyin Şeyhanlıoğlu
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Uzmanı
hseyhanlioglu@gmail.com

Trump'ın ABD kongresinde üstünlüğü elinden kaçırması ve Netanyahu'nun İsrail'de seçimleri kaybetmesi hâlinde Türkiye Orta Doğu'da daha aktif roller üstlenebilir. Türkiye bu durumda, ABD'den bağımsız, daha Asyatik ve İslami olacaktır. Ancak İsrail'in 'Abraham Antlaşması'na göre yayılması ve Doğu Akdeniz'deki çalışmaları, bölgeyi Armageddon'a hızla sürükleyebilir.

21. asrın ilk çeyreğini çok ağır bedellerle tamamlayan dünya, kıtalararası uçuş yapan bir uçağın rota değişikliği gibi kavşak noktasında bulunmaktadır. Tarih, daha evvel bu gibi anlara sahne olmuşsa da kanaatimce hiçbir dönem bu kadar köklü, nihai ve bağlayıcı olmamıştır.

Son altı bin yıllık dünya siyasi tarihine bakıldığında, ortalama bin yıl olduğu görülen medeniyetler arası güç değişiminde, batan güneşin yeniden doğması gibi, 6000 yıl içinde en az beş büyük makas değişikliği görülmektedir. Mezopotamya, Anadolu, Mısır, Yunan, Roma, Pers ve İslam medeniyetleri bu konuda başlıca örnekler olarak görülebilir.

Silahların yıkıcı etkisi ve Batı'dan Doğu'ya kayan, iktisadi, siyasi ve askerî güç değişimi, İslam dünyasının -tıpkı sekiz asır önce Moğol-Haçlılardan sonraki devirde olduğu gibi- tekrar dirilişinin ayak sesleri olarak görülmektedir.

Bereketli Hilal'de yaklaşık 1000 yıl süren İslam'ın küresel başat güç konumunun, Endülüs ve Osmanlı üzerinden Avrupa'ya ve son 80 yılda ABD'ye geçtiği malumdur. Ancak son çeyrek asırda Çin ejderhasının iktisadi uyanışı ve Batı'ya meydan okuyuşunun özellikle İran'da ama Bereketli Hilal merkezli, İslam dünyasının 'kalbgâhı'nda olduğu görülmektedir.

MEKKE PAKTI VE BEDİR MUTABAKATI

1991 yılının ocak ayında Dicle'nin kenarında akıbetini bekleyen Bağdat'ın, özellikle İsrail, İngiltere ve ABD tarafından bombalanması; İsrail tarafından Babil'in intikamı olarak görülürken, Hıristiyan âleminde Haçlı seferleri adına "Noel gecesinin ışıkları" olarak görülmüştür. Kanaatime göre ise bugünkü Mekke Paktı'nın başlangıç süreci olarak 2 Ağustos 1990 yılında Saddam'ın Kuveyt'i işgali ve sonrası yaşanan bu süreç görülmektedir.

11 Eylül olayları bahanesiyle ABD'nin önce Afganistan'ı (2001) iki yıl sonra da Irak'ı işgali, Şam'daki Sadneya Hapishanesinde İsrail tarafından üretilen DEAŞ mikrobunun Suriye ve Irak'ı sarması ardından Sudan, Suriye ve Libya'nın parçalanması ve son olarak İsrail'in Gazze'yi imha süreci, İran ve Yemen boğazlarındaki savaş, Mekke Paktı'nın doğuşunun başlıca sebepleri olarak görülmektedir.

35 sene sonra değiştirilen ABD'nin son Ulusal Güvenlik Stratejik (NSC-2025) belgesinde, bölgemizle alakalı hedeflere bakıldığında; Doğu Akdeniz, Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı'nın kontrolü ve Büyük İsrail'in hedeflendiği görülmektedir.

İsrail de bu süreçte Hindistan-Avrupa merkezli IMEC projesi ve Akabe Körfezi'nden, Gazze'yi ve Süveyş Kanalı'nı ortadan kaldırmayı hedefleyen Ben Gurion Kanalı planıyla harekete geçmiştir. Yunanistan'la Kıbrıs Rum kesimi üzerinden kuruduğu irtibat dikkat çekmektedir. Böylece Doğu Akdeniz, Lübnan ve Golan'ı kontrol altına almak hedefinde olduğu görülmektedir.

Bu durumda bölgenin en büyük askerî gücü olan Türkiye, tek nükleer güce sahip İslam ülkesi olan Pakistan ve zengin Suudi Arabistan'ın kurucu ortak oldukları askerî Mekke Paktı'nın doğuşu, hayati ve son derece tarihî bir hadisedir.

Mısır ve İran'ın buna katılımı hâlinde pakt, Çin ve Batı arasındaki en büyük askerî güce dönüşebilir. Bu süreçte imzalanan Bedir Mutabakatı da bu gücü Endonezya'ya uzatmaktadır ki; 300 milyon nüfusluk Endonezya-Malezya hattının da buraya bağlanması hâlinde dünyanın en büyük coğrafi ve askerî gücü ortaya çıkabilir. Bu da yeni bir dünya düzeni anlamına gelmektedir.

Jeopolitik ve stratejik açıdan dünyanın en önemli coğrafyasında parçalı ve kavgalı tutulan İslam dünyasının dirilmeye başladığı bu süreçte, Batı'da askerî durumdan daha kötü olarak, siyasi çöküş de yaşanmaktadır. ABD'nin hantal uçak gemileri Basra Körfezi'ne yaklaşamamaktadır. Çin'in hızlı, ucuz, teknolojik, siber ve iktisadi gücü Batı'da asırlık fabrikaları kapatırken, bunca savaşa rağmen petrol fiyatları ve sağlık sigorta bedelleri inmeyen Batılıların, bu seçimde Trump ve Netanyahu'yu Sezar gibi tahtından indirecekleri düşünülmektedir.

1993 yılında Huntington tarafından yazılan medeniyetler çatışmasında, Hıristiyan ve Yahudilere karşı müttefik medeniyetler olarak görülen, İslam ve Budist Çin medeniyetinin de aynı cephede oldukları görülmektedir. Çünkü ikisinin de düşmanı Batı olduğu gibi, Çin'in Kuşak Yol Projesi (BRI) ve enerji kaynağının (%85) ana güzergahı "İslam Dünyası Heartlandı" (Kalbgâh) olan Bereketli Hilal'deki, Doğu Akdeniz-Hürmüz ve Kızıldeniz altın üçgenidir.

Şu anda ABD-İsrail saldırıları karşısında sessiz görülen Çin'in, İran'ın çöküşüne ya da Yemen'in işgaline izin vermeyeceği rahatlıkla görülmektedir. Mekke Paktı'na karşı oldukça dikkatli ve meraklı görülen Çin'in çıkarları gereği bunu da destekleyeceği anlaşılmaktadır.

Global aktör Türkiye ve dirilen İslam dünyası

İSRAİL-ABD SEÇİMLERİ BATI'NIN ÖLÜM ÇANLARI MI

İsrail'in siyasi yapısındaki koalisyon merkezli iki grup (Netanyahu/Likud merkezli aşırı sağ ve ılımlı blok) birbirine çok yakın oylar (54-60) almaktadır. Yapılan anketlerde görüldüğü kadarıyla aşırı sağ Netanyahu koalisyonu, az bir farkla bu seçimi kaybedecektir.

Kendisi de zor durumda olan ve kongrede çoğunluğu kaybetme durumunda görülen ve "Topal Ördek" durumuna düşmesi kuvvetle muhtemel olan Trump, Netanyahu'nun seçilmesi için İsrail halkına doğrudan mesaj göndermiştir: "Lütfen bu mektubun, İsrail Başbakanı olarak yeniden seçilme yarışında Bibi Netanyahu'ya olan tam ve eksiksiz desteğimi temsil etmesine izin verin. Bibi Netanyahu sizi asla hayal kırıklığına uğratmayacak."

Trump böyle dese de İsrail, tam bir bataklıktadır.

Netanyahu'nun, hükûmet kuramaması hâlinde İsrailli Arap Partileri (13 parlamenter) kilit role sahip olur ve bu durumda ılımlı partiler iktidara gelir, savaşı durdurur ve Netanyahu'yu hapse atar.

Buna karşın siyasi krizleri, dış savaşla yönetmekte usta olan Netanyahu'nun, altı ay süresince geçici başbakan olarak hükûmeti yürütmek, siyasi krizi tırmandırmak ve tekrar İran, Lübnan ve Türkiye ile Suriye'de savaş ortamına dönmek ihtimali zayıf değildir. Çünkü İsrail devleti, dünyanın her yerinden getirilen karmaşık toplumunu ancak savaşla bir arada tutmaktadır.

Ancak başarısız İran savaşı devam ederken İsrail, Türkiye ile Suriye'de savaşamaz. Trump, bu sebeple Türkiye'yi devamlı övmekte ve İsrail'le savaştan uzak tutmaya çalışmaktadır. Aynı zamanda Türkiye'ye Suriye ve Irak'ta çeşitli tavizler vermektedir. F35 ve CAATSA yaptırımları da yakında kaldırılabilir ki, Cumhurbaşkanı Erdoğan bu konuda proaktif bir liderdir. Bıçak sırtında yürümekte, Netanyahu'dan daha usta olup harbin hile olduğunu gayet iyi bilmektedir.