Türk atasözlerinin en önemli kaynaklarından biri olan ve Türkoloji çevrelerinde 'Petersburg Oğuzname'si olarak ünlenen eserin karşılaştırmalı ve çeviri yazılı metni nihayet tam metin hâlinde ilk kez yayımlandı.
Prof. Dr. Osman Fikri Sertkaya ile Doç. Dr. Hülya Uzuntaş tarafından hazırlanan Oğuzname (Atalar Sözü) Sankt Peterburg Nüshası Türk halk edebiyatının önde gelen araştırıcısı Prof. Dr. İlhan Başgöz'ün aziz hatırasına ithaf edilmiş.
Eserin yayın yönetmeni Prof. Dr. Şükrü Halûk Akalın, 'Sankt Peterburg Oğuzname'sinin Yayımı Dolayısıyla' başlıklı bölümde yazmanın elektronik görsellerine ulaşmasının ve yayım çalışmasının öyküsünü anlatıyor. Prof. Dr. Akalın hem içerdiği zengin söz varlığı hem başka kaynaklarda bulunmayan veya farklı biçimlerde geçen atasözlerini kapsayan, bir atasözünde Rusça sözcüklerin geçtiği, "ex-libris" kayıtlarına göre bir zamanlar Rusça adlı kişilerin de sahip olduğu bu ilgi çekici Oğuzname hakkındaki bilgilere ve yazmadan bazı görsellere Türk Atasözleri Sözlüğü'ne (TDK, 2022) yazdığı Sunuş'ta da yer verdiğini belirtiyor. Atasözlerinin önemli kaynaklarından biri olmasına karşılık 'Petersburg Oğuzname'sinin o güne kadar yapılmış az sayıdaki yayımında tam metninin ortaya konulmamış olduğuna değinen Akalın, bu çalışmalarda Arap harfli metnin okunmasındaki güçlüklerden dolayı doğru okunamayan, bu yüzden atlanan atasözleri bulunduğu gibi müstehcen görülenler yüzünden görmezden gelinen bölümlerin de olduğunu veya ... işaretiyle geçiştirildiğini yazıyor. Nüshanın elektronik görsellerini elde etmesinden sonra Prof. Dr. Osman Fikri Sertkaya'ya gönderen Prof. Dr. Akalın böylece Oğuzname'nin yayım sürecinin başladığını belirtiyor.
Haberin DevamıProf. Dr. Sertkaya bugüne kadar diğer Oğuzname nüshalarının sekiz on kadarının yayımlanarak üzerlerinde çalışıldığını ancak Rusya Federasyonu'nda Sankt Petersburg Devlet Üniversitesi Doğu Fakültesi Kütüphanesi Elyazmaları Bölümü'nde bulunan Oğuzname'nin tam metnin yayımlanmadığına dikkat çekerek, yazmanın ilk kez Azerbaycan bilginlerinden Samet Elizade tarafından 1987 yılında Kiril harfleriyle, ikinci ve üçüncü baskılarının ise Latin harfleriyle Bakü'de hem eksik hem de sansürlü olarak, bazı kelimeleri de yanlış okunuşlarıyla yayımlandığını hatırlatıyor.
Haberin Devamı'Sankt Petersburg Oğuzname'sinin tam ve sansürsüz metnini ilk kez Doç. Dr. Hülya Uzuntaş ile işleyerek yayıma hazırladıklarını belirten Prof. Dr. Sertkaya, yazmadaki 1.855 atasözünü daha önce yayımlanan sekiz yazma atasözü metni ile karşılaştırdıklarını, böylece müstensih hataları, özellikle Arap harflerindeki nokta eksiklikleri ve imla yanlışlarını düzelttiklerini, müstensih tarafından atlanan kimi eksik kelimeleri de diğer yazmalarla karşılaştırarak metin tamiri yaptıklarını anlatıyor. Prof. Dr. Sertkaya ayrıca sekiz yazmada geçen atasözlerini Sankt Petersburg yazmasında geçen atasözleri ile karşılaştırıp açıklama notlarıyla, farklı okunan kelimeleri etimolojik yapılarıyla ve köken bilgileriyle zenginleştirerek eleştirili bir metin yayımı gerçekleştirdiklerini yazıyor.
Haberin DevamıKitapta Prof. Dr. Sertkaya'nın yazdığı Oğuzname'nin metin dışı kaynaklarını konu edinen makalesine de yer verilmiş. Kitaptaki uzun giriş yazısında Oğuznameler hakkında ayrıntılı bilgiler de sunuluyor. Kitabın en ilgi çekici bölümü Prof. Dr. Sertkaya ve Doç. Dr. Uzuntaş'ın hazırladıkları Oğuzname'nin tam metin eksiksiz ve sansürsüz aynı zamanda metin tamiri de içeren atasözleri bölümü. Bu bölüm bilimsel Türkoloji yayınlarına örnek teşkil edecek biçimde çeviri yazılı ve eleştirili olarak hazırlanmış.

4