Şişkinlik, hazımsızlık, düzensiz bağırsak hareketleri, mide rahatsızlıkları... Bu şikâyetler ortaya çıktığında suçu ilk olarak glüten veya süt ürünlerinde arıyor olabilirsiniz.

Oysa bazen cevap besinlerde değil, gününüzü nasıl geçirdiğinizde saklı olabilir. Öyle ki modern yaşamın beraberinde getirdiği yoğun tempo, uzun çalışma saatleri ve maruz kalınan stres yalnızca zihninizi değil, sindirim sisteminizi de etkiliyor. Buna bir de düzensiz öğünler ve geç saatlere kalan yemekler eklendiğinde bağırsaklar hiç fark etmeden önemli bir yük altında kalabiliyor.

Son yıllarda yapılan araştırmalar, bağırsak sağlığını değerlendirirken yalnızca "Ne yediğimiz" sorusunun yeterli olmadığını gösteriyor. Artık bilim insanları, "Ne zaman yediğimiz" ve "Hangi ruh hâliyle yediğimiz" sorularının da en az besin seçimi kadar önemli olduğunu vurguluyor.

İkisi bir arada riski artıyor

Yakın zamanda yayımlanan ve 11 binden fazla kişinin verilerini inceleyen yeni bir çalışma da bu ilişkiye dikkat çekiyor. Araştırmacılar, yüksek stres altında yaşayan ve günlük enerji alımlarının önemli bir kısmını gece saatlerinde tüketen bireylerde sindirim sistemi sorunlarının daha sık görüldüğünü ortaya koyuyor.

Araştırmacılar bu durumu "Çifte darbe" olarak tanımlamış. Çünkü hem stres hem de geç saatlerde yemek yeme alışkanlığı bağırsak sağlığını olumsuz yönde etkileyebiliyor. Tek başına stres bağırsakları etkileyebiliyor. Tek başına geç saatlerde beslenme de sindirim sistemini zorlayabiliyor. Ancak ikisi bir araya geldiğinde risk daha da artıyor.

Stres nasıl etkiliyor

Bağırsaklar ve beyin arasında çift yönlü çalışan güçlü bir iletişim ağı bulunur. Bu ilişki günümüzde bağırsak-beyin ekseni olarak adlandırılır. Yoğun stres altında olduğunuzda vücut daha fazla stres hormonu salgılar. Bu durum sindirim sisteminin çalışma hızını değiştirebilir, bağırsak hareketlerini etkileyebilir ve bazı kişilerde şişkinlik, gaz, karın ağrısı veya düzensiz dışkılama gibi sorunların ortaya çıkmasına neden olabilir. Aslında birçok kişi bunu günlük yaşamında farkında olmadan deneyimler. Önemli bir sınav öncesinde karın ağrısı yaşamak, yoğun bir iş döneminde sindirim sorunlarının artması veya stresli günlerde mide rahatsızlıklarının belirginleşmesi tesadüf değildir. Öyle ki, bağırsaklarımız yalnızca yediklerimize değil, hissettiklerimize de yanıt verir.

Gece yeme alışkanlığı!

Yoğun iş temposunda çalışan birçok kişi gün boyunca öğünlerini erteleyebiliyor. Kahvaltı hızlı geçiştiriliyor, öğle yemeği masa başında yenir ya da tamamen atlanıyor.

Günün sonunda ise açlık hissiyle birlikte kalorilerin büyük bölümü akşam saatlerine sıkışıyor. Sorun yalnızca fazla kalori almak değil. Vücudumuzun biyolojik saati, yani sirkadiyen ritmi, sindirim sisteminin de belirli bir düzen içinde çalışmasını sağlar.