Çin takvimi bu yıl epey ilgi çekiyor. 17 Şubat'ta başlayan Çin yeni yılıyla Ateş At yılına girdik. Kutlamalar 3 Mart'a kadar sürecek. Dörtnala başlayan yılda iyisiyle kötüsüyle büyük değişimler bekleniyor. Peki, bu dönemde şans getiren yiyecekler hangileri acaba

Çin astrolojisi 12 hayvan döngüsüne dayanır. Her yıl başka bir hayvanın sırası gelir. 12 hayvanlı Türk takvimi de aynı şekilde 12 yılda bir tekrarlanır. Bu yıl Türk takviminde Yılkı ya da Yunt yılı. Yılkı, doğada özgür koşan yaban atlara verilen ad. Manisa ve İzmir arasında uzanan Yunt Dağı da adını dağın eteklerinde doğada rüzgâr gibi koşan atlardan almış. Türk takvimi gece ve günün eşitlendiği bahar ekinoksunda Nevruz ile başlar. Ama Çin takviminde, aylar esas alındığı için yeni yılın başlangıcı yılın ilk ayına göre farklı günlerde başlar, kutlamalar 15 gün sonra dolunayda bahar ve sevgili bayramıyla son bulur.

12 hayvan sembolüyle temsil edilen Zodyak'a göre; aynı hayvanın sırası 12 yılda bir tekrarlanır. Ama bir de elementler var: Metal, su, tahta, ateş ve toprak. Beş element devreye girip 12 hayvanla sıraya binince aynı element ve hayvana ait bir yıl, ancak 60 yılda bir tekrarlanır. Yani bundan önceki Ateş At yılı 60 yıl önce 1966'daydı. Bu 60 yıllık devridaim birer çağ olarak kabul edilir.

Dörtnala Ateşli At

Dörtnala koşan at; güç, zarafet, dayanıklılık, sadakat, özgürlük ve başarıyı simgeler. Atın enerjisi, hayat veren yang enerjisiyle ilişkilidir. Dinamizm, hırs ve canlılığı ifade eder. Çin astrolojisinde At yılları eylemleri ve bağımsızlık rüzgârlarını getirir, ancak ani tepkiler sonucu gelebilecek riskleri de içerir. Eski Türk inanışına göre; yılkı ya da yunt, biraz da telaş yılı. Sürat bu yılın temel özelliği. At yılının siyaseten de çok hareketli yıllara işaret ettiği, fırtınalı geçtiği hep söylenir. Ama bir de her zaman bir önceki yıla bakmak lazım. Hem Çin hem Türk takviminde geçen yıl, yılan yılıydı. Yılan ise derisini tümüyle geride bırakır, bir anlamda yenilenir, eski derisini geride bırakarak âdeta yeniden doğar. O yüzden eskilerden arınacağımızı, yenilenerek geleceğe doğru fırtına gibi eseceğimizi, yeni yarınlara dörtnala koşacağımızı söyleyebiliriz.

Güneş gibi parlayan meyveler

Güneş gibi parlayan turuncu meyvelerden taze yeşilliklere, Çin kültüründe bereket sembolü balıktan 8 mücevherli pirinç tatlısına Çin yeni yılı kutlamalarına eşlik eden yiyecekler var. Ateş At yılında şansı yakalamaya dair inanışlar aslında pek çok mutfakta yansımasını bulmuş.

Altın gibi: Güneş gibi parlayan turuncu meyveler altın değerinde. Rengin de ötesinde Çince ses benzeşmesinden ötürü portakal zenginlik, mandalina şans, kumkuat meyvesi altın anlamına gelir. Para ve bolluk için rengi altını çağrıştıran narenciye yemek hatta hediye etmek çok yaygın bir gelenek.

Yeşillikler gençlik timsali: Taze yeşillikler, özellikle yeşil soğan gençlik timsali. Ne kadar çok yeşillik, o kadar sağlık demek. Özellikle de Çin mutfağında çok kullanılan fasulye filizleri gençlik için birebir. Sofralardan eksik etmemekte yarar var.

Uzun ömür makarnaları: Yeni yılın yedinci günü, yani bu yıl 21 Şubat'ta uzun ömür beklentisi bol sebzeli, yeşillikli upuzun Çin makarnaları ile temsil ediliyor.

Balık-birlik-beraberlik: Balık Çin kültüründe bereket sembolü. Çin inanışına göre yeni yıl döneminde sofraya gelecek balık mutlaka bütün olmalı. Balığın başını da ailenin başının yemesi esastır, böylece ailenin birliği, beraberliği korunur.

8 mücevher: Çin inanışında 8 rakamı önemli. Yeni yılda ise 8 mücevherli bir pirinç tatlısı yapılır. Mücevherden kasıt, mücevher gibi parlayan rengârenk meyve şekerlemeleri veya kuru meyveler. Kalıp dibine dizilen meyve-mücevherlerin üstüne yapışkan Çin pirincinden yapılan koyu kıvamlı sütlaç gibi tatlı pirinç karışımı bastırılır, kalıp ters çevrilince 8 hazine pudingi bütün ihtişamıyla ortaya çıkar. Ayrıca her evde beraberliği temsil eden yuvarlak veya sekizgen bir tepside 8 cins kuru meyve ve şekerleme ikram edilir.