Ne kadar neşeli sözleri varmış, bir Orhan Gencebay şarkısından beklenmeyecek kadar. Bunu "Sevgili Arsız Ölüm / Dirmit"i izlerken fark etmiştim. Köyden kente göç etmiş kalabalık bir ailenin en küçük kızı, Dirmit. Aile büyük şehirle beraber Dirmit'in mutlu olma ihtimalleriyle de mücadele ediyor adeta. Neye heves etse, neye tutunup da uçmaya kalkışsa kanatları kırılıyor. Kitap okumak, dans etmek, şiir yazmak, top oynamak... Bir kızın ne işi olur bunlarla, cinler mi sokuyor aklına, deyip alıyorlar elinden. O hala Kepçe adlı saksı çiçeğiyle, bahçedeki tulumbayla yarenlik edip bir yolunu buluyor hikâyesini yazmanın.
Latife Tekin'in yarattığı bir karakter, Tiyatro Hemhal tarafından Hakan Emre Ünal'ın rejisiyle sahneye taşındı ve Nezaket Erden'in oynadığı Dirmit dokuz senedir seyirciye hikâyeyi aktarmaya devam ediyor. Benim gözümün önüne de "Kır Gönlünün Zincirini" dansıyla geliyor hep. "Kır gönlünün zincirini / Neşe, mutluluklar senin olsun / Senin, benim, olsun, bizim olsun / Unut acıları, dünün olsun" diye giden sözleri var. Dedim ya, beklenmedik şekilde neşeli ve umutlu.
8 Mart haftasındayken, pek de neşelenip şarkı söyleyecek hal yokken, Bergamalılar'a bu akşam "Dirmit"i izleyip beraber bu şarkıyı söyleyebileceklerini haber vermek istedim. Bergama Tiyatro Festivali, geçtiğimiz yıl üç-dört günlük bir festival olmaktan çıkıp kalıcı ve katılımcı bir yapı kurmayı amaçlayan bir 'dönüşüm' sürecine girdiklerini açıklamıştı. Yıl boyu sürecek buluşmalar ve uzun soluklu bir kültür stratejisi oluşturmaktı hedefleri.
'Sene Boyu BTF - Yan Yana'2026' başlığını taşıyan etkinlikler kapsamında 8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nü de "Dirmit" ile kutluyorlar. Saat 20.30'da BerKM'de gerçekleşecek "Sevgili Arsız Ölüm-Dirmit". İstanbullular ise 7 Mart'ta 16.00 ve 20.20 seanslarında Maximum UNIQ'te, 17 Mart'ta Caddebostan Kültür Merkezi'nde izleyebilecekler oyunu.
Durup durup kırılan kanatlarla yine de bir mucizeye tutunup uçmayı başaran kadınlara Dirmit'in "Durur muyum Durmadım" diyen sesini duymak iyi gelir diye düşünüyorum. "Kır gönlünün zincirlerini" diye bağırmak da. Neşe, mutluluklar senin, benim, bizim olsun dilerim.
Başka ne izleyelim
8 Mart vesilesiyle birkaç oyun önerisi daha…
Kumbaracı50 oyunu "Gaybubet Şehri"ni izleyelim. Beyoğlu'nda esnaflık eden üç farklı kadın; Manoli, Leman ve Mediha'nın öyküsü, Türkiye'nin ilk kadın stüdyo fotoğrafçısı Maryam Şahinyan'la kurdukları ilişkiler üzerinden birleşiyor. Burçak Çöllü yazdı, Sanem Öge yönetti, Ceyda Akel, Gülhan Kadim ve Özlem Türkad oynuyor. Bu akşam Baba Sahne'de, 12-27 Mart'ta Kumbaracı50'de.

5