Avrupa ile mevcut ilişkiler

Önceki yazı serimizde Türkiye'nin jeopolitik olarak "Batı/Avrupa" bloğundaki yerinden söz etmiştik. Bu yazıda ise bu çerçeveyi somutlaştırarak Türkiye'nin başlıca Avrupa ülkeleriyle güncel ilişkilerine kısa notlar halinde göz atalım.

Almanya: Berlin son dönemde Türkiye'ye daha pragmatik yaklaşan bir dil kullanıyor. Almanya Dışişleri Bakanı Wadephul geçtiğimiz günlerde Ankara'daydı ve kendi ek olarak bir "Avrupa dış temsilcisi" olarak gördüğünü ve bu doğrultuda Türkiye'yi "kilit stratejik partner" olarak nitelendirerek güvenlik ve savunma işbirliğinin önemini vurguladı.

Suriye'de Almanya, yeni yönetimin istikrarı ve göç dalgalarının engellenmesi açısından Türkiye'nin rolünü kritik görüyor.

İspanya: Madrid, Türkiye ile savunma sanayii işbirliğinde Avrupa içinde en hızlı hareket eden ülkelerden biri oldu. İspanyol şirketi Navantia tarafından tasarlanan TCG Anadolu projesi bunun erken örneklerinden biri. Son olarak İspanya, TUSAŞ tarafından geliştirilen TAI Hürjet için yaklaşık 2,6 milyar avroluk anlaşmayla 30 adet jet satın aldı.

Geçen sene Başbakan Sanchez Ankara'da Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı ziyaret ederek ilişkilerin önemini vurguladı; daha sonra Ekrem İmamoğlu'na destek verilen uluslararası bir toplantıda yer alması da dikkat çekti. İspanya Dışişleri Bakanı Albares, Suriye'deki yeni yönetimle temas kurmak üzere bölgeye giden ilk Avrupalı bakanlardan biri oldu.

Fransa: Geçmişte Macron ile Erdoğan arasında Doğu Akdeniz, Afrika ve Suriye gibi başlıklarda sert polemikler yaşansa da son dönemde daha pragmatik bir temas hattı görülüyor. İki lider son aylarda özellikle Ukrayna savaşı, bölgesel krizler ve ikili ilişkiler üzerine görüşmeler gerçekleştirdi.

Ancak Fransa'nın genel yaklaşımı Avrupa savunmasını AB merkezli "stratejik özerklik" modeli etrafında kurmak. Paris, Avrupa güvenlik mimarisinin Ankara'yı tamamen dışlamaması gerektiğini kabul etse de savunma sanayii ve güvenlik projelerinde çoğu zaman kendi liderliğinde bir AB içi işbirliğini önceliyor.

İngiltere: 2025'te Başbakan Starmer'ın Ankara ziyareti sırasında imzalanan anlaşmayla Türkiye, Birleşik Krallık'tan 20 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağı satın aldı. Bu anlaşma Starmer hükümeti tarafından İngiliz savunma sanayisi için çok büyük bir başarı olarak İngiliz kamuoyuna lanse edildi.