Yapay zekâ şirketleri arasındaki rekabet Soğuk Savaş yıllarındaki silahlanma yarışına dönüşüyor. Claude'un şirketi Anthropic'in CEO'su Dario Amodei yakın zamanda "Yapay zekâ durdurulmalı" dedi ama birkaç gün sonra en güçlü modeli kullanıma açtı. Bu modeli yasaklayansa ABD Ticaret Bakanlığı oldu.

Yapay zekâ teknolojisinin üç büyükleri olarak anılan OpenAI, Gemini ve Claude medeniyetin gidişatını temelden değiştirmeye başlayan ürün niteliklerinin yanı sıra CEO'larının karakterleri ve politik duruşlarıyla da ayrışıyorlar: 'Lobici sermayedar' Sam Altman (ChatGPT/OpenAI), 'etliye sütlüye karışmayan' Demis Hassabis (Gemini/ Google DeepMind) ve 'etik savunucu' Dario Amodei (Claude/Anthropic). Küresel yapay zekâ zirvelerinde Altman ve Amodei ile aynı masada oturmasına rağmen politik konularda Hassabis'in adını pek duymadığımızdan ötürü yapay zekâ etiği gündeme gelince Dario Amodei ve Sam Altman polaritesiyle karşı karşıya kalıyoruz. Bunun en belirgin örneği geçen haftalarda yapay zekâ destekli savaş sistemlerine ilişkin Pentagon sözleşmelerine OpenAI'ın imza atması -ki buna balıklama atlama bile diyebiliriz-, diğer yandan Anthropic şirketininse etik anlamdaki çekinceleri ve itirazları nedeniyle ABD hükümetinin kara listesine alınması olmuştu. Daha güncel bir kutuplaşmaysa Claude'un yaratıcısı Dario Amodei'nin (etik konularda anlaşamadığı için OpenAI'dan ayrılıp Anthropic'i kurmuştu) bu ayın ortasında yaptığı "Yapay zekâ küresel ölçekte durdurulmalı" açıklamasıyla ortaya çıktı. Başlıktaki gaz-fren metaforu Anthropic'in kurucu ortaklarından Jack Clark'a ait. CEO Amodei'nin gündeme getirdiği konuya ilişkin Clark durumu BBC'ye şöyle özetledi: "Sektörün bir gaz pedalı var ama fren pedalı yok." Üstelik bunu söylediğinde araç çoktan 'otoyolda basmaya' başlamıştı...Sam Altman -Demis Hassabis -Dario Amodei

Bu ne yaman çelişki!

Anthropic'in CEO'su Amodei'nin bu çıkışını destekleyen en güçlü argümanı, aynı zamanda muazzam bir PR faaliyeti olarak kayda geçti: Mayıs 2026 itibariyle Anthropic'in yazılım veritabanına eklenen kodlar artık yüzde 70-90 aralığında Claude tarafından yazı-
lıyor. Yani Claude kendi kendini yenileyen bir yazılım robotuna dönüşmek üzere. OpenAI aynı şekil-
de yüzde 80 seviyelerinde, Gemini ise yüzde 75 oranında kendi kodunu kendisi yazıyor. Hızlanmaysa çarpıcı düzeyde çünkü 2025 başında bu oranlar yüzde 20-25 civarlarındaydı. Yapay zekâyı bilimkurgu filmlerindeki gibi kendi başına kararlar veren bir varlık olarak görmeye giderek ısınıyoruz. Peki, 'Terminator', 'I-Robot', 'Transandance', 'Matrix' gibi filmlerden hatırladığımız, yapay zekânın özerkliğini ilan edip insanlığı köle haline getirdiği distopik bir gelecek ihtimali olabilir mi Paralel bir evrende belki, fakat bizim realitemizde sorun yapay zekânın 'kötü birine' dönüşmesi değil, çok hızlı hale gelmesi. İnsan medeniyetinin yapısal kurumları, altyapı şebekeleri, iş döngüleri, yaşam akışı belirli bir hızda ilerliyor. Sistemlerin çok hızlı biçimde yapay zekâya teslim edilmesi
'Kontrolsüz güç, güç değildir' sözünü akıllara getiriyor.

Anthropic'in CEO'sunun 'küresel ölçekte yapay zekâyı duraklatma' çağrısından sadece 4 gün sonra, yeni ve en güçlü modeli Fable 5'ı kullanıma açmasıda tartışmaları beraberinde getirdi. Üstelik bunun yapay zekânın en tehlikeli hali olarak nitelendirilen Mythos modelinin 'kısıtlanmış sürümü' olduğu bilindiği halde... Dünyadaki bütün siber güvenlik sistemlerini alt edebileceği söylenen Mythos'a erişim sınırlı sayıda Amerikan şirketine sunulmuştu. Anthropic