Yaygın kullanımıyla "evden çalışma" olarak nitelendirilen "uzaktan çalışma" yeni nesil çalışma biçimlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Çalışma mevzuatımıza ilk olarak 2016 yılında giren "uzaktan çalışma" COVİD-19 pandemisiyle birlikte yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştı. 2021 yılında çıkarılan "Uzaktan Çalışma Yönetmeliği" ile birlikte bu çalışma sisteminin ayrıntıları belirlenmişti. Son olarak üç gün önce 25 Eylül'de bu yönetmelikte yapılan değişiklikle birlikte uzaktan çalışma sisteminde yeni bir aşamaya geçildi.

1. Uzaktan çalışma nedir

4857 sayılı İş Kanunu'nun 14. Maddesine göre "uzaktan çalışma; işçinin, işveren tarafından oluşturulan iş organizasyonu kapsamında iş görme edimini evinde ya da teknolojik iletişim araçları ile işyeri dışında yerine getirmesi esasına dayalı ve yazılı olarak kurulan iş ilişkisidir." İş görme ediminin tamamını veya bir kısmını uzaktan çalışarak yerine getiren işçiyi ise "uzaktan çalışan" denilmektedir.

2. Her sektörde uzaktan çalışma mümkün mü

Her sektör uzaktan çalışma yapmaya uygun değildir. Mesela imalat, otomotiv üretimi, ekip halinde yapılan işler, savunma ve güvenlik, hizmet ve ağırlama ile sağlık ve bakım hizmet sektörleri uzaktan çalışmaya uygun sektörler değil. Online pazarlama, yazılım geliştirme, destek hizmetleri, çağrı merkezleri, dijital medya, tasarım ve müşteri hizmetleri gibi işler uzaktan çalışmaya uygun işler olarak sıralanabilir.

3. Mevzuata göre hangi işlerde uzaktan çalışma yapılamaz

A. Tehlikeli kimyasal madde ve radyoaktif maddelerle çalışma, bu maddelerin işlenmesi veya söz konusu maddelerin atıkları ile çalışma, biyolojik etkenlere maruz kalma riski bulunan çalışma işlemlerini içeren işlerde uzaktan çalışma yapılamaz.

B. Kamu kurum ve kuruluşlarınca ilgili mevzuatına göre hizmet alımı suretiyle gördürülen işler ile millî güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis veya hizmetlerden hangilerinde uzaktan çalışma yapılamayacağı birim, proje, tesis veya hizmetten sorumlu olan veya hizmeti alan kamu kurum ve kuruluşunca belirlenir.

4. Uzaktan çalışma ne kadar yaygın

Uzaktan çalışma, COVİD-19 pandemisiyle birlikte çalışma hayatının önemli başlıklarından biri haline gelmiştir. Pandemi sonrasında normal çalışma düzenine geçilse de bu çalışma sisteminde çalışan sayısı giderek artış göstermiştir. Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) verilerine göre "uzaktan çalışma" oranı pandemi öncesinde Avrupa Birliği'nde ortalama yüzde 5,2 iken 2025 verilerine göre yüzde 8,8'e, Türkiye'de ise bu oran yüzde 2,2'den 2025 verilerine göre yüzde 3,7'ye yükseldi.

5. Hibrid (karma) çalışma nedir