Avrupa bağımsız müzik sektörünün son raporu, çeşitlilik tartışmasını şirket içi temennilerden çıkarıp dijital platformların acımasız telif ve öneri algoritmalarının merkezine taşıyor.

Müzik endüstrisinde eşitlik, çeşitlilik ve kapsayıcılık kavramları uzun yıllar boyunca samimi ama bir o kadar da havada kalan temennilerin ötesine geçemedi. Şirketlerin web sitelerine koyduğu vizyon cümleleri ya da sosyal medya kampanyaları, sektörün mutfağındaki kemikleşmiş adaletsizlikleri değiştirmeye yetmedi.

Avrupa Bağımsız Müzik Şirketleri Birliği IMPALA'nın yayımladığı "6. Eşitlik, Çeşitlilik ve Kapsayıcılık Raporu" ise bu tatlı su yaklaşımına son vererek meselenin esas boyutunu gözler önüne seriyor. Kapsayıcılık artık sadece insan kaynaklarının vicdanına bırakılacak etik bir tercih değil; bağımsız müziğin dijital pazardaki varoluş, rekabet ve telif adaleti mücadelesi.

Sektörde yıllardır konuşulan ama bir türlü ölçülemeyen bu dönüşüm, Bağımsız Müzik Yapımcıları Derneği (BMYD) üzerinden Türkiye'den isimlerin de mutfağında yer aldığı IMPALA Görev Gücü'nün Avrupa Birliği desteğiyle hayata geçirdiği yeni ölçüm araçlarıyla somut bir zemine oturuyor. Şirketlerin kendilerini test edebildikleri bu sistem, "biz çok kapsayıcıyız" söylemini verilerle doğrulamak zorunda bırakıyor. Ancak raporun asıl ezber bozan tarafı, çeşitlilik tartışmasını şirket binalarının dışına çıkarıp dijital akış platformlarının gizemli algoritmalarına taşıması.

Raporun ortaya koyduğu pazar yoğunlaşması tablosu son derece çarpıcı: Avrupa'daki yeni üretimin yüzde 80'inden fazlasını bağımsız yapımcılar üstlenirken, dijital platformlardaki toplam dinlenmelerin yüzde 80'ini sanatçıların yalnızca yüzde 1'lik dilimi topluyor. Dinlemelerin yüzde 85'ten fazlasının da eski katalog parçalarına akması, alternatif ve bağımsız seslerin dijitalde nasıl devasa bir duvarla karşılaştığını belgeliyor.

Belli bir dinlenme eşiğinin altında kalan kayıtları telif ödemelerinin tamamen dışında bırakan yeni dijital gelir modelleri, küçük yapımcıları adeta ekosistemin dışına itiyor. IMPALA da tam bu noktada durarak platformlarda yerel editoryal uzmanlığın güçlendirilmesini, algoritmaların şeffaf biçimde denetlenmesini ve yeni müziğin görünürlüğünün düzenli olarak raporlanmasını şart koşuyor.

Eğer bağımsızların, yerel renklerin ve özgün seslerin yaşayabildiği adil bir ekosistem istiyorsak; dijital platformların görünürlük ve telif duvarlarını yıkmak zorundayız. Çünkü müzikte çeşitlilik algoritmaların insafına bırakılamayacak kadar hayati bir pazar gerçekliği.

Dikkat çekenler

∆ Babylon Glocals serisini gördünüz mü Yurtdışı festivallerinde görmeye alıştığımız "plak şirketi seçkisi"nin Türkiye versiyonu. Bağımsız şirketlerin bünyesindeki grup ve isimleri dinleyebildiğimiz etkinlik serisi yerli sahne için bulunmaz bir nimet. Yeni müzikler keşfetmekte zorlanıyorsanız; bu gecelere katılabilirsiniz.

∆ Sena Gül, 8 şarkıdan oluşan yeni albümü "Yatılı Matine"yi nihayet yayınladı. Albümde yer alan tüm şarkıların söz ve besteleri Sena Gül'ün kendi imzasını taşıyor. Çalışma "Aaaay yangır var" diye bağıran halet-i ruhiyenizin bir yansıması gibi desem abartmış olmam. Şarkıların hiçbirini atlamadan dinleyebileceğiniz, süper bir iş.