HAZİNE ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 4 Haziran'da Nomura Yatırım Forumu'na video konferansla katıldı ve büyük şokların yaşandığı bir yılda bile enflasyonun düşüş trendini koruyacağını belirterek, yılı yüzde 20'li seviyelerin ortalarında tamamlamayı beklediklerini vurguladı.

Aynı gün San Francisco Fed Başkanı Mary Daly, San Francisco'da düzenlenenBloomberg Teknoloji Zirvesi'ndecanlı yayında bir konuşma yaptı. Konuşma Reuters,Bloomberg,Wall Street JournalveInvesting.comgibi küresel ekonomi basınının önde gelen ajansları ve yayın organları tarafından dünyaya 'son dakika' gelişmesi olarak servis edildi. Mary Daly ilgi çeken konuşmasında yapay zekânın önümüzdeki 5-10 yıl içinde küresel enflasyonu düşürücü bir etki yapabileceğini öne sürdü.

Bu açıklama, aslında ekonomi ve teknoloji dünyasında uzun süredir tartışılan"yapay zekâ üretkenlik artışı yaratır mı, yaratırsa bu durum fiyatlara nasıl yansır"sorusuna merkez bankası perspektifinden verilmiş çok taze bir yanıttı. Daly verimlilik artışına dayandırdığı bu tezini şöyle açıkladı:

'GEÇİŞ DÖNEMİNDEYİZ'

"Yapay zekâ araçları iş süreçlerini hızlandırdıkça, şirketlerin birim başına üretim maliyetleri düşecek. Klasik ekonomi teorisine göre, arz tarafındaki bu verimlilik patlaması ve maliyet düşüşleri, nihai ürün ve hizmet fiyatlarına indirim veya fiyat istikrarı olarak yansır."

Daly, konuşmasında ünlü ekonomist Robert Solow'un bilgisayar devrimi için söylediği sözü hatırlatarak,"Üretkenlik artışı şu an her yerde görünüyor ama makroekonomik verilerde henüz bunu göremiyoruz"dedi ve şöyle devam etti: "Elektrik hayatımıza girdikten çok sonra, fabrikaların ve iş süreçlerinin buna göre yeniden tasarlanmasıyla asıl büyük verimlilik patlamasını yaşamıştık. Yapay zekâda da şu an o geçiş dönemindeyiz."

Ekonomi basını ve piyasalar açısından bu açıklamanın en kritik detaylarından biri ise zamanlama vurgusuydu. Daly, yapay zekânın 5-10 yıllık potansiyelini kabul etse de, bununşu anki faiz kararları ve para politikası üzerinde bir etkisi olmadığınınet bir şekilde belirtti.

Çünkü Fed gibi merkez bankalarının para politikaları genellikle12 aylık bir ufkaodaklanır. Dolayısıyla, uzun vadeli bu deflasyonist etki, Fed'in yakın vadedeki enflasyonla mücadele stratejisini değiştirmiyor.

MERKEZ BANKALARI İÇİN 'YAPISAL DOST'

Şu anki küresel enflasyon baskılarının arkasında yapay zekâ yatırımlarının değil; daha çok gümrük tarifeleri, jeopolitik gerilimler, enerji ve gıda maliyetleri gibi yapısal ve konjonktürel faktörlerin bulunduğunu da sözlerine ekliyor.

Kısacası; merkez bankaları yapay zekâyı uzun vadede enflasyonu dizginleyecek yapısal bir dost olarak görüyor ancak bugünün yüksek enflasyon ve faiz sarmalını çözmek için hâlâ geleneksel sıkı para politikası araçlarına güvenmek zorundalar.

Bir başka deyişle, günümüz Türkiye'sinde enflasyonu düşürmek için Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in reçetelerini uygulamaya devam etmek durumundayız. Ancak kalıcı fiyat istikrarı için yapay zekânın nimetlerinden daha fazla yararlanmayı da artık ciddi ciddi ele almak zorundayız.

Peki, geleneksel politikalar bunun için yeterli olur mu; yoksa yeni yapay zekâ stratejileri mi oluşturmalıyız Bunu bilse bilse en iyi yapay zekâ bilir dedim ve sordum. "Ey yapay zekâ, yüksek enflasyonla mücadele için senden daha fazla yararlanmak istiyoruz. Orta vade yani 5-10 yılı düşünürsek ülke olarak neler yapmalıyız" Yapay zekânın bu soruya cevabı aşağıda...

İŞTE, YAPAY ZEKÂNIN ENFLASYONLA MÜCADELE REÇETESİ

ENFLASYONİST baskı altındaki bir ülke, yapay zekâyı sadece bir 'teknoloji trendi' olarak değil,'arz yönlü maliyetleri düşüren makroekonomik bir kaldıraç'olarak konumlandırmalıdır. Bu doğrultuda şekillendirilebilecek temel politikalar şunlardır: