Suriye'de yaşananlar, ABD ve İsrail'in İran'a saldırması, topraklarımıza füze düşmesi ülkemizin milli güvenliği yönünden yeni önlemler alınması gerektiğini ortaya koydu. Barışta fazla önemsenmeyen, ama asıl hazırlıklarını bu dönemde yapması gereken kuruluşların eksiklikleri olduğu görüldü. Etrafımızda yaşananlar, Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Genel Sekreterliği'nin "Devlet aklı ve devletin sigortası" olduğunu hatırlattı. Nihayet, MGK'nın yapısında önemli değişiklikler yapıldı.
MGK'nın yaptığı her açıklama, hükümete önerileri çok önemsenirdi. MGK Genel Sekreterliği görevinde orgeneral bulunurdu. AKP döneminde, MGK'da sivil yapıya geçildi. Yetkileri daraltıldı, MGK mevcut yapısıyla adeta "Danışma Kurulu" şeklinde faaliyetlerini sürdürdü. MGK'nın geri planda kaldığı dönemde bile "devletin sigortası" gibiydi. Önemli konuları biriktiriyor, "devlet aklı" orada oluşturuluyordu. Bu açıdan MGK her zaman Türkiye Cumhuriyeti açısından olmazsa olmaz kurumların başında yer alıyor.
MGK'NIN YETKİLERİNDE BÜYÜK ARTIŞ
MGK'nın bir özelliği de hem sivil bürokrasiyi, hem askeri bürokrasiyi bir arada tutan ve her iki tarafın da ne anlattığını anlamaya, yorumlamaya çalışan, analiz eden, sonunda ortaya "devlet aklı"nı çıkartmaya çalışan bir mekanizma oluşu. Şöyle bir algı var, "MGK ne iş yapıyor ki" ya da "MGK olsa da olur, olmasa da olur."
Bu konuyu MGK'da daha önce görev yapanlara hatırlattığımda, "MGK, aslında olması gerektiği gibi devletin ön plana çıkmayan ama arka tarafında o bürokrasiyi işleten önemli bir mekanizmadır. Daha önce bunun başında orgeneral bulunurdu. Şimdi, sivil MGK Genel Sekreterliği döneminde de MGK'nın güçlendirilmesinin önemi, çevremizdeki gelişmelerle daha iyi anlaşılır oldu" dedi.
MGK Genel Sekreterliğinin kuruluş; görev, yetki, çalışma yöntem ve ilkeleri 15 Temmuz 2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 6 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenmişti. Kararname o tarihten sonra 4 kez değiştirildi. Son düzenleme şeker bayramında oldu. Kararnameyle çok yönlü/köklü ek ve değişiklikler yapıldı. Valilik ve AFAD Başkanlığı deneyimine sahip olan Okay Memiş MGK Genel Sekreterliği'ni yeniden yapılandırdı, MGK'nın görev ve yetkileri büyük ölçüde artırıldı.
KAPSAM DERİNLEŞTİRİLDİ
Yapılan ek değişiklikleri emekli Mülkiye Başmüfettişi Mahmut Esen'le inceledik. Kararname ile yapılan ek ve değişiklikler özetle şöyle:
-Kararname içeriğinde bulunan "devletin mili güvenlik siyaseti" ile "milli güvenlik" tanımlarına bazı tümceler eklendi. Bu bağlamda milli güvenlik siyasetine "konuları" sözcüğü yerine "hareket tarzlarına ait esaslar", milli güvenlik tanımına da "vatandaşlara güven, huzur ve refah içinde hayatlarını sürdürebilmesi" ibareleri eklendi. Böylelikle yaşamsal önem taşıyan bu tanımların kapsamları derinleştirildi.
"DEVLETİN ANAYASASI"NI HAZIRLAYACAK
- MGK Genel Sekreterinin görevlerinde ek/değişikliler yapıldı. Bu bağlamda, Genel Sekretere şu kritik görevler verildi:
- "Kırmızı Kitap" ya da "Devletin Anayasası olarak bilinen Milli Güvenlik Siyaset Belgesi"nin hazırlanmasının yanı sıra güncellenmesi.
- Görev alanına giren konularda araştırma yapmak, analiz ve değerlendirmeler hazırlamak ve ilgili kurumlarla paylaşmak.
- Kamu idarelerinin dayanıklılığını artırmaya yönelik çalışmalar yapmak, TSK dışında seferberlik, savaş hali ve savunma planlaması hazırlıklarında eşgüdümü sağlamak.

5