Her yılın Aralık ayının ilk haftasında, gelecek yılın asgari ücretini belirlemek için hükümet, işçi ve işverenlerden beşer temsilci bir araya geliyor, hesapları yapıyor ve sonuçta ay bitmeden yeni ücreti açıklıyor. Şu anda "Açlık sınırı" 38 bin lira olmasına karşın, asgari ücret 28 bin 75 lira. Yeni ücret için herkesin gönlünden farklı rakamlar geçiyor.

Asgari ücretle çalışanların sayısı az değil. Yaklaşık 7 milyonu aşkın vatandaşımız "En az ücretle" çalışıyor. Sendikalı olup da asgari ücretle çalışan yok. Servis, yemek gibi kazanımlarının yanı sıra, en az alan işçinin aylığı da yine asgari ücretin hayli üzerinde oluyor. Asgari ücretli olanların bir sendikası yok. Türk İş'in Ankara-Kızılay'da düzenlediği yaklaşık 150 bin kişinin katıldığı mitingde, saysanız asgari ücretle çalışan 200 kişi bile bulamayacağını sendikacılar söylüyor.

BAKANLIK SESSİZ

Türk İş Genel Başkanı Ergün Atalay, asgari ücret toplantısından önce, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'ın daveti olursa, asgari ücret tespit komisyonunun yapısında değişiklik önerisini dile getirecek. İstenilen şu: Hükümet, işçi ve işverenin beşer temsilcisi, yani 15 kişi komisyonda bulunuyor. Hemen her toplantıda hükümet ve işveren temsilcileri birlikte hareket ediyor. Bir oylama yapıldığında hükümet ve işveren temsilcilerinin 10 oyuna karşın, işçi kesimi her zaman 5 oyda kalıyor. Dolayısıyla işçi temsilcilerinin bir yaptırım gücü olmuyor. Dolayısıyla yapı değişmeden Türk İş toplantıya katılmayacak.

Türkiye'nin en çok üyeli işçi konfederasyonu olan Türk İş'e, asgari ücret belirlendiğinde çalışanlardan tepki geliyor. Türk İş, bu durumdan rahatsız. Böyle bir komisyon yapısı içinde sendikaların, sendikasızlar için yapacağı fazla bir şey olmadığı belirtiliyor. Bunun için yapılması gereken de şöyle anlatılıyor:

ÖNERİ BİLE ALMADAN

"Komisyonda beş işçi, beş işveren temsilcisi bulunsun. Çalışma hayatıyla ilgili birkaç üye gözlemci olarak katılıp hakemlik görevi yapabilir. Yoksa mevcut sistemde Türk İş temsilcilerinin toplantıya girmesinin bir anlamı yok. Çünkü, hükümet ve işveren birlikte hareket ediyor, Türk İş temsilcilerine de sadece karara imza atmamak kalıyor. Onlar da bu karara imza atmıyor."

Geçen yıl, ücretin belirlenmesi toplantısında, Türk İş'in önerisini almaya bile gerek duymadılar. Hükümet ve işverenler birlikte ücreti saptayıp açıkladı. Böyle bir durumda, Türk İş toplantıya niçin katılsın Türk İş, geçen yıl ki durduğu yerde duruyor.. Eğer, hükümet kanadından asgari ücret belirleme komisyonunun yapısında bir değişiklik önerisi gelmezse, Türk İş'i temsilen kimse toplantıya katılmayacak.

HÜKÜMET-İŞVEREN DESTEKLİ

Bugüne kadar asgari ücret 29 kez belirlenmiş. Daha önce ücret belirleme toplantılarını gazeteci olarak çok izledim. Kıran kırana mücadele edilse de, "Hadi oylama yapalım" denildiğinde hükümet ve işveren temsilcilerin oylarıyla ücret belirlenmiş oluyordu.

Bir kez hükümet temsilcileri, Türk İş temsilcileriyle aynı ücret için oy kullandı. Bu karara da işveren temsilcileri muhalefet şerhi koydu. Altı kez hükümet-işçi-işveren temsilcilerinin oy birliğiyle ücretin belirlendiğini de hatırlatalım. 22 kez de, asgari ücret hükümet ve işveren temsilcilerinin oylarıyla belirlenirken, Türk İş bu kararlara muhalefet şerhi koydu.

100 İŞÇİDEN 14'Ü SENDİKALI!

Ülkemizde resmi ve özelde 2 milyon 600 bin sendikalı işçi var. 100 işçiden ancak 14'ü sendikalı, 86'sı sendikasız. Sendikalı olanların çok büyük bir bölümü de kamu kesiminde çalışıyor.