Büyükada'da 'Geçmiş Zaman Kargaları'

Büyükada'da evin bahçesinde oturuyorduk. Dört beş karga, akıl almaz sesler çıkararak bir martıya saldırdı. Neden olduğunu anlamakta güçlük çektiğimiz bir acımasızlık içindeydi koca koca kargalar. Martıyı paramparça ettiler. Kargalar, hayvanlar içinde akıllı sınıfından sayılır. Çok uzun yaşadıkları söylenir. Adalılar için nesli yok olmamış, dirençli hayvanlar arasındadır. İstanbul'da hava kirliliği, deniz kirliliği, kontrolsüz kara ve deniz avcılığı şehrin dokusunu bozdu. Kuşlar uçup gitti. Balıklar derinlere çekildi. Kargalar bu kez bir sergi ile gündemimizde. Kemal Gökhan Gürses'in "Geçmiş Zaman Kargaları" sergisinin açılışı, Büyükada'daki tarihi Taş Mektep binasında yapıldı. Olağanüstü deniz manzarası eşliğindeki sergi, binanın tarihiyle, güzelliğiyle uyumlu. Sergiyle ilgili ve kargalardan oluşan bir kitap var elimde. İlk sayfalardan birini açıyorum; sergi mekanı Taş Mektep'i görüyorum.

Haberin Devamı

Taş Mektep'in önünde öğrenci kargalar oturuyor. Çizgili pantolonlu formaları dikkatimi çekiyor. Ama esas sürpriz şu ki her karganın elinde bir mandolin var. Okulların açıldığı bu hafta hepimize tepeden merhaba diyorlar. Bir başka sayfa açıyorum, bu sefer yıllar öncesinin Splendid Oteli'ni görüyorum. Önünde şık bir kadın karga var. Turuncu kurdeleli şapkasıyla bisikletinin yanında. Kemal de bir kargasever olarak onları yıllardır takip ediyor. Gazetelere, dergilere, değişik yayınlara "Karga Kafası" adında karga hikâyeleri yazıyor, çiziyor: "Kadim kentin kadim hayvanları kargalar.

Osmanlı'nın son döneminden fotoğraflara yansımış gündelik hayatın bir kenarındaki izleyici olmaktan çıkar ve sergilerdeki çizimlerle bu yaşamın başrol oyuncusuna dönüşür." Pera'nın altın döneminde, 1930'ların gözde eğlence mekanı Garden Bar, aynı Garden Bar'dır ama bu kez bu eğlenceyi yaşayan "Geçmiş Zaman Kargaları" oluverir. 1941'de Dolapdere'deki otomobil tamircisi de kamyon şoförü de Adalar'ın şık kadınları da Kadıköy'e inip bir deniz havası almak isteyen aile de. 1927'de müflis bir aristokrat ailenin kalıntılarından kadraja yansıyan hatıra fotoğrafının da başrol oyuncuları "Geçmiş Zaman Kargaları"dır. Kemal Gökhan'a yapabileceğim dostça bir eleştiriyse, kargaları genelde insanın, sosyolojinin ve İstanbul tarihinin bir metaforu olarak kullanması yani kargayı başlı başına ve insandan bağımsız bir mizah öğesi olarak kullanmaya çok yatkın olmaması. Bu bence bir eksiklik. Ama belki bundan sonra o yolu da deneyecektir, kimbilir...