Ambalaj şirketimiz halka açık olduğu için yönetim kurullarımızda bağımsız üyeler de bulundurmak mecburiyetimiz vardır. Bu yıl da Hasan Erinç dostumuz aramıza katıldı. Arada iş dışı sohbet ederken Hasan'ın babasının, 2015 yılında kaybettiği Profesör Sıtkı M. Erinç olduğunu öğrendim. Bana, babasının "Sanat Sosyolojisine Giriş" ve "Sanat Psikolojisine Giriş" isimli kitaplarını getirdi.
Kabataş Erkek Lisesinden sonra Ankara Üniversitesi SBF'nde lisansını, Hacettepe Üniversitesinde ise yüksek lisansını tamamlayan Sıtkı Bey'in 1994'de profesör olarak, başta eğitim aldığı kurumlar olmak üzere farklı üniversitelerde de kültür, estetik, sanat felsefesi, sanat psikolojisi, çağdaş sanat ve yorumu gibi dersler vermiş olduğunu öğrendim.
Sıtkı Bey'in beni etkileyen yönü ise kendisinin varlığından ve görüşlerinden habersiz olarak senelerdir anlatmaya çalıştığım sanat toplum ilişkisini benim beceremeyeceğim bir dil ve zerafetle kaleme almış olmasıdır. ünkü ben, bir toplumun kendini geliştirmesi için çağdaş sanatın araştırmacı ve sorgulayıcı dürtüsünden faydalanılması gerektiğini; sanata yapılacak her yatırımın, toplumun geleceğine yol göstermesi açısından elzem olduğunu; sosyal yapıların ve ülkelerin varlığını sürdürebilmesinin, onu oluşturan bireylerin bir "ulus" bilincine ulaşmasına bağlı olduğunu; bireyleri ulus haline getiren temel unsurun ise ortak kültürü ve değerleri paylaşabilmelerinin olduğunu, bu harcın bağlayıcı kimyasallarından birinin de sanat olduğunu vurgulamaya çalışıyorum. Profesör Sıtkı M. Erinç bu naçizane tespitimi tabii ki kendi zarif akademik diliyle şöyle yazmış: "Sosyal yapının varlığını sürdürmesi hem bir geçmişi imler, hem de geleceği. Bu üç zamanı; dünü, bugünü ve yarını birbirine bağlayan temel öge eğitimdir. Bu eğitim sayesinde insanlar önce Birey olurlar; yani bir toplumun üyesi... Bu üyelik bir uyum, bir armoni göstermiyorsa, gösteremiyorsa sosyal yapı da sallanmaya başlar. Bu dengeyi sağlayan kültür öğelerinden biri de tartışmasız sanattır. Sanat hem bu eğitimin bir aracıdır, hem de amacıdır." Yazılarımın birçok yerinde, "İnsanları dilleri, dinleri, ırkları, renkleri ile sınıflandırıyoruz, ancak insanların öyle ortak bir davranışı var ki bu özellikleri ile hiçbir sınıfa ayırmadan sadece Sanatçı olarak adlandırabiliriz. Sanatçı, eserinde etnik ve yöresel bir ayrıntı kullanmadıysa onun hangi milletten olduğunu tahmin etmek çok zorlaşır" diye yazmışımdır.
Profesör Erinç'in bu konuyu işlerken kullandığı cümleler şöyle: "Sosyal yapıyı var eden de, sürdüren de, eğer o yapıyı bir ülke olarak kabul edersek ki, esas amaç da budur, yani ülkeyi tanımlayan ve çözümleyen, "Ulus" adını verdiğimiz insan topluluğudur. Bu insanları aynı amaç, aynı gaye ve aynı tutkular içinde toplayabilmek, toplandıklarını kanıtlayabilmek de ancak sanatla olanaklıdır herhalde." Ve özetliyor Profesör Erinç: "insanlar aynı kültürü, aynı kültürel değerleri paylaşabiliyorlarsa o insanlar bir ulus oluşturabilirler." Prof. Erinç'in bu yaklaşımı; sosyoloji, tarih ve sanat felsefesinde "kültürel milliyetçilik, ortak vicdan ve sanatın bütünleştirici gücü" kavramlarıyla paralellik göstermektedir.
Bir toplumun ortak hafızasını oluşturuyorUlusallaşma sürecinde ortak duyguların üretilmesi ve sergilenmesinin ancak sanatla mümkün olabileceğini tespit etmiş olan Atatürk'ün, "Sanatsız kalan bir milletin hayat damarlarından biri kopmuş demektir" sözünü "Arada sanat için de iki güzel söz edelim" amacıyla sarf ettiğini düşünmüyorsunuzdur herhalde. Bu sözün altında "Türk Milleti Ulus olma yolunda hızlı yol katetmek istiyorsa sanatın en etkin yol gösterici olduğunu kabul etmelidir" mesajı yatmaktadır.

28