Eylül ayı olunca Birleşmiş Milletler Genel Kurulu dönem açılışı nedeniyle uluslararası diplomasinin kalbi New York'ta atar.

Bir yanda BM kürsüsünden lider konuşmaları, öte yanda görüşmeler, toplantılar, müzakereler, mutabakatlar gelecek yılların uluslararası siyasetinin şekillenmesinde önemli rol oynar.Türkiye'den takip edebildiğim kadarıyla bugün bazı satır başlarını aktaracağım.

- Trump: Ganimet kazananındır

BM'de yine en çok merak edilen konuşmalardan biri ABD Başkanı Donald Trump'ın hitabı oldu. Trump kendini barış başkanı olarak sunmaya çalışırken, İran ile anlaşma ya da yok etme arasında olduğunu söyledi. Trump'ın en dikkat çekici ifadelerinden biri ise Venezuela'da Nicolas Maduro'yu deviren operasyon ve sonrasında bu ülke ile yapılan milyarlarca dolarlık petrol anlaşmasıyla ilgili ifadeler oldu.

ABD siyasetinde 19'uncu yüzyıldan kalma bir söz olan 'Ganimet (ödül) kazananın olur' ifadesini kullandı. New York Times gazetesine göre Trump'ın konuşması ikinci döneminin temel doktrinini yansıtıyor gibiydi. 'Anlaşma yapmak ve ekonomik baskı gibi yavaş diplomatik yollara başvurmak yerine, kendi hedeflerine ulaşmak ve ulusal ekonomiyi güçlendirmek için ezici askeri ve ekonomik gücün kombinasyonunu kullanmak.'

- Grönland ile anlaşma:

Nitekim bu konuşmadan birkaç saat sonra Trump, Danimarka ile ilhak etmekle tehdit ettiği yarı-özerk Grönland adası ile ilgili yeni bir mutabakata vardı.

Buna göre ABD iki üsle buradaki askeri varlığını arttıracak, NATO müttefiki olmayan hiçbir ülke, üç tarafın onayı olmadan adada askeri tesis kuramayacak, nadir toprak elementleriyle ilgili madencilik yapamayacak. Adayı daha önce satın almak, ilhak etmekle tehdit eden Trump da, Grönland'da ABD'ye daha fazla taviz vermek zorunda kalan Danimarka yönetimi de mutabakatı 'diplomatik başarı' olarak niteliyor.

ABD ile olası Grönland krizinin eşiğinden dönen NATO'nun Avrupalı müttefikleri de rahat bir nefes almışa benziyor.

- Erdoğan'dan şiirli hitap:

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın hitabı da BM'de dikkatle izlenen konuşmalardan biri oldu. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'a ikinci kez BM hitabı için ABD tarafından vize verilmediğine işaret eden Cumhurbaşkanı, "Filistin devletinin sesi olacağız" dediğinde salondan destek sesleri yükseldi. "Gazze çağımızın en utanç verici temerküz kampıdır" diyen Erdoğan, İsrail'e daha fazla baskı yapılması çağrısında bulundu. Cumhurbaşkanı konuşmasının sonuna doğru merhum şair Sezai Karakoç'un dizelerini okudu. "Onlar sanıyorlar ki, biz sussak mesele kalmayacak. Halbuki biz sussak, tarih susmayacak. Tarih sussa, hakikat susmayacak..."

- Kritik görüşme trafiği

BM'de reform, Rusya-Ukrayna'da çözüm, Karadeniz ve Hürmüz'de seyrü sefer güvenliği, KKTC için uluslararası tanıma çağrısı yapan Cumhurbaşkanı Erdoğan, Avrupa'ya yönelik ise "Türkiye'nin güvenlik mimarisinin dışında bırakıldığı bir Avrupa'nın daha güçlü, daha güvenli olması, mümkün değildir"