İsrail siyasetinde önemli bir gelişme yaşanıyor. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, 27 Ekim'de gerçekleştirilen genel seçimlerin ardından hükümeti kurma görevini Başbakan Benyamin Netanyahu'nun en güçlü rakibi, eski Genelkurmay Başkanı ve Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot'a verdi.

Bu gelişme, İsrail'in en uzun süre başbakanlık yapan Gazze soykırımcısı Netanyahu açısından ciddi bir siyasi darbe anlamına geliyor. Ancak asıl soru şu: Netanyahu dönemi gerçekten sona mı eriyor, yoksa İsrail siyasetinde yeni bir siyasi pazarlık dönemi mi başlıyor

Netanyahu ve Ortakları Düşüşte

27 Ekim seçimlerinde Netanyahu'nun liderliğindeki blok 53, Eisenkot öncülüğündeki muhalefet ise 48 milletvekili çıkardı. 120 sandalyeli İsrail Meclisi Knesset'te hükümet kurabilmek için 61 milletvekilinin desteği gerekiyor. Her iki taraf da bu çoğunluğa ulaşamadı. Ancak yapılan istişarelerde 67 milletvekilinin Eisenkot'u, 46 milletvekilinin ise Netanyahu'yu desteklemesi üzerine Cumhurbaşkanı Herzog hükümeti kurma görevini Eisenkot'a verdi.

Bu sonuç, Netanyahu'nun siyasi geleceği açısından son derece önemli. Çünkü yıllardır İsrail siyasetinin merkezinde yer alan Netanyahu, ilk defa bu kadar ciddi bir kayıpla karşı karşıya.

Netanyahu'ya Seçmen Faturası

Netanyahu'nun siyasi geleceğini belirleyen en önemli başlıklardan biri, 7 Ekim 2023 sonrasında İsrail'in içine sürüklendiği savaşlar ve güvenlik krizidir.

Gazze'de başlayan savaş Lübnan'a, İran'a ve bölgenin farklı noktalarına yayıldı. İsrail, tüm saldırganlığına rağmen güvenlik sorunlarını ortadan kaldıramadı. Rehineler meselesi, savaşın uzaması, ekonomik maliyetler ve uluslararası alanda giderek artan diplomatik yalnızlık Netanyahu yönetiminin üzerindeki baskıyı artırdı.

Özellikle Gazze'de yaşanan soykırım, İsrail'i uluslararası alanda büyük sıkıntılara soktu. Bir zamanlar Batı'da güçlü siyasi destek gören Netanyahu yönetimi, bugün artık çok daha fazla sorgulanıyor. İsrail toplumunda da savaşın nereye kadar devam edeceği ve geleceklerinin nasıl şekilleneceği konusunda ciddi tartışmalar yaşanıyor.

Dolayısıyla seçim sonuçlarını yalnızca bir iktidar değişikliği ihtimali olarak değil, Netanyahu'nun yıllardır sürdürdüğü siyaset anlayışına yönelik bir tepki olarak da değerlendirmek gerekiyor.

Eisenkot Kimdir

Gadi Eisenkot sıradan bir muhalif siyasetçi değil. İsrail ordusunda uzun yıllar görev yapmış, 2015-2019 yılları arasında Genelkurmay Başkanlığı görevini yürütmüş bir kişilik.

Bu nedenle Eisenkot'un iktidara gelmesi, İsrail'in güvenlik ve dış politika anlayışında köklü bir değişiklik yaşanacağı anlamına gelmiyor.

Aksine, askeri geçmişe sahip olan Eisenkot'un da İsrail'in saldırı ve işgal politikalarında sert çizgiyi sürdürmesi ihtimali oldukça yüksek. Ancak Netanyahu'dan farklı olarak daha geniş tabanlı bir hükümet kurma, siyasi kutuplaşmayı azaltma ve İsrail'in uluslararası alandaki diplomatik sorunlarını yönetme iddiasını dile getiriyor.

Eisenkot'un önündeki en büyük engel ise hükümet kurabilmek için gerekli 61 milletvekilinin desteğini sağlayabilmek.

Özellikle Arap partilerinin desteği bu süreçte belirleyici olacak. Filistinlileri temsil eden partilerin parlamentoda tarihî bir sandalye sayısına ulaşması, hükümet pazarlıklarında önemli bir ağırlık oluşturdu. Ancak Eisenkot'un bu partileri doğrudan hükümet koalisyonuna dahil edip etmeyeceği konusunda ciddi siyasi sınırlar bulunuyor.

Eisenkot'un hükümeti kurmak için 28 günü var. Cumhurbaşkanı bu süreyi 14 gün daha uzatabiliyor. Başarısız olması durumunda Netanyahu'ya yeniden fırsat verilebilir veya süreç yeni bir seçime kadar uzanabilir.

Netanyahu Giderse İsrail'in Politikası Değişir mi