Kabul edelim, bu yıl her zamankinden daha ışıklı ve daha neşeli bir Ramazan geçiriyoruz. Çocuklar ilahiler eşliğinde teneffüse sevinç içinde koşarak çıkıyor, sokaklar ve caddeler ışıl ışıl parlıyor. Bazıları bu denli yüksek ışığa alışık değil. Bundan olsa gerek, İzmir'in çamur deryası sokaklarında feveran ediyorlar: "Bu kadar aydınlık fazla!"

Kimileri mağara oyuklarında, karanlık dehlizlerde yaşamaya alışık. Ürkütmemek lazım belki; ama her defasında sevincimizi kursağımızda bırakmalarından da sıkılmadık değil.

Baktılar ki, ne yapsalar boş. Milletin mutluluğunu, Ramazan coşkusunu, ibadetteki huşuyu bozamayacaklar. Bu defa yeni bir argümanla arz-ı endam ettiler.

Efendim, sokakları caddeleri ışıklarla süslemek, coşkulu ilahiler söylemek Ramazan'ın ruhuna aykırıymış. Geleneklerimizde böyle şeyler yokmuş. Hatta bunlar Noel'de yapılan etkinliklere bir özentiymiş. Seküler canlar böyle söylüyor.

Yalnız da sayılmazlar hani. Azıcık mutluluğu Müslüman'a çok gören bazı din adamlarımız da üç aşağı beş yukarı benzer şeyler söylüyor: "Zinhar! İbadet ayında bu şamata da ne ola!"

İşin aslı, Ramazan ayı, bayramlar ve mübarek geceler Türkiye'de daima İslam dünyasından biraz daha farklı, daha neşeli ve daha "kurumsal" kutlandı. Bunda payitahtın İstanbul'da olmasının da etkisi var elbette.

Hırka-i Şerif Ramazan'ın 15. günü padişahın ve tüm devlet erkanının katıldığı resmi bir törenle ziyarete açılırdı. Ramazan'ın başlangıcının ilan edilmesinden, camilere asılacak mahyalara kadar pek çok şey devlet tarafından belirlenirdi. Tüm bunlar işin kurumsal yönünü gösteriyor.

Bir de Türkiye'ye mahsus adetler var: Mahya, diş kirası, tekne orucu gibi.

Sokakları ve camileri Ramazan ayı boyunca ışıklarla süslemek çok eski bir adetti. 1578 yılında İstanbul'a gelen Alman seyyah Salomon Schweigger, İstanbul'da gördüğü Ramazan etkinliklerini şaşkınlıkla anlatır.

Minare şerefelerine asılan kandillerden başka, iki minare arasına ipler vasıtasıyla asılan mahyalardan da bahseder. Hatta iki yüzden fazla kandille hazırlanan mahyalarda sadece yazılar değil,