Dünya hızla dijitalleşiyor. Kitaplar ve basılı yayınlar günden güne azalıyor. Dijital arşivlerin silinmesi ise tek bir tuşa bakıyor.
Raflardaki ciltler yavaş yavaş yerini e-kitaplara ve bulut depolara bırakıyor. Gazete ve dergiler basılı hâlden vazgeçiyor. Erişim kolay, arama hızlı...
Fakat bu dönüşümün gölgesinde sessiz bir tehlike büyüyor. Bir sunucu kapandığında, bir hesap askıya alındığında ya da tek bir karar verildiğinde binlerce yıllık birikim yok olabiliyor.
Elektronik âlemin kralı Elon Musk, İskenderiye Kütüphanesi'nin yanışını hâlâ büyük bir trajedi olarak görüyor. Bu yüzden xAI ile Grokipedia'yı "modern İskenderiye Kütüphanesi" olarak adlandırdı.
Hedefi, insanlığın bütün birikimini açık kaynaklı bir havuzda toplamak, taşlara lazerle kazıyıp Ay'a, Mars'a ve derin uzaya yaymak. Böylece medeniyet gerilese ya da çökse bile bilgi kaybolmasın istiyor. Ona göre taş üzerine yazılmış bilgi, elektrik kesintilerinden ve ani silinmelerden çok daha dayanıklı.
Wikipedia'nın ise yıllardır tartışılan politik bir yapısı var. Bazı maddeleri hızla kaldırması ve belirli görüşleri öne çıkarıp diğerlerini gölgelemesi eleştiriliyor. Musk da bu yüzden Grokipedia'yı tarafsız ve açık kaynaklı bir alternatif olarak öne çıkarıyor.
Ne var ki ironik olan şu: Musk'ın kendi platformu X'te de benzer tartışmalar sürüyor. Daha az sansür olduğunu savunsa da birçok kullanıcı görünürlüklerinin düştüğünü, takipçi sayılarının ani azaldığını ve bazı paylaşımlarının gölgelendiğini belirtiyor. Bu da dijital platformların gücü kimin elinde olursa olsun hafızayı ve erişimi kolayca kontrol edebileceğini gösteriyor.
Dijital arşivler ne kadar kullanışlı olsa da