Fon vurgunu ve siyasî bağlantılarının tartışıldığı bir dönemde Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın, "2027 bütçesinde başımızın tacı olan emeklilerimizin durumunu ' biraz daha iyileştirecek' malî imkânları oluşturuyoruz" demesinin ardından emeklilere yapılacak zamla ilgili bir gündem oluşturuldu.

Açlık sınırının 38 bin lirayı, yoksulluk sınırının 123 bin lirayı geçtiği bir dönemde milyonlarca emekli ortalama 23-24 bin lira ile geçinmeye çalışıyor. Daha doğrusu geçinemiyor.

Bir de 28 bin lira alan asgarî ücretlinin durumu var. Geçtiğimiz yılın başında zam yapılırken Temmuz ayında ara zam yapılmaması, asgarî ücretliyi büyük bir geçim sıkıntısına soktu.

2026 yılı asgarî ücretinin net 28.075 lira olarak belirlendiği toplantıda işçi tarafı yer almamıştı. Belirlenen net asgarî ücret, açıklandığı günden itibaren açlık sınırının altında kalmış ve enflasyon karşısında erimişti. İşçinin talepleri dikkate alınmadan yapılan yaklaşık yüzde 27 oranındaki zam yetersiz kalmış, asgarî ücretli "sefalet düzeyinde" bir ücrete mahkûm edilmişti. Temmuz ayında ara zam verilmeyince de sefalet ücreti dahi "sefil" duruma düşmüştü.

İş dünyası temsilcileri de bu durumdan memnundu. Artışı sosyal denge açısından olumlu bulduklarını, ancak istihdamın korunması ve işveren üzerindeki maliyet baskısının azaltılması için vergi, prim ve teşvik mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini söylemişlerdi.

***

KAYIP 8 BİN LİRAYA IKTI

Hükûmet, işveren ve işçi sendikaları katılım ile Asgarî Ücret Tespit Komisyon, Aralık ayında toplanarak yeni asgarî ücreti belirleyecek.

alışanların yüzde 70'inin asgarî ücretli olduğu Türkiye'de, asgarî ücretlinin enflasyon karşısındaki kaybı Ekim ayında 7 bin 726 liraya ulaştı. Yani 2026 yılının başında aldıkları 28 bin liralık ücretin alım gücü 20 bin liraya kadar geriledi.

Genel seyre bakıldığında yılsonu enflasyonun yüzde 29-30 civarında olacağı görülüyor. 28 bin lira asgarî ücrete ortalama yüzde 30 zam yapılması halinde 36 lira civarında olacağı görülüyor. Bu rakamdan Kasım ve Aralık ayındaki erimeyi de hesaba katarak 9 bin lira erimeyi çıkardığımızda, asgarî ücretlinin eline geçen ücretin alım gücünün 28 bin liraya düşeceğini söylesek yanlış olmaz. Yani sıfıra sıfır, elde var sıfır!

***

REFAH PAYI ŞART!

Bu yüzden asgarî ücretliye mutlaka refah payı verilmeli.

Bu verilerken işveren tarafına verilmesi gereken destekler unutulmamalı.

ünkü işveren de zor durumda. İflaslar, işyeri kapatmalar rekor seviyelere çıktı.