Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın geçen hafta Japonya merkezli Nikkei Asia gazetesine yazdığı makale önemliydi, iç politik gündemin ağırlığı nedeniyle değinemedik.

Fidan makalesinde savunma işbirliği konusunu öne çıkardı. Türkiye'nin insansız hava araçları (İHA) konusunda Japonya ile işbirliğine istekli olduğunu, bu işbirliğinin ortak geliştirme ve ortak üretim için önemli fırsatlar sunabileceğini belirtti. (AA, 30.5.2026)

FİDAN'IN NATO'YA DAVETİ

Ancak Fidan'ın asıl önemli mesajı NATO'yla ilgiliydi. Fidan, Türkiye'nin 7-8 Temmuz'da ev sahipliği yapacağı NATO zirvesinde, Japonya, Güney Kore, Avustralya ve Yeni Zelanda liderleri ile savunma bakanlarını ağırlamak istediklerini belirtti.

Fidan'ın bu ülkeleri sıralarken bu ülkelerden "NATO'nun Hint-Pasifik ortakları" diye söz etmesi önemliydi. Zira ABD yönetimi bir süredir Asya-Pasifik yerine Hint-Pasifik adlandırmasını kullanıyor. ünkü ABD in'e karşı Hindistan'a dayanmak istiyor.

ABD'NİN JAPONYA PLANLAMASI

Dışişleri Bakanı Fidan'ın davet etmek istediği ülkelerin Ankara'daki NATO zirvesine katılabilmesi, tüm NATO ülkelerinin onayıyla mümkün. Ancak ABD, son birkaç zirvedir zaten bu ülkelerin zirvelere katılmasını sağlıyor. Bu bakımdan Fidan'ın davetini, Washington'ın talebinin ev sahibi tarafından dile getirilmesi olarak yorumlayabiliriz.

Peki ABD bu ülkeleri neden NATO zirvesine çağırıyor

ünkü Japonya ve Güney Kore, ABD'nin in'e karşı askeri üssü durumunda. İki ülkede ABD askerleri var ve ABD geçen yıl in'e karşı Japonya ve Güney Kore'yle üçlü bir savunma ortaklığı oluşturdu.

Avustralya ise ABD'nin in'e karşı nükleer üs haline getirmeye çalıştığı ülke. Anımsayacaksanız, ABD, Fransa'nın Avustralya'yla yaptığı nükleer denizaltı anlaşmasını bozmuş ve yerine İngiltere'yle birlikte kendisi anlaşmıştı. Böylece üç ülke, ABD, İngiltere ve Avustralya AUKUS'u oluşturmuştu. Washington yönetimi buna Yeni Zelanda'yı da dahil etmeye çalışıyor.

ABD'NİN ASYA-NATO'SU ALT GRUPLARI

Fransa, bir parça da bu nedenle ama daha ziyade NATO'nun Asya'ya genişlemesine karşı olduğu için birkaç zirvedir ABD'nin Japonya planını engelledi. O plan, ABD'nin Japonya'nın başkenti Tokyo'da bir "NATO irtibat ofisi" açmasıydı. Paris, bunu onaylamıyor.

Ama ABD, Asya-Pasifik coğrafyasında kurduğu üçgenleri, dörtgenleri, beşgenleri Asya-NATO'sunun alt grupları şeklinde inşa etmeye çalışıyor.