Küresel faizde kırılma anını devletler göğüsleyebilir mi

İhaleye gelen talep oldukça zayıftı ve bu durum, ABD hükümetine borç vermeye olan güvenin birçok neden dolayı azalmış olabileceğine işaret ediyor.

Riskler artıyor.

"Belirsizlik" diye tanımlanan haliyle, son dönemdeki ABD merkezli gelişmeler birçok yönden farklı etkiler doğururken son hafta ABD Meclisi Bütçe Komisyonu'na getirilen vergi yasa taslağı piyasanın ABD'nin geleceğine dair soru işaretlerini arttırdı.

Teklif edilen yeni düzenleme ABD Bütçesine önümüzdeki on yılda 3,5 Trilyon dolarlık ek mali yük veya gelirden feragati beraberinde getirmektedir.

ABD'nin 36 Trilyon dolara varan borcunu ödeme kabiliyeti sorgulanırken üstüne üstlük böyle bir yükün daha maliyenin sırtına binmesini yatırımcılar hoş karşılamadı.

MALİ ENDİŞELER VE KREDİ NOTU İNDİRİMİ

Geçen hafta (16 Mayıs) kredi derecelendirme kuruluşu Moody's ABD'nin notunu düşürdü.

Moody'sin ABD'nin kredi notunu düşürmesi yatırımcıların ABD'nin bütçe sürdürülebilirliği konusundaki kaygılarını arttıran diğer bir etken.

Borçluluk faizi, faiz borçluluğu arttırır.

Borç almak tehlikeli ve zorlu bir süreç. Zira alınan borca ödenecek faizden fazla kâr veya ülkelerden bahsediyorsak katma değer yaratımı gerçekleşmiyorsa borç ödemesi yerini yeni borç alım talebiyle doldurur.

Borçlanma arttıkça kreditörler riskin arttığını düşünerek faizi artırır. Artan faiz bütün borca sirayet ederek yeni ve daha büyük faiz yükü oluşturur.

Daha yüksek, daha yüksek derken maliye bunu kaldıramaz noktaya gelir.

İşte bu manzara ve gelişmeler, özellikle ABD'nin bütçe açığı ve borçlanma hacmine dair artan endişelerle birleşince yatırımcıların uzun vadeli tahvillere karşı temkinli yaklaşmasına neden oldu.

Yukarıda bahsettiğim döngü ABD için çalışmaya başladı diyebileceğimiz bir kırılma anı gerçekleşti.

ABD faizleri artıyor.

20 yıllık ABD Hazine tahvili ihalesine olan talebin zayıf kalması, tahvil fiyatlarını aşağı çekti ve getiri oranlarını yükseltti.

10 yıllık tahvil getirisi 4,6'ya yükseldi. Artan faizler yanında kısa dönemde farklı etkiler getiriyor; Tahvil getirilerinin yüksek seyretmesi, hisse senetlerini cazibesiz hale getirerek satış baskısını artırdı. Bu da Dow, SP 500 ve Nasdaq endekslerinde düşüşe yol açtı. Yüksek faiz varsa varlık fiyatları düşer.

KÜRESEL BORÇ GENEL GÖRÜNÜMElimizdeki verilere göre Küresel Genel Borç yaklaşık 310 trilyon USD civarında, Küresel Kamu Borcu 2023'te yaklaşık 9798 trilyon USD seviyesine çıkmış durumda.

Kamu BorcuGSYH oranı küresel ölçekte 94 (2023).

Gelişmiş ülkelerde kamu borcu ortalaması 103 (ABD hariç) ve ABD'de bu oran 123 civarında.

IMF'e verilerine göre G20 ülkelerinden bazılarının Kamu BorcuGSYH oranına dair en son veriler ise şu şekildedir: