Borç isterken Shakespeare, geri öderken sessiz sinema

Borç isteyen insanın içinde, o ana kadar varlığından haberdar olmadığınız büyük bir tiyatro sanatçısı vardır.

Normalde size "Naber" diye mesaj atan adam, paraya ihtiyacı olduğunda bir anda Shakespeare tiradına başlar:

"Kardeşim, inan senden istemek benim için çok zor. Hayatımda kimseden böyle bir şey istemedim."

Zaten herkes hayatında ilk kez sizden borç istiyordur. Türkiye'de borç alanların tamamı ilk borcunu aynı kişiden alıyor gibi bir sistem var.

Ardından trajedinin ikinci perdesi gelir. "Pazartesi kesin hesabında." Buradaki "kesin" kelimesi çok önemlidir.

Çünkü borç dünyasında "kesin", gerçek hayattaki "belki"den bile daha güvensizdir.

"Ayın 15'inde maaş yatıyor","Bir yerden ödeme bekliyorum", "Zaten para gelecek" gibi cümlelerle size küçük çaplı bir ekonomik kalkınma programı sunar.

Dinlerken insan "Ben buna borç vermeyeyim, yatırım yapayım" diye düşünüyor.

Parayı gönderirsiniz. Ve Shakespeare ölür. Yerine Charlie Chaplin gelir. Mesajlara cevap yok. Telefon sessizde.

WhatsApp'ta çevrim içi ama sizin konuşma pencerenizde internet çekmiyor. Instagram'da hikâye atıyor, sizin "Kardeşim, bizim para ne oldu" mesajınız üç gündür tek tik ruhuyla bekliyor.

Bir de borcu hatırlattığınızda şaşıranlar vardır: "Aaa, evet ya!" Aaa, evet ya ne

Beraber Çanakkale'de gömdüğümüz defineyi mi hatırladın

Daha 20 gün önce o parayı isterken sesin titriyordu.

Şimdi sanki geçen yaz bende şemsiyeni unutmuşsun gibi davranıyorsun.

Bazıları da borcunu ödemek yerine size hayatındaki bütün ekonomik gelişmeleri anlatır: "Bu ay araba masraf çıkardı, çocuk okul, kredi kartı geldi, kombi bozuldu..."

Bir noktadan sonra siz alacaklı değil, aile bütçesi danışmanı olursunuz. Adam size para ödemiyor ama aylık faaliyet raporu sunuyor.

En enteresanı da borçlunun sizden daha rahat olmasıdır.

Siz kendi paranızı isterken utanırsınız: "Ya kusura bakma, rahatsız ediyorum ama..."

Niye kusura bakıyorsun

Para senin.

Fakat sistem öyle bir tersine dönmüştür ki borcu isteyen mahcup, borcu ödemeyen özgüvenlidir. Siz "Müsait olduğunda gönderebilir misin" dersiniz, adam "Halledeceğiz kardeşim, sıkıntı yapma" der.

Bir de sizi sakinleştiriyor.

Sonra bakarsınız, tatile gitmiş.

Masada serpme kahvaltı, altında