Paranın Dijital Göçü

Nakit paranın yok olduğu Kazakistan'dan yapay zekanın kanunlarla denetlendiği Avrupa'ya, dijital dünya yeniden yazılırken, siz hangi tarafa aitsiniz?

Özet Bu özet koseyazarioku.com tarafından üretilmiştir

Yazı, Kaspi örneğiyle dijital ödeme sistemlerinin hayatı nasıl dönüştürdüğünü, ardından yapay zeka düzenlemelerine karşı Avrupa'nın sert tavrını anlatarak, küresel sermayenin hızla değişen dünyada yeniden konumlandığını iddia ediyor. Ancak bu hızlı dijitalleşmenin sıradan insanların hayatını gerçekten iyileştirip iyileştirmediği sorusu, yazıda cevapsız kalıyor.

Ata yurdumuz, Kazakistan sokaklarında dolaştığınızı hayal edin. Karnınız acıktı, köşedeki seyyar satıcıdan sıcacık bir simit alacaksınız. Elinizi cebinize atıp bozuk para aramanıza hiç gerek yok.

Hatta nakit verirseniz, para üstü bulamama ihtimaliniz çok yüksek.

Neden mi

Yedi yaşındaki çocuktan yetmiş yaşındaki dedeye kadar herkesin hayatının tam merkezinde Kaspi adlı bir uygulama var. Telefon numarası eşittir banka hesabı.

Taksiciye, tesisatçıya, restorana ödemeler saniyeler içinde telefondan telefona akıp gidiyor.

Söz konusu şirket öylesine büyüdü ki, sınırları aşıp Türkiye'nin e-ticaret markalarından Hepsiburada'nın yüzde 65,4'lük hissesini 1,13 milyar dolara bünyesine kattı.

Kazakistan, Ukrayna derken, 25 milyon tüketici ile 900 bin satıcı geniş bir ekosistemde buluştu. Hikâye bitmedi. in'in teknoloji devlerinden Tencent, satranç tahtasındaki yerini aldı.

Kaspi CEO'su Mikheil Lomtadze ve üst yönetimin de dahil olduğu bir yatırımcı grubuyla beraber, 518 milyon doları masaya koyarak şirketin yüzde 3,2'sine ortak oldular.

Hatırlarsanız 2018 yılında inli e-ticaret devi Alibaba, Trendyol'un çoğunluk hissesini satın alarak pazara güçlü bir giriş yapmıştı.

Şimdi bir başka inli şirket, dolaylı yollardan Hepsiburada'ya ortak olmuş oldu. Doğu'nun sermayesi, Orta Asya'nın teknolojik altyapısıyla birleşerek Batı'ya doğru kararlı adımlarla ilerliyor.

Bir yanda finansal sınırlar kalkarken, diğer yanda dijital dünyanın kuralları baştan yazılıyor. Yapay zekâ hayatımıza fırtına gibi girdi. Sohbet botu olarak tanıdığımız ChatGPT, her ay 120 milyon kullanıcının aklındaki sorulara yanıt bulduğu kapsamlı bir arama motoruna dönüştü.

Avrupa Komisyonu gidişatı uzaktan izlemekle yetinmeyeceğini açıkça ilan etti. Dijital Hizmetler Yasası kapsamında alınan yeni kararla birlikte, OpenAI firmasını Google gibi köklü aktörlerle aynı ringe çıkarıyorlar.

Kurallar son derece net.