"Goethe'nin en bilinen eseri Faust'un sahneye bu derece mükemmel bir şekilde yorumlanabileceğini tahmin edemezdim. Sadece bu sezonun değil, Türk tiyatrosunun tüm zamanlardaki en iyi oyunlarından birini izledik", "Süresinin çok uzun olması sebebiyle zorlayıcı olacağını tahmin ederek izlemeye gittim. Ancak beklediğimden çok daha iyi olmuş", "Kostümden teknik ve aksesuvara kadar Devlet Tiyatrosu'nun tüm imkânları seferber edilmiş; bunu görmek mümkün", "Mephisto karakterini canlandıran Sükun Işıtan'ın şeytana pabucunu ters giydiren, Heath Ledger'ın Joker'iyle kıyaslanacak performansı büyüleyici"... Ve daha nicesi. Uzun süredir bu kadar övülen bir oyuna gitmemiştim.
Geçen hafta izleyip yazacağımı söylemiştim; sözümü tutuyorum. Bahsettiğim oyun, Ankara Devlet Tiyatrosu tarafından sahnelenen Faust. Malum, Goethe'nin yıllar boyunca üzerinde çalıştığı bu eser, evrenin bütün bilgisine ulaşmaya çalışan bir entelektüelin bu uğurda Şeytan'la yaptığı karanlık anlaşmayı anlatır. 1770'lerde başlayıp 1830'larda tamamlanan eser, Goethe'nin hayatındaki dönüşümlere, sorgulamalara ve kırılma anlarına da ayna tutar. Ancak Faust yalnızca yazıldığı çağın değil, sonraki yüzyılların da metnidir. Çağını aşan sorularıyla bugün de aynı keskinlik ve tazelikle karşımızda duruyor. Oyunun her sahnesi hem geçmişin büyük kırılmalarını hem de günümüz insanının içsel çatışmalarını yeniden görünür kılıyor.
Ödüllü rejisör Ayşe Emel Mesci'nin 'total tiyatro' anlayışıyla sahneye taşıdığı yapımda başrolde Faust karakterini Emre Başer canlandırıyor. Başer ve Mephisto rolündeki Sükun Işıtan'ın performansı öne çıkıyor. Özellikle Mephisto karakterinin sahnedeki varlığı oyunun ritmini belirleyen en önemli unsurlardan biri. Işıtan'ın yorumunda Mephisto yalnızca kötülüğün sembolü değil; aynı zamanda insanın içindeki kuşkuların, arzuların ve karanlık tarafın somutlaşmış hali gibi duruyor. Ali Berktay ve Zehra Aksu Yılmazer'in titiz çevirisiyle yeniden hayat bulan oyunun en etkileyici yanlarından biri de sahne dilinin bütünlüğü. Dekor, ışık, müzik ve oyunculuk tek tek değil, adeta tek bir organizma gibi çalışıyor. Bu da izleyiciyi yalnızca bir hikâyeyi takip eden seyirci olmaktan çıkarıp, Faust'un zihninin ve ruhunun içine davet ediyor. Tek eleştirim duman. Salona yayılan sis, öksürük krizlerine sebep oluyor. Biraz daha az basılabilirse daha iyi olur.
Uzun süresine rağmen ritmini kaybetmeyen, görsel dili güçlü ve oyunculuklarıyla akılda kalan bu yapımın tiyatro sezonunda mutlaka izlenmesi gereken oyunlardan biri olduğunu söylemek abartı olmaz. Merak edenler için oyun bir hafta daha İstanbul'da. Kaçırmayın.