9 günlük Kurban Bayramı tatilinin başlamasıyla birlikte neredeyse 'hayalet şehir'e dönen İstanbul, bayramı megakentte geçiren bizleri adeta ödüllendiriyor. Bayramın ilk günü trafik yoğunluğu yüzde 1'e düştü, ikinci gün ise yüzde 30'larda kaldı. İstanbul Boğazı ise turkuaz rengine döndü. Özellikle akıntının güçlü olan bölgelerinde deniz yüzeyinin açık mavi tonlara bürünmesi kartpostallık görüntüler çıkardı. Boğaz'daki gemilere yunuslar da eşlik etti. İzlemesi pek keyifli olsa da nedir bunun sebebi ve bu durum, bu yıl balığın bol olacağı anlamına gelir mi diye sordum. Cevabını Piri Reis Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı verdi.

BOĞAZ'DAKİ RENK DEĞİŞİMİNİN SEBEBİ ALG PATLAMASIDIR

- İzlemesi pek keyifli olsa da Boğaz'da ne oluyor

"İstanbul Boğazı'nda yaşanan bu renk değişiminin temel nedeni "Coccolithophore" dediğimiz, Emiliania Huxley çeşidi alglerin yoğun şekilde çoğalmasından kaynaklı. Daha detay verecek olursak; fitoplankton dediğimiz bu yapılar fotosentez yapan mikroskobik canlılardır. Karbondioksit, güneş ışığı ve belirli minerallere (nitrat, fosfat, kalsiyum, silikat, demir vs.) ihtiyaç duyarlar. Bu sene Afrika'dan havalanan çöl tozları gerekli demir ve diğer mineralleri bol yağmurla birlikte Karadeniz'e bıraktı. Böylece yukarıda bahsettiğimiz parametreler bir araya gelmiş oldu ve alg patlaması yaşandı. Algler hücre çeperlerinde, güneş ışığını yansıtabilen kalsiyum karbonat taşırlar. Bu yapı su ile temas edince de ortaya turkuaz ve açık mavi tonlar çıktı.

- Boğaz'daki canlılığa bir zararı var mı

Normal şartlar altında ve normal seyrinde devam ettiği sürece bir zararı yok. Ama aşırı bir artış olursa; özellikle de sığ kıyılar, kirliliğin çok yüksek olduğu bölgelerde, sıcaklıkların da yükselmesiyle beraber "ötrofikasyon" yaşanabilir. Göl- deniz gibi su ekosistemlerinde azot ve fosfor gibi besin maddelerinin aşırı artması sonucu alglerin hızla çoğalması durumudur bu. Bu süreç, suyun oksijenini tüketerek su canlılarının ölümüne ve ekosistemin çökmesine yol açabilir. O zaman da suyun rengi turuncu- kızıl renge döner. Kötü kokular ortaya çıkar. Şu an İstanbul Boğazı kartpostallık... Ancak Tekirdağ-Silivri arasında, İzmit Körfezi›nin belli bölgelerinde suyun rengi kızıla dönmüş durumda. Bu da bir alg patlaması aslında ama gördüğünüz üzere kirlilik, deniz suyu sıcaklığı ve sığ kıyılarda olması 2 farklı görüntüye yol açıyor."

İzmit Körfezi'nin şu anki hali.

DOĞRU BİLİNEN YANLIŞ... BOĞAZ TURKUAZA DÖNÜNCE ÇOK BALIK OLUR

- Balıkçılar, "Boğaz turkuaz renge dönünce balık sezonu bereketli geçer" diyorlar.
Doğru mu

"Marmara Denizi'nde alg patlamasının balığın daha çok olmasına neden olduğu seneler yaşadık. Fakat Marmara gibi kirli denizler için alg artışı her zaman balık artışıyla doğru orantılı değildir. Çünkü kirliliğin yüksek olduğu bölgelerde algler saldıkları birtakım maddeler ile yüzeyde müsilaj benzeri film tabakası oluşturur. Bu da yumurtaların oksijen almasını engeller. Hatta yumurtaları yüzeye taşıyabilir. Bu yüzden ikisi arasında doğrusal bir ilişki yoktur. Yanlış avlanma ile balıkları tüketmezsek önümüzdeki yıllar daha bereketli olabilir aslında."

Mustafa Sarı

MARMARA DİRENİYOR: DENİZ ÇAYIRLARI DENİZLERİMİZİN AKCİĞERİDİR

- Müsilaj tehlikesi geçti mi Deniz çayırı ve pinalarla verilen mücadele nasıl gidiyor