Yeni torba yasa tasarısı özellikle sosyal güvenlik mevzuatı başta olmak üzere vatandaşın cebini ilgilendiren çok sayıda yenilik getiriyor. Emeklilik hesapları değişiyor. İşte ayrıntılar...

Yeni yılla birlikte yürürlüğe girmesi beklenen torba yasa emeklilikten vergiye, borçlanmadan, kira gelirine kadar birçok konuda yenilikler içeriyor. Özellikle emeklilik için gün satın alacaklar ve emekli maaşının artırmak isteyenler için düzenlemeler önem kazanıyor.
Torba yasa kimleri ilgilendiriyor
Birçok konunun içinde yer alacağı yasa özellikle emeklilik bekleyen çalışanlar, ev sahipleri, taşıt alıp satacak olanlar gibi geniş bir kitleyi ilgilendiriyor.
Emeklilik sisteminde hangi değişiklikler olacak
Emeklilik için gün satın alacak olanlar yani doğum, askerlik ve yurtdışı borçlanması yapacak olanlar için ödeme oranları yükselecek. Ayrıca prime esas kazancın yani brüt maaşın üst sınırı asgari artacak.
Borçlanma ile ne kazanılıyor
Hizmet borçlanması çalışmadan emeklilik için gerekli primleri tamamlamayı sağlıyor. Erkekler askerlik, kadınlar doğum, gurbetçiler de yurtdışı borçlanma yapıyor. Kadınlar bu sayede 3 çocuk için 6 yıl kazanabiliyor. Erkekler sigortadan önce yaptıkları askerliği borçlandıklarında işe giriş tarihini geri çekerek erken emekli olabiliyor.

Nasıl borçlanılıyor
Çalışılmayan dönemler için SGK'ya başvurularak borçlanma talebinde bulunuluyor. Hak sahipleri, yani askerlik, doğum ya da yurtdışı borçlanma yapacaklar kaç güne ihtiyaçları varsa bu kadar günü satın alarak emeklilik hesaplarına ekletiyor.
Borçlanma için para ödeniyor mu
Borçlanmalar geçerli asgari ücrete göre yapılıyor. Şu anki sistemde askerlik ve doğum borçlanması en az brüt asgari ücretin yüzde 32'si olarak ödeniyor. Bu da aylık olarak 8.321,6 lira oluyor. Yurtdışı borçlanma ise en az brüt asgari ücretin yüzde 45'i olarak yani aylık 11.702,25 TL olarak ödeniyor.
Torba yasa neyi değiştirecek
Torba yasa taslağındaki düzenlemeye göre yeni yıldan itibaren doğum borçlanması hariç tüm borçlanmaların oranının yüzde 45'e çıkartılması planlanıyor. Böylece borçlanma için ödenecek para artıyor. Bu da ileride emekli maaşına olumlu katkı yapacak.
Asgari ücretin etkisi olacak mı
Borçlanmalar asgari ücrete göre yapıldığı için ocak ayından itibaren yeni asgari ücret geçerli olacak. Yüzde 32'den yüzde 45'e çıkan oranla birlikte asgari ücretteki artış da borçlanma maliyetlerini yükseltecek.

Bu maliyetleri düşürme imkânı var mı
Yeni yılda gerçekleşmesi beklenen bu artışlardan etkilenmemek mümkün. Aralık ayı sonuna kadar e-devlet ya da SGK'ya giderek yapılacak borçlanma başvuruları şu anki sistemden hesaplanacağı için daha uygun olacak.
Başvuruda para ödeniyor mu
Başvuruda para ödenmiyor. Başvuru değerlendirildikten sonra ödeme emri çıkıyor. Bu süre 1 ayı buluyor. Ödemek için de 2 ay kadar süre veriliyor. Böylece başvurudan sonra 3 aylık bir ödeme süreci oluyor.
Bu üç ay sonunda da ödenmezse hak yanıyor mu
Ödeme sürecinde para ödenmezse hak yanmıyor ama başvuru iptal ediliyor. Yeniden son asgari ücret ve oranlardan başvuru yapmak gerekiyor.
Borçlanılan para geri alınabilir mi
Borçlanma sonrası ödenen paralar emeklilik işlemleri tamamlanmadan önce istenirse geri alınabiliyor. SGK yazı başvuru sonrası bu paraları faizsiz olarak iade ediyor.
Bağ-Kur ihya ödemelerinde de bir değişiklik var mı
Geçmişte Bağ-Kur primlerini ödememiş ve borçları olan esnaf, bu borcu sildirmiş ve günlerini dondurmuş ise ihya ile tekrar satın alabiliyor. Yeni dönemde ihya ödemeleri de yüzde 45 oranında yapılması öngörülüyor. Bağ-Kur'lular da bu ay sonuna kadar başvurup mevcut rakamlardan ödeme yapabilir.