Batı'nın dünyaya dayattığı neoliberal piyasa uygarlığının içine girdiği darboğaz her geçen daha da derinleşiyor. ABD Başkanı Donald Trump gibi popülist siyasetin sembolü olarak kabul edilen aktörlerin iktidara gelişiyle beliren umut kısa sürede yok oldu.
Zira Trump ile birlikte Avrupa'daki ve Latin Amerika'daki sağın yükselişiyle birlikte şu yorumlar öne çıkmaya başlamıştı...
"Hegemonik ölüm döşeğinde olan Batı aslında 'küreselci ve liberal Batı'dır. 'Muhafazakâr Batı' ise aksine çöküş değil yükseliş trendinde..."
Bir bakıma, Batı'nın krizinden bahsedilirken hemen "Hangi Batı" denilerek karşı argümanlar devreye giriyordu.
Ancak Trump ile temsil edilen muhafazakâr Batı'nın 3 Kasım'daki yenilgisinden sonra Atlantik'in her iki yakasında da yeniden karamsarlık rüzgârlarının estiğini görüyoruz.
Bunun en büyük nedeni bana göre Trump'ın Rusya ve Çin ile vardığı 'modus vivendi'nin (geçici uzlaşının) daha başlamadan sona erme ihtimalinin artması. Fakat geçici uzlaşı sona erse de korkulan III. Dünya Savaşı senaryosunun gerçekleşmesi biraz zor.
***
Çünkü büyük güçlerin birbirlerine karşı savaş balatalarını çekmesi şu süreçte jeo-politik intihar olarak görülüyor. O yüzden ya vekil güçler üzerinden kozlarını paylaşıyorlar ya da daha zayıf bir aktöre doğrudan saldırı yolunu seçiyorlar.Fakat ikinci seçeneğin de çıkmaz sokak olduğu ortaya çıktı. Nitekim Ukrayna ve İran savaşlarıyla Gazze'deki soykırım bize emperyal güçlerin ister tek başına ister kollektif olsun artık çatışmaları kazanma döneminin tarihe karıştığını gösteriyor. Zira mücadelelerin mahiyeti değişti.
Zira hegemon ve üstün güçlerden çok yeni teknolojiler artık asimetrik direniş yöntemlerini kullanan aktörlere daha fazla avantaj sunuyor.
Küresel Kuzey'deki Avrupa ve ABD ile Küresel Güney'deki Rusya ve Çin gibi aktörlerin 'belirleyicilikleri' sarsılıyor. Haliyle bu saatten sonra kaos ve savaş peşinde koşanların sonu 'pompalı tüfekle fıçıda balık vuran' sadist çılgınlardan farklı olmayacak.
Bu yüzden küresel siyasetin efendileri artık 'idareye vaziyet etmekten çok vaziyeti idare etmeye' çalışıyor. Çünkü reel sosyalizmden sonra reel-kapitalizmin de çöküş sürecindeyiz.
***
Bir bakıma Batı için korkulan oluyor.
2